maandag 15 mei 2017

Tsjechov: Verzamelde werken: delen 1-5

Tsjechov: Verzamelde werken: delen 1-5 (Rusland, 1880-1903): ongeveer 3000 blz: Vertaald door Tom Eekman, Aai Prins en Anne Stoffel (2004-2010): Uitgeverij van Oorschot, serie de Russische bibliotheek 

Russische Bibliotheek - Verzamelde werken 1 Verhalen 1880-1885 ; Drama op de jachtIk heb de afgelopen ongeveer 50 dagen de verzamelde verhalen van Tsjechov voor de derde keer gelezen.

Tsjechov wordt door velen beschouwd als de grootste verhalenschrijver uit de wereldliteratuur. Ik kan het hier alleen maar hartgrondig mee eens zijn.

Als men mij vraagt wat mijn favoriete schrijver is, dan kom ik altijd uit bij Tsjechov. Meer in het specifiek bij zijn verzamelde verhalen zoals die zijn uitgegeven in de serie "De Russische bibliotheek" van uitgeverij van Oorschot in de jaren 2004-2010 in 5 delen in de vertaling van Tom Eekman, Aai Prins en Anne Stoffel. Deze verhalen omvatten ongeveer 3000 bladzijden tekst.

Karel van het Reve zei over Tsjechov: "Het is bijna onmogelijk om een verhaal van Tsjechov niet mooi te vinden."

Op de flap van deel 5 staat: Wij zouden kunnen betreuren dat Tsjechov al op zijn 44ste stierf zodat er op dit vijfde deel, niet nog meer delen kunnen volgen. Maar dat zou een vergissing zijn, en onnodig bovendien: immers van welke schrijver kan men zijn hele leven lang 3000 bladzijden onbeperkt herlezen? Want dit is wel het grootste geheim van Tsjechovs unieke schrijverschap: men herinnert zich hoe mooi men veel verhalen vond, vraagt zich af waarom ook weer, neemt enig deel opnieuw ter hand, bladert er wat in, begint een willekeurig verhaal opnieuw te lezen en is wederom verloren. Men vergeet de tijd, zijn plichten, huishouden en afspraken met vrienden en denkt: "Tsjechov voor altijd, ik blijf lekker lezen."

Enkele redenen waarom ik de verhalen van Tsjechov zo goed vind:

- Zijn verhalen zijn realistisch. De verhalen zijn natuurlijk uit de fantasie van Tsjechov ontsprongen, maar ze zijn gebaseerd op de werkelijkheid. Ieder verhaal van Tsjechov zou zo waargebeurd kunnen zijn.

- Zijn verhalen zijn kort. Terwijl andere schrijvers een hele roman schrijven om hun verhaal kwijt te kunnen, schrijft Tsjechov in een verhaal van zo'n 30-40 bladzijden evenveel. Dit kan hij door zeer economisch te schrijven en er staat geen overtollige tekst die niets toevoegt in zijn verhalen.

- Zijn verhalen zijn mooi. Tsjechov is een meester in het kort maar duidelijk beschrijven van zijn personages. Bovendien staan er veel mooie sfeerbeschrijvingen en natuurbeschrijvingen in zijn verhalen.

- Zijn verhalen lezen lekker. Het is een genot om de verhalen van Tsjechov te lezen. Het Nederlands doet weldadig aan en ik heb altijd zin om door te lezen. Dit komt natuurlijk ook voor een groot deel door de prachtige vertaling. Ik vind de vertaling van zijn verhalen vijf van de in het mooiste Nederlands geschreven boeken die ik ken.

Als je mij vraagt wat het mooiste verhaal is van Tsjechov, dan weet ik het niet. Het is zoiets als naar het mooiste liedje van de Beatles vragen of naar de leukste sketch van van Kooten en de Bie. Er is zeer veel dat de moeite waard is.

Wat leuk is aan de verzamelde werken van Tsjechov is dat de verhalen in chronologische volgorde staan. Daardoor kun je de ontwikkeling van zijn schrijversschap goed volgen. Ieder deeltje in de serie is dan ook beter dan het daaraan voorafgaande. Toch kun je het beste Tsjechov in zijn geheel lezen. Als ik een advies mag geven: verlies je er volledig in, en lees een tijdje alleen maar Tsjechov.

Beroemde navolgers van Tsjechov zijn onder andere:
- Boenin, een andere Russische schrijver en bijna tijdgenoot van Tsjechov. Boenin schreef ook prachtige korte verhalen een beetje in de stijl van Tsjechov. Ook zeer warm aanbevolen!
- Alice Munroe, die ook wel de Canadese Tsjechov wordt genoemd. Of dat terecht is kan ik niet beoordelen, daarvoor heb ik te weinig van haar gelezen.
- Simon Carmiggelt, de Nederlandse Tsjechov, vooral vergelijkbaar met de vroege verhalen van Tsjechov.


Het mag duidelijk zijn, ik ben een fan. Ik ben benieuwd naar de ervaringen van jullie met het lezen van Tsjechov. Mocht je nog niets gelezen hebben van Tsjechov, doe jezelf een groot plezier en begin er eens aan. Je zult er geen spijt van krijgen.

 


4 opmerkingen:

  1. Ik ben het helemaal met je eens, Tsjechov is ook voor mij een van de grootste schrijvers ooit, en een van mijn lievelingsschrijvers. Ik vind het heerlijk dat ik nog niet alle verhalen gelezen heb, er is nog zoveel moois te ontdekken, hoewel zijn verhalen ook bij herlezen meer dan de moeite waard zijn.
    Goede bespreking, trouwens!

    Groetjes,

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Bettina, dank voor je compliment! Voor mij zijn er in de wereldliteratuur een paar schrijvers die je kunt blijven lezen en herlezen en Tsjechov is daarvan voor mij de belangrijkste. Ik ben nog steeds bezig met mijn project om alle favoriete boeken te herlezen. We zullen zien hoever ik dit jaar kom. Groetjes, Erik

      Verwijderen
  2. Prachtige, wervende bespreking! Ik heb éém boek met verhalen van Tsjechov in de kast staan (ong. 450 pagina's) en dat waren idd prachtige verhalen. Er zal vast wel eens meer volgen van Tsjechov

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Koen, dank je. Ik krijg van Tsjechov nooit genoeg. Er zijn meeerdere vertalingen van Tsjechov in omloop, de twee complete vertalingen van zijn verhalen zijn van bovengenoemd drietal en een oudere van Charles Timmer uit de jaren 50. De vertaling van Timmer is zondermeer goed leesbaar, maar haalt het niet bij de nieuwere vertaling. Ook is er bij uitgeverij Veen een vertaling van een aantal van de bekendste verhalen van Tsjechov verschenen door Marja Wiebes en Yolanda Bloemen. Dit duo zijn twee van de door mij meest bewonderde vertalers, maar toch vind ik hun vertaling het niet halen bij die van Eekman, Prins en Stoffel. Groetjes, Erik

      Verwijderen