maandag 12 mei 2025

Maarten 't Hart: De man met het glas

Maarten 't Hart: De man met het glas: Over F.B. Hotz (Nederland, 2003): 91 blz: Uitgeverij de Kler 


 
Maarten 't Hart was vanaf het debuut van F.B. Hotz "Dood weermiddel" in 1976, een groot fan van de schrijver. Regelmatig publiceerde hij korte stukjes over F.B. Hotz. Met "De man met het glas" zijn alle stukjes die Maarten 't Hart ooit over Frits Hotz schreef, samengebracht in een bescheiden boekje. Het boekje geeft een aardig inkijkje in het leven en werk van Hotz.
 
Citaten:
- Toen Frits Hotz midden jaren dertig van de lagere school kwam, aanvaarde de auteur "bevreemd en benard," zoals hij in het verhaal De opdracht schrijft, "een ambachtsschoolopleiding, een springplank voor verder technisch onderwijs." Met behulp van die springplank kwam hij inderdaad terecht op de middelbare technische school (MTS), waar hij een opleiding werktuigbouw volgde. Niet zo vreemd, gelet op de in al zijn verhalen blijkende belangstelling voor techniek, ambachtelijk gemaakte voorwerpen en automerken.
 
- Ook zei hij mij toen: "Ze zeggen allemaal tegen me ... ja, jij gelukkig niet ... je kunt toch best doorgaan met schrijven. Je kunt toch dicteren? Of 't op een bandje inspreken." Ik antwoordde: "Dat zou ik niet kunnen, ik moet de regels voor me zien."
 "Precies," zei hij, "ik ook. Dan heb je iets opgeschreven en weet je meteen: er moeten drie woorden uit. Dat lukt toch nooit als 't op een bandje staat? Hoe moet je dan schrappen?"
 Die opmerking tekent zijn schrijversschap. Hij was er altijd op uit zo exact mogelijk te formuleren, streefde steevast naar een zo karig mogelijk woordgebruik, streefde een sobere, trefzekere stijl na, met niet alleen de juiste, maar ook liefst kortste uitdrukking voor datgene wat hij te zeggen had.

- Wat treft in al zijn werk is de laconieke toon. Ook de meest barre omstandigheden of gebeurtenissen worden ganz nebenbei verteld, worden niet zwaar opgenomen, of door een totaal onverwachte zijdelingse opmerking in een ander licht gesteld.
 
- Frits werd "de man met het glas" genoemd. Vanwege zijn matige gezichtsvermogen liep Frits gewapend met een enorm vergrootglas alle marktstalletjes af waar 78-toerenplaten, oude tijdschriften of bladmuziek te koop aangeboden werden.
 
- Trombonist Frits Hotz verzorgde aan het eind van de jaren vijftig met een jazzband de dansmuziek voor een studentengezelschap in Leiden. Het was de overige orkestleden opgevallen dat Frits tijdens de pauzes steeds in gesprek gewikkeld was met dezelfde blonde, mollige studente. Eén van de orkestleden vroeg tenslotte aan de slechtziende trombonist: "Frits, weet je wel wie die studente is, waar je steeds mee staat te praten?" "Geen idee," was het antwoord. "Het is prinses Beatrix." "O," sprak Frits toen, "ik had al het gevoel dat 't niks zou worden."
 
- Een gelukkige liefdesrelatie, daar vraag je me wat. Ik ken er niet veel. Altijd leek één der partijen op de tenen te moeten lopen bij zulk geluk, dat bovendien moeilijk in woorden te vatten is.
 
- Lust maakt omkoopbaar.
 
- In al het werk van Hotz spelen voorwerpen als meubels, kledingstukken, muziekinstrumenten, wapentuig en dergelijke een zeer belangrijke rol.
 
- In de Nederlandse literatuur hield hij 't meest van Van Oudshoorn en Elsschot. Van Ter Braak en Du Perron en Vestdijk moest hij niets hebben. Hij was een uitgesproken jazz-liefhebber, maar er was ook veel jazz waar hij op spuugde. De trombonist Bix Beiderbecke was zijn grote held.
 
  
 
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

Geen opmerkingen:

Een reactie posten