zondag 22 januari 2023

Giacomo Casanova: Memoires: Deel 9: Het keerpunt

Giacomo Casanova: Het keerpunt (Italië, 1790-1798): 422 blz: Vertaald door Theo Kars (1997): Uitgeverij Athenaeum-Polak & van Gennep
 

 
In het begin van "Het keerpunt" wint Casanova een flinke som geld aan een roulettetafel. Een jongere broer die geestelijke is, wendt zich tot Giacomo voor hulp. Giacomo kan zijn broer niet uitstaan, troggelt hem zijn vriendin af en is een tijd gelukkig met haar.

Hij ontvangt ook een grote som geld van mevrouw d'Urfé met wie hij allerlei onbegrijpelijke rituelen uitvoert. Casanova reist vervolgens naar Parijs en van daar naar Londen.

In Londen verhuurt hij een deel van zijn woning en krijgt een relatie met Pauline, een adellijke Portugese vrouw. Nadat zij terugkeert naar haar vroegere geliefde is hij een tijdje wanhopig.

Vervolgens ontmoet Casanova de Zwitserse courtisane La Carpillon en raakt door haar toedoen bijna zijn verstand kwijt. Hij dreigt zelfmoord te plegen maar wordt daar door een vriend van weerhouden. Opnieuw een deel vol prachtige avonturen.
 
Citaten:
- De tranen van een leuk meisje in de armen van een minnaar op een ogenblik dat hij zich wil vermaken brengen hem van slag.

- Mijn reputatie was die van een intelligent man, die het leven kende - een kwalificatie die in Genua nog meer dan overal elders een zodanige gevoelswaarde had dat zij iemand tot eer strekte en het begrip "door de wol geverfd" niet de ongunstige klank kreeg die jansenisten eraan geven.

- Omdat er niemand was die mij voorstelde, zei ik haar mijn naam. Niets schept zo'n onbehaaglijke situatie als een man van mijn soort die zichzelf aandient.

- De mogelijkheid bestond dat ik tot niets in staat zou blijken. Op achtendertigjarige leeftijd begon ik te merken dat dit rampzalige falen mij vaak overkwam.
 
- Ik ben van nature altijd jaloers geweest als ik een maîtresse had, maar wanneer ik vermoedde dat haar een fortuinlijke toekomst te wachten stond bij de rivaal wiens opkomst ik met eigen ogen meemaakte, verdween mijn jaloezie.
 
- ..., maar wijs mij de man die niet tot gewelddadig optreden wordt geprikkeld als hij ten prooi is aan woede, of die nu gerechtvaardigd is of niet.
 
- Wij gingen aan tafel. Mijnheer Morosini, die van mij had gehoord dat de mogelijkheid bestond dat Marcolina zou overwegen terug te keren naar haar vaderstad, meende tijdens de tweede gang de vrijheid te hebben haar te zeggen dat zij, omdat haar hart vrij was, kon hopen in Venetië, haar geboortestad, een echtgenoot te vinden die bij haar paste.
 "Ik moet degene zijn die beoordeelt of hij bij mij past."
 "Het is ook mogelijk af te gaan op wijze mensen, wie het geluk van beide partijen ter harte gaat."
 "Neemt u mij niet kwalijk. Dat nooit. De man met wie ik trouw moet mij bevallen, en niet na, maar vóór het huwelijk."
 "Wie heeft u die stelregel wijsgemaakt?" vroeg mijnheer Querini.
 "Mijn oom hier," antwoordde zij, terwijl zij naar mij wees. "In de twee maanden dat ik bij hem ben heeft hij mij alle noodzakelijke levenswijsheid bijgebracht, en ik geloof in de waarde van zijn lessen."
 
- Maar Marcolina huilde terwijl zij lachte, en lachte terwijl zij huilde. Mijn enige troost was de wetenschap dat zij door mij in goede doen was gekomen, net als een aantal andere meisjes die met mij hadden omgegaan. Ik vond dat ik haar moest laten gaan om ruimte te maken voor de anderen die de hemel voor mij had voorbestemd.
 
- In deze week vervulde ik ook mijn wens de exclusieve bagnios te leren kennen, waar een welgesteld man kan baden, souperen en slapen met een prostituee van klasse. Het is een luisterrijk gebeuren dat in totaal zes guinea kost; met enige zuinigheid kan men dit bedrag tot vier terugbrengen, maar zuinigheid bederft een genoegen.

Een goede gewoonte in Engeland:
- " ... Wij Engelsen, die weten dat dit gespuis in ons land bestaat, reizen met twee beurzen, een kleine om aan de rovers te geven die wij eventueel tegenkomen en de tweede met het geld dat wij nodig hebben."
 
- Mijn ontluikende liefde nam toe in kracht als ik vermoedde dat de verovering mij moeite zou kosten. De kans op een echec rekende ik niet tot de mogelijkheden. Ik wist dat geen vrouw ter wereld de voortdurende zorgen en attenties kan weerstaan van een man die haar liefde wil winnen.

Casanova redeneert met Pauline:
- "Van wat voor aard is de liefde die Fortuna mij vergunt bij u op te roepen?"
 "Mijn liefde is van dien aard dat de feitelijke liefdesdaad mij alleen van ondergeschikt belang lijkt."
 "Wat komt dan op de eerste plaats?"
 "In volkomen harmonie met elkaar leven."
 "Dat geluk bezit ik, en u eveneens. Het schenkt ons beiden vreugde van de vroege morgen tot de late avond. Waarom kunnen wij ook niet toegeven aan wat de bijzaak ons biedt? Deze zal maar enkele ogenblikken van onze tijd in beslag nemen, en onze verliefde zielen een vrede en kalmte schenken die wij nodig hebben. U moet verder bekennen dat deze bijzaak als voeding fungeert voor de hoofdzaak en zorgt dat deze floreert."
 
- Het is erg vervelend voor een aantrekkelijke vrouw als lachen haar lelijk maakt - iets waardoor een lelijke vrouw juist vaak mooier wordt.
 
- "liefhebben en verstandig zijn is zelfs goden nauwelijks gegeven."
 
- Een verliefd man is echter pas in staat zijn fouten in te zien als zijn verliefdheid voorbij is.
 
- ... een man mag zichzelf nooit doden, want het is mogelijk dat de oorzaak van zijn verdriet ophoudt te bestaan voor de waanzin begint.
 
- Ik besefte toen dat de genoegens van de liefde het gevolg zijn, en niet de oorzaak, van vrolijkheid.

   

Lees verder in mijn bespreking van deel 10 van de memoires: "Het duel".
 
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

2 opmerkingen:

  1. Het zijn prachtige citaten, Erik. Ik heb de boeken nog staan, in drie delen in een cassette en ze komen vast een keer aan bod want ze lijken me erg de moeite waard. Alleen geen idee wanneer :)

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Hoi Koen, dank je! Ik ben razend enthousiast. De memoires van Casanova behoren voor mij zonder enige twijfel tot de meest interessante boeken die ik ooit heb gelezen. Langzaam maar zeker herlees ik alle boeken die ik echt mooi vind. Groetjes, Erik

    BeantwoordenVerwijderen