Gabriel García Márquez: Liefde in tijden van cholera

Gabriel García Márquez: Liefde in tijden van cholera (Colombia, 1985): 524 blz: Vertaald door Mariolein Sabarte Belacortu (1986): Uitgeverij Meulenhoff

"Liefde in tijden van cholera" is zoals de naam al suggereert een liefdesverhaal. De 18-jarige Florentino Ariza wordt op slag verliefd op de 13-jarige Fermina Daza als hij haar ontmoet. Hij bestookt haar met brieven en zij beantwoord die na een tijdje en belooft met hem te zullen trouwen. Totdat haar vader erachter komt en zij van haar geboorteplaats wordt weggestuurd om die onbeschaamde man te vergeten. Dat gebeurt niet, maar als zij hem na anderhalf jaar weer ziet zegt zij tegen Florentino dat haar liefde gebaseerd was op een vergissing. Florentino hoort het aan en zweert haar eeuwige trouw.

Na een tijdje wordt de vooraanstaande arts Juvenal Urbino verliefd op Fermina en trouwt met haar. Florentina besluit te wachten totdat Juvenal Urbino sterft, wat 51 jaar later gebeurt. Ondertussen zorgt Florentino ervoor dat hij in een zo goed mogelijke conditie blijft en heeft 622 affaires met allerlei soorten vrouwen die allen geheim blijven.

Als na 51 jaar Urbino sterft belooft Florentino Fermina opnieuw eeuwig trouw. Hij zegt zelfs tegen haar dat hij speciaal voor haar maagd is gebleven, hoewel Fermina niet zo onnozel is om hem te geloven.  

Deze wel zeer beknopte samenvatting doet geen recht aan de ongelooflijke rijkdom van het boek. Het boek is zeer meeslepend geschreven en geeft inzicht in de wegen van de liefde. De vertaling van Mariolein Sabarte Belacortu leest prettig. 

Een aantal fragmenten:

- Dokter Juvenal Urbino had een makkelijk te volgen routine sinds de stormachtige jaren aan het begin van zijn carrière achter hem lagen, en hij had een aanzien en een prestige verworven die hun gelijke niet kenden in de provincie. Hij stond op bij het eerste hanegekraai en op dat uur begon hij zijn geheime medicijnen in te nemen: kaliumbromide om moed te vatten, salicylaten voor de pijn in zijn botten in tijden van regen, druppels van moederkoren tegen duizelingen en belladonna om  goed te slapen. Hij nam ieder uur iets in, altijd stiekem, omdat hij in zijn lange leven van arts en leermeester altijd tegen het voorschrijven  van lapmiddelen tegen de ouderdom was geweest: het ging hem makkelijker af de kwalen van anderen te verdragen dan zijn eigen.

- Het leven zou voor hen allebei iets heel anders geweest zijn, als ze op tijd hadden geweten dat het makkelijker is de grote echtelijke rampen te ontwijken dan de piepkleine probleempjes van alledag.

- Hij had de badkuip om hygiënische redenen weg laten halen: de badkuip was een van de vele ondingen van de Europeanen, die alleen de laatste vrijdag van de maand een bad namen en die dat bovendien deden in de, door dezelfde viezigheid waarvan ze hun lichaam wilden ontdoen, vies geworden soep.

- De overval was zo snel en succesvol geweest, dat hij niet kon worden beschouwd als een plotselinge waanzin ten gevolge van verveling, maar als het resultaat van een in alle rust en tot in de kleinste details uitgewerkt plan. Deze vleiende zekerheid deed Florentino Ariza's verlangen toenemen, want hij had op het toppunt van genot een openbaring gevoeld die hij niet kon geloven, die hij zelfs ook weigerde te aanvaarden, namelijk dat de illusoire liefde voor Fermina Daza kon worden vervangen door een aardse passie.

- Hij wantrouwde het sensuele type, van die vrouwen die eruitzagen of ze in staat waren een kaaiman rauw op te eten en die meestal het passiefst waren in bed. Zijn type was precies het tegenovergestelde: die magere kikkertjes, voor wie niemand zich de moeite getroostte op straat zijn hoofd om te draaien om naar ze te kijken, waarvan niets leek over te blijven als ze hun kleren uittrokken, die medelijden wekten door het gekraak van hun botten bij de eerste aanraking, maar die wel degelijk in staat waren de allergrootste praatjesmakers rijp te maken voor de vuilnisbak.

- Dokter Urbino zei altijd: "Het probleem met het huwelijk is dat het iedere avond ophoudt nadat de liefde is bedreven, en dat je het iedere ochtend voor het ontbijt weer moet reconstrueren."

- Zijn moeders dood veroordeelde Florentino Ariza opnieuw tot zijn maniakale bezigheden: het kantoor, de ontmoetingen per nauwkeurig vastgelegde toerbeurt met zijn tijdelijke minnaressen, de partijen domino in de Handelsclub, dezelfde liefdesverhalen, de zondagse bezoeken aan het kerkhof.

- Fermina Daza wist bovendien dat dokter Juvenal Urbino alleen 's nachts de liefde bedreef en nog het liefst in totale duisternis en in het uiterste geval voor het ontbijt, tijdens het gekwinkeleer van de eerste vogels. Na dat uur, zoals hij altijd zei, woog het werk om je kleren uit te trekken en weer aan te trekken zwaarder dan het plezier van een hanenummertje.

- Florentino Ariza ging trappen altijd extra voorzichtig op en af, ook al toen hij jong was, omdat hij altijd had gedacht dat de ouderdom begon met een eerste, onbelangrijke valpartij, en de dood volgde na de tweede.

- Fermina Daza had nooit horen zeggen dat hij een vrouw had, zelfs niet eentje, in een stad waar men alles wist zelfs al voordat het waar was. Ze zei het hem terloops en hij antwoordde haar onmiddellijk zonder beving in zijn stem: "Dat komt omdat ik maagd gebleven ben voor jou."

 Gabriel Garcia Márquez heeft twee wereldberoemde boeken geschreven: "Honderd jaar eenzaamheid" en "Liefde in tijden van cholera" die allebei hun voor- en tegenstanders hebben. Mijn voorkeur gaat zeer duidelijk uit naar "Liefde in tijden van cholera" dat ik een van de mooiste romans vind die ik ken, terwijl ik niet enthousiast was over "Honderd jaar eenzaamheid". Gun jezelf een bijzondere leeservaring en lees dit boek!