donderdag 2 augustus 2018

Hans Warren: Geheim dagboek: Deel 14 (1981-1982)

Hans Warren: Geheim dagboek: Deel 14 (1981-1982) (Nederland, 1999): 200 blz: Uitgeverij Bert Bakker

Nu hij Mario als partner heeft is Hans Warren productiever dan ooit. In dit deel wordt verteld hoe de delen 1 en 2 van "Geheim dagboek" persklaar worden gemaakt. Verder zijn er de besprekingen van boeken die Hans gelezen heeft en veel uitstapjes naar musea en goede restaurants, waarvan "Inter Scaldes" het favoriete restaurant van Hans en Mario is. Tussendoor nog een reis naar Griekenland en Istanbul, eentje naar Rome en eentje naar Parijs.

- 15 januari 1981 Deel 1 van  Geheim Dagboek is bijna klaar. Of ik later, als alles verwerkt is, de oorspronkelijke dagboeken bewaar, weet ik niet. Er staat te veel onbeduidends in. Het beste lijkt me dat ik nu het geheel nog eens doorlees en dan ga typen. Ik zal ook nog namen veranderen. Duif wordt Willem, M.de R. zal ik niet Bea maar Sybille noemen. Dat werd ook wel gezegd, en die naam past beter bij haar. Op die manier kan ik nog veel camoufleren.

- 9 februari 1981 Wie over een lange periode dagboek houdt, weet welke fouten het geheugen maakt. Gebeurtenissen en perioden gaan samenvallen. Woorden van de een schrijf je aan de ander toe. Je denkt met X ergens geweest te zijn, het blijkt met Y te wezen. Jaren lopen door elkaar, er ontstaan hiaten. Niets is bedrieglijker dan de herinnering, niets onbetrouwbaarder dan memoires.

- 16 maart 1981 Ik ben zo blij met Mario. Het is jammer dat ik door mijn drift deze prachtige verhouding een beetje aangetast heb, zo voel ik het toch. Het aldoor bij elkaar zijn was wennen voor mij. Het langst heeft het voor me geduurd om het samen slapen prettig te vinden. Maar wanneer ik nu naast hem schuif onder de grote donszak en dan zijn warme en soepele jonge lichaam naakt tegen me aan voel, en ook als hij diep en vol vertrouwen slaapt, ben ik gelukkig. Hoe bestaat het dat ik, een oudere, onaantrekkelijke man, zó  bemind word door een zo mooie en jonge kerel?

- 26 april 1981 We praatten voorzichtig over onze moeilijkheden, onze verschillende opvattingen. Mario zocht toenadering door zich tegen me aan te drukken. Hij voelt zich blijkbaar "rechteloos". Een zielig hondje op het eilandje had hij aldus toegesproken: "Jij bent ook zonder rechten ..."

- 25 mei 1981 De eerste de beste bundel waardeloze gedichten of knullige vertelsels is automatisch literatuur, en unieke geschriften die over extreme toestanden, obsessies en bezetenheden handelen zouden dat niet zijn. Juist onder die boeken die mogelijk in de marge van de grote literatuur geschreven zijn, bevinden zich mijns inziens vaak de meest fascinerende geschriften: dagboeken, brieven, biografieën, reisbeschrijvingen, essays, invallen. In wezen is er geen grens. Mits goed geschreven en origineel gedacht kan een kookboek of een werk over het fokken van duiven literatuur zijn.

- 23 augustus 1981 Er zaten nog steeds foutjes in de proeven. Mario, die het boek nu wel voor de tiende keer doorgenomen heeft, zegt dat hij het nog steeds prachtig vindt. Hij vroeg hoe ik op 24 juli 1944 kon opschrijven dat het werken voor de Wehrmacht op 5 mei 1945 klaar moest zijn. "Het staat er zo ongeloofwaardig." Ik heb hem de passage in het originele schrift laten zien. Wanneer ik dat cahier, zoals mijn plan is, later vernietig, wordt het inderdaad een vreemde situatie. Nu heeft hij het in elk geval gezien. Hoe ik destijds aan die wijsheid kwam, weet ik uiteraard ook niet meer.

- 15 september 1981 Andreas vertelde me gister dat ik de Culturele Prijs van Goes krijg. Men heeft neiging daar wat neerbuigend over te doen, ik vind het juist aardig wanneer je in je directe omgeving geëerd wordt.

- 11 oktober 1981 De roes van spanning rond Geheim Dagboek raakt uitgewerkt. Er zal niet veel veranderen, ik moet verder. Waardering krijgen voor iets wat je op twintigjarige leeftijd maakte, is ook ietwat bitter: of je door je jongere zelf voorbijgestreefd wordt.

- 22 oktober 1981 ... Het komt ook een beetje doordat ik de organisatie helemaal aan Mario overlaat. Hij is daar veel beter in dan ik, hij regelt de reis als een militaire campagne en weet overal de weg. We zouden geen derde zien van wat we nu zien als hij zich niet zo inspande. Maar hij jaagt me voort, soms doet hij zo bot. Misschien zijn ruzies wel noodzakelijk in het leven, en moet je je daar bij neerleggen. Ik heb dat nooit gekund.

- 15 november 1981 Ik reserveerde voor het diner bij "Inter Scaldes". Het eten was buitengewoon goed. Niemand had ooit zulke voortreffelijke wildpaté gegeten, ook de hertenbiefstuk was heerlijk. Toen door de obers de vier grote zilveren cloches plechtig van onze borden werden gelicht en een paar minuscule nouvelle cuisine-hapjes te voorschijn kwamen, zei Gerrit heel luid en in zo plat mogelijk Zeeuws: "Wi bin noe de petaoten?" Iedereen gierde het uit, aan alle tafels.

- 15 januari 1982 Het gaat beter met het redigeren van Geheim Dagboek, deel II, ik heb nu het jaar 1946 af. Ik mag die H.W. niet, hij urmt mij te veel. Ook zit ik met een probleem: toen ik op de gemeentesecretarie werkte, heb ik een keer geknoeid met evacuatiegelden. Ik maakte er een notitie over en schaam me daar nu voor. Ik legde het geval aan Mario voor: beter schrappen? Hij wil per se dat ik het vermeld. We hebben er gisteravond in bed lang over gestreden, konden er niet van slapen. Hij heeft gelijk, het was een zwak ogenblik.

- 22 februari 1982 Ik ben het met George Sand eens dat de ouderdom de mooiste en rijkste leeftijd is, als je tenminste een redelijke gezondheid behoudt. Het is dat je weet dat het niet meer zo lang kan duren, maar verder zou ik met niemand willen ruilen. Ik vind het leven nu veel boeiender en aangenamer dan het ooit is geweest. Het is of ik alles nader kom, of ik intenser, dieper beleef. Natuurlijk heeft het invloed dat ik nog nooit zo gelukkig geweest ben met iemand als nu met Mario, en ook dat ik het nog nooit zo goed heb gehad.

- 10 juli 1982 Ik ontzag het met die hitte te gaan koken, en we besloten Maartje Boudeling dat voor ons te laten doen. Veel mensen hadden blijkbaar dezelfde gedachte gehad, "Inter Scaldes" zat helemaal vol. We namen het menu van de maand, buitengewoon lekker en goedkoop: met aperitief en een paar prachtige wijnen honderd gulden de man. Zelden zijn we zo voordelig uit geweest.

Lees verder deel 15

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom. 

6 opmerkingen:

  1. Dit lijkt me inderdaad niet een van de boeiendste te zijn. Maar jij zet dapper door begrijp ik.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Jannie, Hans Warren schrijft op 7 juli 1979 (zie bespreking deel 13): "Wanneer ik het zou doen, denk ik niet dat het iets zou veranderen aan mijn manier van opschrijven, mijn instelling." Ik ben er niet zo zeker van dat dat waar is. Het lijkt erop dat Hans Warren in de jaren van 1982-2001 alles wilde vastleggen wat hij meemaakte. Hij maakte nu eenmaal niet zo veel mee en daarom krijgen we lange stukken tekst over museumbezoeken, luxe etentjes en over de publicatie en ontvangst van zijn boeken. Dan nog wat over de relatie met Mario en dan heb je het belangrijkste wel gehad. Voor de volledigheid ga ik de komende delen ook lezen, maar eigenlijk kun je die wel overslaan. Alleen het laatste deel, waarin hij zijn aftakeling beschrijft is een absolute must. Ik ken geen ander voorbeeld van een schrijver die zijn eigen aftakeling zo nauwgezet heeft beschreven. Groetjes, Erik

      Verwijderen
  2. De aantekening over dat hij iets uit de boeken weg wilde laten en Mario daar tegen was, vind ik wel interessant. Het na zoveel jaren nog eens worstelen met je geweten.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Niek, het komt wel vaker voor dat Hans Warren iets wilde weglaten in de dagboeken terwijl Mario er voor was om het erin te laten. In de latere delen is Mario erg gewetensvol omgegaan met de dagboeken. Nogal vaak vermeldt Hans dat ze ruzie hebben of dat Mario hem onheus behandelt. Volgens mij heeft Mario die teksten allemaal laten staan zodat het soms lijkt dat Mario Hans tekort gedaan heeft. Dat vind ik erg dapper van Mario, ik denk dat de meeste bezorgers van teksten kritiek op henzelf zouden verwijderen. Groetjes, Erik

      Verwijderen
  3. Dagboeken lezen is op de een of andere manier ook erg inspirerend, tenminste zo werkt het voor mij. Dan ga ik zelf ook wer uitgebreider schrijven in plaats van alleen over kwaaltjes en het weer.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Hella, dat vind ik ook. Ik hield vroeger tijdens vakantiefietstochten ook wel een soort van dagboek bij. Daar stond echter alleen in wat voor weer het die dag was, hoeveel kilometers en welke route ik had gefietst, wat ik gegeten had en hoe laat ik was opgestaan en gaan slapen. Niet echt reuze interessant dus, ik heb ze allemaal vernietigd. Groetjes, Erik

      Verwijderen