zaterdag 24 juni 2017

Robert D. Kaplan: Oostwaarts

Robert D. Kaplan: Oostwaarts: Reizen door de Balkan, het Midden-Oosten en de Kaukasus (Verenigde Staten, 2000): 344 blz: Vertaald door Jan Smit (2001): Uitgeverij het Spectrum: Oorspronkelijk uitgever: Random House

In "Oostwaarts" maakt de Amerikaanse journalist Robert Kaplan een reis vanuit Hongarije naar het oosten: door Roemenië, Bulgarije, Turkije, Syrië, Jordanië, Libanon, Israel, Georgië, Turkmenistan, Azerbadjan en Armenië.

Hij komt in contact met staatshoofden, diplomaten, zakenmensen en intellectuelen en maakt zo een politieke analyse van de landen die hij bezoekt. Zijn verslag is zeker lezenswaardig, maar over het Nederlands van de vertaling ben ik niet zo enthousiast.

Een aantal citaten:

- "Weet je wat het werkelijke voordeel is van McDonald's in Hongarije en andere voormailge socialistische landen? Het zijn de enige zaken waar mensen - vooral vrouwen - een schoon toilet kunnen vinden."

- Hij had erbij kunnen zeggen dat de gang van zijn appartementengebouw donker en smerig was, zoals zo vaak in de voormalige communistische wereld, waar tientallen jaren staatseigendom de mensen alle initiatief hadden ontnomen om hun bezittingen te onderhouden, een mentaliteit die maar langzaam veranderde.

- Veel staten waar ik doorheen zou reizen noemden zich weliswaar democratisch, maar de feitelijke machtsverhoudingen op veel plaatsen toonden aan dat het leger, de veiligheidsdiensten en zakelijke oligarchieën allemaal een belangrijke rol achter de schermen speelden.

- "Die worstelaars zijn allemaal grote, sterke kerels met mobiele telefoons, dure auto's, Versace-pakken en jonge meiden aan hun arm. De vriendinnetjes zien er allemaal hetzelfde uit: mager, met blond haar en een onnozel smoeltje, opgedirkt met veel goud."

- Er zijn twee soorten eetzaken en restaurants in de ex-communistische wereld: moderne zaken met plexiglas, marmer en chroom, met goede whisky's en wijnen en een internationale cuisine van uitstekende salades, vis en andere gezonde gerechten - waar de nouveau riche komt eten - en de tochtige eethuizen met vuile ramen, een zinken toonbank en asvlekken in de tafelkleedjes, waar slecht eten op goedkope borden uit de communistische tijd wordt opgediend. Daar komt dus de rest van de bevolking.

- Hoewel Aleppo in het Midden-Oosten lag, waren er frappante overeenkomsten met steden uit het communistische Oost-Europa: gebroken ramen, wegrottende deuren, afbladderende verf en beleefde, ogenschijnlijk doodvermoeide mensen met warrig haar en versleten, slechtzittende kleren, die stoffige bruine karretjes voortduwden, hoewel er ook een paar nieuwe Toyota's en Mercedessen tussen die duizenden oude, aftandse wagens rondreden.

- Toen ik mijn plunjezak naar mijn kamer had gebracht maakte ik met Eka een wandeling door Batoemi. Bij nadere beschouwing zag ik kinderen op blote voeten, vuilnis in de straten, gebarsten stoeptegels en overal kuilen, maar ook Audi's, BMW's en Mercedessen - een typische post-Sovjeteconomie in Afrikaanse stijl, aangejaagd door corruptie.

- Uitspraak van Stalin: "Papier accepteert alles dat erop geschreven wordt."

- Alleen oorlog is een snellere locomotief dan olie voor veranderingen in de Derde Wereld.

 



Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen