
In 1985 was Riad zeven jaar oud en een bijzondere verschijning:
- Kastanjebruin, licht krullend haar
- Zesde kartonnen schooltas op rij
- Sprietig als gevolg van buikgriep
- Ruikt lekker naar kamilleshampoo uit Frankrijk
- Tikje zelfgenoegzame uitstraling
- Supernetjes
Evenals in de vorige twee delen ( deel 1 en deel 2) vertelt Riad hoe het is om te leven in Syrië, hoe het gaat met zijn familie en op school. Zijn moeder is het zat in Ter Maaleh, het kleine dorpje waar ze wonen. Ze wil eigenlijk terug naar Frankrijk, maar als dat niet kan, in ieder geval naar de stad: Damascus of Homs. Riad's vader doet voor het eerst mee met de Ramadan, en Riad wil daar ook aan meedoen, zeer tegen de zin van zijn moeder. Aan het einde van het boek worden Riad en zijn twee broertjes besneden.
Enkele citaten:
- Mijn vader was nogal trots op mijn goede cijfers. Ik had alleen maar tienen. Heel goed, heel goed, het lastige van alleen maar tienen is natuurlijk wel dat je het niet nóg beter kunt doen ... Alleen nog slechter ... Maar het is goed zo. Ga zo door. Trek je niks aan van de anderen en luister altijd naar de meester. Uitblinkers maken dat anderen zich minder voelen. Vergeet dat nooit. Als je de beste van de klas bent, betekent dit dat je slimmer bent, briljanter dan de rest. En dan moet je oppassen. Want ooit komt de dag dat de anderen er genoeg van krijgen dat jij ze altijd overtreft. Want de anderen mogen dom en onnozel zijn, ze zijn ook MET MEER. Ze bundelen hun krachten en keren zich TEGEN JE. Dat heet DE TRIOMF VAN DE DOMHEID.
- De gelovigen in mijn familie spraken de hele tijd over God en riepen hem voortdurend aan. Ze prezen morele zuiverheid, rechtschapenheid, zachtmoedigheid, oprechtheid ... en deden vervolgens gewoon wat ze wilden.
- Saoedi-Arabië is het land van Mekka, de heiligste plek van de Islam. De wetten zijn er ... euhm ... heel streng, MAAR iedereen is er rijk. De hoofdstad heeft een mooie naam: Riyad! Net als jij! Het betekent "Tuin van God". Het land is gesticht door een HEEL slimme krijgsheer, Al Saoed. Hij heeft zijn naam aan zijn land gegeven, snap je? Dat is net zoiets als dat ik een land zou stichten en dat Sattoufi-Arabië zou noemen.
Tarek, een vriend van Riad's vader, die lijfwacht is van de president en studeert bij Riad's vader:
- In elk geval, Riad, ik studeer dit jaar bij je vader. En bij God, dat was het beste studiejaar dat ik ooit heb meegemaakt. Ik verwacht dat ik mijn tentamens op mijn sloffen haal. Ik droom ervan ook doctor te worden. En zo begreep ik dat zijn uitnodiging voor het doopfeest, zijn hartelijkheid en dit uitstapje bedoeld waren om mijn vader om te kopen. Mijn vader heeft later opgebiecht dat Tarek maar één keer naar de universiteit was gekomen, en wel op de dag van het tentamen. Hij had toen alleen zijn naam en die van mijn vader op de antwoordvellen geschreven en de rest leeg gelaten.
Hoofdstuk 15 speelt zich af in Frankrijk.
- Mijn opa had een hekel aan gelovige mensen. Luister goed kinderen! PAS OP voor mensen die vragen om in iets of iemand te "geloven". Als je goed oplet, zul je merken dat het uiteindelijk altijd goed voor HEN is als je iets moet geloven ... nooit voor jezelf! Gelovigen zijn echt een vloek voor de mensheid!
Riad Sattouf heeft aangekondigd dat er nog meer delen van zijn schitterende graphic novels zullen komen. Zoals het nu is, is het al een van de mooiste verhalen over iemands jeugd in stripvorm of anderszins, die ik ooit heb gelezen. Zeer warm aanbevolen!
Lees verder in deel 4.
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.


- Guy Delisle: een Franstalige Canadees die een aantal verrukkelijke graphic novels heeft getekend en geschreven. Vooral zijn "Jeruzalem" over een verblijf in die stad met vrouw en twee kleine kinderen vond ik een genot om te lezen.
Verder heb ik een aantal favorieten herlezen:
- C.S. Lewis: "De kronieken van Narnia".
- Hans Magnus Enzensberger: "De telduivel": een boek over een jongen van een jaar of 12 die 's nachts van de telduivel droomt die hem een aantal begrippen uit de wiskunde uitlegt.
- Isaac Bashevis Singer: "De familie Moskat": een uitgebreid epos over een Joodse familie in Warschau tussen ongeveer 1910 en 1939.
- Homeros: "De Odysseia" in de prachtige vertaling van Imme Dros.
- Tolstoj: "Oorlog en vrede": Ik ben nu met herlezen gevorderd tot blz 1000. Dit blijft voor mij de mooiste roman die ik ken, vooral in de prachtige vertaling van Marja Wiebes en Yolanda Bloemen.
Ik heb ook nog een reisverhaal herlezen:
- Barbara Savage: "Miles from nowhere": over een getrouwd stel dat met de fiets de wereld rondtrekt. Het mooiste fietsboek dat ik ooit gelezen heb en een van de mooiste reisverhalen.
Verder heb ik zoals gebruikelijk weer veel fotoboeken aangeschaft en bekeken. Enkele toppers zijn:
- Anthon Beeke: "Body type": een heruitgave van het boek "Alphabet" uit 1968, waarin blote blanke vrouwen zo zijn gefotografeerd dat ze de letters van het alfabet vormen. Aangevuld met blote zwarte mannen die de cijfers van 0 tot 9 vormen. Prachtig vormgegeven.
- "Magnum stories": Het meest interessante boek over het persagentschap Magnum dat ik dit jaar bekeken en gelezen heb.
- James Nachtwey: "Inferno": Een prachtig boek van deze anti-oorlogsfotograaf over de verschrikkingen van de oorlog. Een welsprekender betoog tegen de gruwelen van de oorlog ben ik nog nooit tegengekomen.
- Irving Penn: "Flowers": zeer mooie bloemenfoto's, vaak van bloemen die al over hun hoogtepunt heen zijn.
- Koos Breukel: "Among photographers": portretfoto's van collega fotografen.
- Claudio Alessandri: "Women": stemmig boek met mooie foto's van naakte vrouwen.
- Carl de Keyzer: "USSR 1989": mooi boek over meerdere reizen door de voormalige Sovjet-Unie.
En dan mijn fotoboek van het jaar:
- Jimmy Nelson: "Before they pass away": een adembenemend mooi boek van mensen die nog in stamverband leven, op hun mooist in vol ornaat gefotografeerd.
Met dit jaaroverzicht erbij, heb ik van alle jaren dat ik een leeslijst bijhield, een jaaroverzicht. Een overzicht van de boeken die ik voor juli 1995 las, komt nog. Ik heb ooit een globaal lijstje gemaakt van de boeken die ik voor die tijd las. Ik hoop dat ik dat lijstje terug kan vinden. Na mijn serie over de psychiatrische patiënt, had ik 1 januari een voorraad van 31 stukjes (waaronder 19 jaaroverzichten) die ik nog wilde plaatsen. Nu is de voorraad stukjes teruggebracht tot 8. De komende tijd zal ik weer in een wat rustiger tempo stukjes plaatsen.
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.