zaterdag 28 november 2015

Karsten Alnaes: De geschiedenis van Europa









Geschiedenis van Europa 1600 - 1800Deel 2: Bezetenheid (1600-1800): 2004: Nederlandse vertaling Lucy Pijttersen en Kim Snoeijing (2005): 772 blz








De geschiedenis van Europa 3 1800-1900 RebellieDeel 3: Rebellie (1800-1900): 2005: Nederlandse vertaling Lucy Pijttersen en Kim Snoeijing (2006): 771 blz








De geschiedenis van Europa 4 1900-heden, onbehagenDeel 4: Onbehagen (1900-heden): 2006: Nederlandse vertaling Lucy Pijttersen, Kim Snoeijing en Carla Joustra (2007): 807 blz








Karsten Alnaes heeft met zijn "Geschiedenis van Europa" een omvangrijk overzichtswerk geschreven over de Europese geschiedenis vanaf ongeveer 1300 tot op heden. Zijn geschiedenis omvat 4 boeken en zo'n 3000 bladzijden en is vooral een verhalende geschiedenis, naar kaartjes, tabellen, statistieken en dergelijke zul je vergeefs zoeken.

Deel 1 begint met de pest die in de jaren rond 1348 zwaar toesloeg in Europa. De pest ontstond in Azië en werd door ratten in Genuase schepen overgebracht naar Europa. Naar schatting eenderde tot de helft van de Europese bevolking stierf door de pest. Vreemd genoeg zorgde de pest in de jaren daarna voor een toenemende welvaart, doordat door schaarste aan arbeidskrachten de lonen hoger werden.

Alnaes is een goed verteller, behalve de grote lijnen van de politieke geschiedenis vertelt hij in zijn verhalen vooral over de gewone mens. In het eerste deel dat loopt van 1300 tot 1600 geeft hij 9 verhalen van gewone mensen in verschillende periodes en uit verschillende landen.

In de volgende drie delen springt hij van het ene land naar het andere. Veel aandacht uiteraard voor Frankrijk, Engeland, Duitsland, Italië en Spanje, maar ook andere landen komen uitgebreid aan bod. Ook heeft Alnaes veel aandacht voor de cultuur: schilders, componisten en schrijvers komen uitgebreid aan bod. Veel figuren krijgen een hoofdstukje van zo'n 5 tot 10 bladzijden waarin de huidige kennis over de desbetreffende persoon aardig is samengevat.

In deel 4 vond ik de opkomst van de fascistische stromingen in met name Spanje, Portugal, Duitsland en Italië erg goed weergegeven. Deel 4 stopt met het einde van de tweede wereldoorlog. In een epiloog van zo'n 40 bladzijden worden nog even een aantal na-oorlogse ontwikkelingen kort geschetst.

De illustraties in de 4 boeken zijn mooi maar eenzijdig, er zijn alleen reproducties van schilderijen in opgenomen.

Wat vind ik nu van deze geschiedenis van Europa? De titel is natuurlijk onjuist, de boeken hadden een geschiedenis van en niet de geschiedenis van Europa moeten heten. De in totaal 3000 bladzijden vormen ook een flinke kluif, ik heb er met flink doorlezen ruim 3 weken over gedaan. De illustraties hadden beter gekund, en het ontbreken van tabellen, statistieken en overzichtskaartjes is zonder meer een gemis.

Maar Alnaes kan zeer boeiend schrijven en dat maakt deze geschiedenis zonder meer de moeite waard voor wie er tijd en moeite in wil steken. Het lijkt mij een serie voor mensen zoals ik die al het een en ander hebben gelezen over de Europese geschiedenis zonder daarin gestudeerd te hebben. Om mee te beginnen kan ik "A history of the world" van J.M. Roberts aanbevelen die de grote lijnen goed weergeeft. Er is ook een tiendelige "Illustrated history of the world" van dezelfde auteur. 

 

vrijdag 27 november 2015

Uit eten in Utrecht: Indonesisch restaurant Kolintang

Indonesisch restaurant Kolintang

Vanavond heb ik weer eens met een vriend gegeten bij Kolintang, mijn favoriete restaurant. Ik had rijst rames speciaal: witte rijst met 2 soorten vlees: rundersmoor (9) en kipkerrie (9), daarbij 3 verschillende groentegerechten: paprikakerrie (9), shanghai (9) en kouseband (9), met daarbij een ei in tomatensaus (8) en 2 stokjes kipsaté met pindasaus (9). Verder krijgen we als kleine bijgerechtjes komkommer in het zuur (9), ingemaakte rettich (10) en kroepoek. Ook kan je hier zoveel kraanwater drinken als je wilt zonder dat daar een opmerking over wordt gemaakt.

Ik eet gemiddeld 2 keer per week bij Kolintang en neem ook vaak vrienden mee. Iedereen vindt het eten hier goed, als ik thuis geen zin heb om te koken is dit een volwaardig, niet te duur (bovenstaande maaltijd kost slechts 13,65 euro) alternatief. Andere maaltijden zoals gado-gado (8,5), roti (8,5) en kippensoep (9,5) zijn ook zeer goed.

Het restaurant wordt gerund door kok Frans die samen met zijn personeel voor een aangename sfeer zorgt met lekker eten en waarbij de gasten niet te lang hoeven wachten. Het zal duidelijk zijn, ik ben erg enthousiast en raad iedereen die toevallig in Lunetten moet zijn of daar woont dit restaurant van harte aan.

donderdag 26 november 2015

Erwin Mortier: Gestameld liedboek



Gestameld liedboek"Gestameld liedboek" is het aangrijpende verslag van de steeds voortgaande dementie als gevolg van Alzheimer van de moeder van Erwin Mortier zoals gezien door haar zoon. Zij is 64, zoon Erwin is 42 jaar oud. Het boek is opgeschreven in tal van korte stukjes tekst, steeds van elkaar gescheiden door een witregel. Een aantal fragmenten:

- Het begint - maar wanneer begint zoiets, welke tekenen zijn de eerste? Het begint met het woord "boek", het woord dat haar maar niet te binnen wil schieten wanneer ze op een middag voor mijn bibliotheek staat en vraagt wanneer ik nog 's, je weet wel, zo'n ding, of ik binnenkort weer's - en ze brengt haar handen met de vingers gestrekt naast elkaar en klapt ze open en dicht. Of ik dat nog's ging doen, dat schrijven, hoe heet dat, zo'n ding. Ze geeft mijn vader een por met de elleboog: Zeg jij het, jij weet het.

- Hij bakt roerei voor haar, met een groot hart zet hij de pan op tafel. Misnoegd blikt ze hem aan en schudt sakkerend het hoofd.

Je weet toch dat ik geen roerei blief, zegt ze. Ik eet alleen spiegelei.

Spiegeleieren deden haar kokhalzen vroeger. Ze lustte alleen omelet.

Hij zet de pan opzij, bakt twee spiegeleieren en eet zelf de omelet op.

Ze verandert, zegt hij.

- Is die verstrooidheid van haar altijd een voorteken geweest? Hoeveel keren heeft ze niet suiker op de biefstuk gestrooid in plaats van zout en begreep ze niet waarom de jus karamel werd? Middagen dat de geur van aangebrande aardappelen ons al bij het tuinhek tegemoet woei: niet te tellen. Voor kamerplanten was het huis een beproeving: zieltogend gebladerte boven uitgedroogde klompen potgrond - terwijl de cactus verzoop. In haar handen werd de was een bureaucratie. Hemden, wekenlang vermist, doken ineens weer op - of verdwenen spoorloos.

- Weer samen voor het raam, wij beiden. Hij is even naar de bakker, de post, de apotheek.

Waar is hij, waar is hij nu, je weet wel, hij, die, die...

Pa.

Ja, pa.

Waar is hij, is hij weg, waar blijft hij?

Ze huilt.

- Ze zouden op visite gaan. Verbouwereerd staat ze in de badkamer voor de spiegel: een wit masker staart haar met haar eigen verschrikte ogen aan. Ze wil het van zich afwrijven maar wrijft het wit alleen maar verder open, op haar wangen, haar voorhoofd, haar neus. Ze kijkt naar haar vingers, naar de tube, weer naar haar vingers. Zo komt ze de keuken in.

Dat is rare gezichtscrème, zegt ze, die ik gekocht heb.

Ma, zegt een van mijn zussen, dat is tandpasta.

Het boek is in een mooie taal geschreven en geeft een onthutsend verslag van hoe het is om met een dementerende moeder te maken te hebben. Warm aanbevolen voor iedereen die enig inzicht wil in het proces van voortschrijdende dementie! 

 

dinsdag 24 november 2015

UIt eten in Utrecht: Grieks afhaalrestaurant El Greco

Grieks afhaalrestaurant El Greco
 
Vanavond heb ik bij El Greco een broodje giros gegeten. El Greco is een snackbar waar je eenvoudige maaltijden kunt krijgen. Het meest populair is hun broodje giros. Voor 5,75 euro krijg je een flink broodje met giros, koolsalade, uien en tzatziki (8). Niet echt hoogstaande kookkunst, maar gewoon lekker en met een broodje zit je bijna vol. Toen ik bij IENS keek voordat ik mijn recensie invoerde stond El Greco op nummer 1 in Utrecht met een waardering van 9.1. Het broodje was best lekker, maar dat lijkt me toch flink overgewaardeerd (tenzij je girosliefhebber bent natuurlijk ;-) ).

Uit eten in Utrecht: Japans restaurant MOTO

Japans restaurant MOTO:

Vanavond heb ik met een vriend bij restaurant MOTO gegeten. Een jaar of 5 geleden had ik hier al eens zeer lekker gegeten met een vriendin. Ook vandaag was het eten uitstekend. We kozen allebei voor het 8-gangenmenu a 35 euro.
Gang 1: Sashimi bestaande uit 2 dunne plakjes tonijn, zalm en nog een andere vis, supervers (10).
Gang 2: Sushi van zalm, tonijn en zeebaars. Heerlijk, veel beter dan die je bij de all-you-can-eat restaurants krijgt (10).
Gang 3: Paddestoelensoep (9).
Gang 4: Tempura van in een deegje gefrituurde groenten (9).
Gang 5: Rol van gegegrilde zalm (9).
Gang 6: Runderstoofpotje met rettich en wortel (10).
Gang 7: Nasi (7) met rib-eye (10).
Gang 8: Sesamijs met vers fruit. Ik houd niet van sesamijs, dus daar kan ik geen eerlijk cijfer voor geven.
Al met al heerlijk gegeten. Bij het eten hebben we samen 2 potten Japanse thee gedronken. Voor mij is MOTO een van de beste restaurants in Utrecht.

maandag 23 november 2015

Hannelore Vandenbussche: Before they pass away: De verhalen achter de foto's




Before they pass away

Vorig jaar verscheen het prachtige fotoboek "Before they pass away" van Jimmy Nelson. Voor dit fotoboek reisde Jimmy Nelson met zijn team de hele wereld rond om stammen te fotograferen die nog volgens hun oude tradities leven.

Vanwege het enorme succes van dit boek was er ook belangstelling voor het verhaal achter de foto's. Daarin voorziet "Before they pass away: het verhaal achter de foto's".

Hannelore Vandenbussche was dolblij toen ze door Jimmy Nelson werd gevraagd deel uit te maken van zijn team. Ze was gek op reizen en overnachten in primitieve omstandigheden schrikte haar allerminst af. Zij schrijft over een aantal reizen die ze voor het project maakten en over de samenwerking met Jimmy Nelson en filmer Bram Vis.

Als losstaand reisboek is het wat magertjes, maar als aanvulling op "Before they pass away" is het een onderhoudend kijkje achter de schermen.  

 

donderdag 19 november 2015

Pieter Steinz: Lezen met ALS




Lezen met ALSPieter Steinz is bekend als oud chefredacteur van de boekenbijlage van het NRC-Handelsblad. Hij heeft de ziekte ALS. ALS is een steeds erger wordende spierziekte waarbij langzaam aan de spieren steeds verder aangetast worden totdat je sterft doordat de hartspier het begeeft.

Voor "Lezen met ALS" bundelde Steinz 52 colums die hij eerst wekelijks en later tweewekelijks schreef voor de NRC. In "Lezen met ALS" verbindt Pieter Steinz het herlezen van schrijvers die tot zijn favorieten behoren met stukken over zijn steeds voortgaande ziekte. In de stukken komt erg goed naar voren hoe het is om met ALS te leven en het voortgaande ziekteproces wordt zeer indringend beschreven.

Warm aanbevolen voor wie iets wil weten over ALS of over ziek zijn in het algemeen!  

 

dinsdag 17 november 2015

Proust, Proust en nog eens Proust

Voorlopig ben ik met een Proust leesproject bezig. Op uitnodiging van Hella ben ik samen met een aantal anderen Prousts 7-delige romanreeks "Op zoek naar de verloren tijd" aan het herlezen. Deel 1 in de vertaling van Thérèse Cornips heb ik net uit.

Ik wil nu de 2 andere beschikbare vertalingen van (delen van) deel 1 lezen om te kijken over welke ik het meest te spreken ben. Ook wil ik kijken welke gedeelten zijn gebruikt voor de verstripping van Stephane Heuet en de vertaling daarvan door Jelle Noorman. Verder wil ik natuurlijk doorgaan met deel 2 (dat in mijn herinnering het mooiste deel was) en de delen 3-7.

Ook wil ik wat achtergrondinformatie lezen. De Proustbiografie van William Carter heb ik al gelezen en ga ik niet herlezen. Wel wil ik de korte biografie van Edmund White herlezen en ook wil ik de 3 andere biografieën die ik in de kast heb staan (van respectievelijk Painter, Diesbach en Tadie) lezen.

Ook het luisteren van het hoorcollege over Marcel Proust van Maarten van Buuren staat op het programma. Verder nog het dunne boekje van Alain de Botton over hoe Proust je leven kan veranderen. Het zal duidelijk zijn, zolang ik met Proust bezig ben is er geen tijd voor andere grote leesprojecten. Wel zal ik af en toe wat andere wat lichtere kost tot me nemen voor de afwisseling. Als daar iets leuks tussen zit zal ik het zeker laten weten.

maandag 16 november 2015

Dvd: Jiro dreams of sushi

Jiro dreams of sushi: Regisseur David Gelb (Verenigde Staten, 2011, 80 minuten):



Jiro Dreams of Sushi (2011) PosterIn Nederland schieten de sushi-restaurants als paddenstoelen uit de grond. Alleen al in de stad Utrecht ken ik er zes, mogelijk zijn er nog meer.

Aangezien ik erg graag sushi eet en sowieso van films over chefkoks houd leek het mij leuk om deze film te bekijken.

Jiro is een 85-jarige kok met 3 Michelin-sterren die al jaren chefkok is van een klein restaurantje (10 zitplaatsen!) in het centrum. Alom wordt zijn restaurant geroemd als de beste plaats in Tokio om sushi te eten. Er wordt ook alleen sushi geserveerd, snelle eters zijn na 15 minuten klaar en 300 euro lichter.

Jiro wordt gevolgd in zijn restaurant terwijl hij sushi aan het maken is, of naar de markt gaat om inkopen te doen. Zijn oudste zoon is 50 jaar en wordt klaargestoomd om het restaurant over te nemen zodra Jiro stopt of er niet meer zal zijn.

De film geeft een zeer onderhoudend beeld van hoe het er bij een sushi-restaurant aan toe gaat en staat tevens even stil bij de gevolgen van de overbevissing waardoor er steeds minder vis wordt aangeleverd op de markt. Een aanrader voor iedereen die van eetfilms houdt!

  

zondag 15 november 2015

Dvd: Raise the red lantern

Raise the red lantern:  (China, 1991): 124 minuten:Regisseur Zhang Yimou



Da hong deng long gao gao gua (1991) PosterZhang Yimou is ongetwijfeld een van s'werelds belangrijkste regisseurs.

Ik heb heel wat films van hem gezien: Het rode korenveld, Judou, Het leven van Qui Ju, Shanghai triad, Happy times, Hero, The road home, House of the flying daggers en The curse of the golden flower. Maar ik vind Raise the red lantern zonder meer zijn beste film.

Het gegeven is eenvoudig: de arme Songlian (gespeeld door de prachtige Gong Li) moet voor haar levensonderhoud trouwen. Ze besluit dan om concubine te worden van een rijk man, het lot van een vrouw is immers om zich op te offeren. Ze wordt de vierde vrouw van de meester, die we nooit te zien krijgen. Ze komt te wonen in een enorm gebouw waarin ieder van de vier vrouwen een eigen woongedeelte heeft. Iedere keer als de meester bij een van zijn vrouwen blijft slapen worden de rode lantaarns aangestoken bij het desbetreffende gedeelte van het gebouw..

De film gaat over de relaties tussen Songlian en de meester en tussen de vier vrouwen onderling.
De film is vrij traag, het verhaal is prachtig gefilmd met veel close-ups van de vierde vrouw en het spel is fantastisch. Dit is een film die iedere serieuze filmliefhebber zou moeten zien.

 

dinsdag 10 november 2015

Erik leest wordt Erik schrijft

Erik leest is terug. Nadat ik op 3 september voor het laatst een berichtje gepost had, dacht ik al gauw weer aan een nieuw begin. Bij een nieuw begin horen veranderingen, de naam van mijn blog verandert in Erik schrijft en ik wil voortaan behalve korte besprekingen van boeken die ik gelezen heb, ook besprekingen van films en muziek schrijven. Daartoe wil ik mij niet beperkt voelen, in principe wil ik over ieder onderwerp schrijven waar ik zin in heb, dat kunnen ook persoonlijke stukken worden over van alles en nog wat, van lekker eten tot ziek zijn en wat dat met je doet.  De komende dagen wil ik jullie even op de hoogte brengen van wat ik de afgelopen tijd zoal heb gelezen. Voor een idee hoe het eruit zou kunnen zien kun je bij de blog van Bettinaschrijft kijken, die al gedurende langere tijd een soort blog schrijft zoals mij dat ook wel aanspreekt. Hopelijk is dit alles de moeite van het lezen waard. We zullen zien!