woensdag 31 januari 2024

Films gezien in januari

the Makioka Sisters: Mooie verfilming van de roman "Stille sneeuwval" van Junichiro Tanizaki door Kon Ichikawa uit 1983. ****
 
el Bruto: Zwart-wit film uit 1953 van de Spanjaard Luis Buñuel. ****
 
Willem: Documentaire uit 2008 over beeldend kunstenaar Willem van Malsen. ***
 
de Tuin en de wildernis: Documentaire uit 2016 over boekhandel Atheneaum in Amsterdam. ***
 
Rivers and Tides: Documentaire uit 2002 over de Britse kunstenaar Andy Goldsworthy die met natuurlijke materialen prachtige kunstwerken maakt. *****

Erwin Olaf: On Beauty and Fall: Mooie documentaire uit 2009 over Erwin Olaf van Michiel van Erp. De film geeft een goed beeld van een druk jaar uit het leven van Erwin Olaf, waarin hij op het punt staat om door te breken in de Verenigde Staten en Groot-Brittannië, landen waar men eerder niet zo enthousiast was over zijn werk. Vooral voor liefhebbers van het werk van Erwin Olaf. ****

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

zaterdag 27 januari 2024

Dvd: Rivers and Tides

Rivers and Tides (Groot-Brittannië, 2002): 90 min: Regisseur Thomas Reidelsheimer
 
Rivers & Tides Dvd Andy Goldsworth
 
In "Rivers and Tides" zien we de Britse kunstenaar Andy Goldsworthy aan het werk, zowel in zijn thuisomgeving, een klein plaatsje in Schotland, als op andere plekken in de wereld. Andy Goldsworthy maakt kunstwerken van natuurlijke materialen zoals: stenen, bladeren, bloemen, ijs, hout, wol, die hij ergens in de natuur plaatst en die vaak snel weer vergaan.

We zien Andy bezig met een ijssculptuur. Hij heeft een heleboel ijspegels verzameld en plakt ze aan elkaar om er een kunstwerk van te maken door met zijn blote handen de uiteinden van de pegels te laten smelten en ze vervolgens weer vast te zetten doordat het water weer snel bevriest. Met het zonlicht ziet het er geweldig uit.

Andy werkt veel met stenen. Hij maakt een soort torentjes van ijs, hout of stenen een beetje in de vorm van kolossale dennenappels. Hij plaats zo'n torentje dan bijvoorbeeld op het strand zodat het door het opkomende tij verzwolgen wordt. Erg grappig is dat het een keer gebeurt dat als het tij zich terugtrekt, het torentje weer tevoorschijn komt.

Hij bouwt ook stenen muren die jarenlang mee moeten gaan. Hij verbindt bladeren met stokjes en laat ze een langzaam stromende rivier afdrijven wat er prachtig uitziet. Hij maakt van twijgjes een soort hoekig spinnenweb dat bij een windvlaag onder zijn handen instort. 

"Rivers and Tides" is het soort van documentaire waar ik heel bij van wordt. Mooie kunst, een interessante kunstenaar die wat te vertellen heeft en de documentaire wordt ondersteund door prachtige muziek van Fred Firth.

Op IMDB krijgt "Rivers and Tides" van 2.500 mensen een waardering van 7,9.

  

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

zondag 21 januari 2024

Moeite met het (her-)lezen van romans

Ik merk het de laatste jaren steeds vaker, ik heb steeds meer moeite met het lezen of herlezen van romans. Zoals de meeste andere lezers ben ik lange tijd voornamelijk een lezer van romans geweest. Maar nu begin ik steeds meer een afkeer van de roman te krijgen. Ik weet niet precies waaraan het ligt, maar ik denk aan een combinatie van verzadiging (ik heb al zo veel gelezen) en een toenemend gebrek aan energie waardoor ik geen zin meer heb aan projecten van wat langere duur. 
 
Toch ben ik er het afgelopen jaar in geslaagd om drie kolossale pillen te herlezen: "Oorlog en vrede" en "Anna Karenina" van Lev Tolstoi en "De geschikte jongen" van Vikram Seth, maar dat zijn dan ook alle drie geweldige boeken die bovendien schitterend zijn vertaald en die weinig langdradige stukken bevatten. Ook heb ik de "Max Havelaar" herlezen, waarvoor hetzelfde geldt. 
 
Maar ik ben in 2023 gestopt met "De broers Karamazow" van Dostojewski na zo'n 145 bladzijden en vandaag ben ik na 122 bladzijden gestopt met "Fortunata en Jacintha" van Benito Perez Galdoz, beiden romans die hoog op mijn lijstje van mijn favoriete romans staan. Ik denk dat ik voor dit jaar stop met het (her-)lezen van romans. Misschien is mijn tegenzin tijdelijk, we zullen het zien.
 
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

donderdag 18 januari 2024

Roland Huntford: Shackleton: 2

Roland Huntford: Shackleton (Groot-Brittannië, 1985): 697 blz: Uitgeverij Hodder & Stoughton
 

 
Na zijn terugkeer van de "Farthest South" expeditie was Shackleton een held. Shackleton had nog niet genoeg van zijn poolreizen.
 
Shackleton wilde nog steeds de eerste man op de Zuidpool zijn. Na de succesvolle expeditie van de Noor Amundsen en de tragedie van de expeditie van kapitein Scott wilde Shackleton als eerste een oversteek dwars over Antarctica maken.
 
Hij had als schip de "Endurance". Net toen de eerste Wereldoorlog uitbrak voer Shackleton uit. Zijn schip strandde in het pakijs en zonk. Shackleton moest zichzelf en zijn manschappen in veiligheid zien te brengen. Met een enorm doorzettingsvermogen en dankzij een fantastisch leiderschap slaagde hij hier in. 
 
De overlevingstocht van Shackleton en zijn mannen is één van de meest indrukwekkende verhalen die ik ooit heb gelezen. Ik heb meerdere versies van dit verhaal gelezen, maar geen enkele is zo fascinerend en veelzijdig geschreven als in deze biografie van Huntford. 
 
Citaten:
- The real, largely unsung courage of Shackleton was that he had turned back. He was prepared to live with the might-have-been. "Only 97 miles off," as he expressed it to Elspeth Beardmore, "You can realise my feelings."
 To Emily, in her own words,
 The only comment he made to me about not reaching the Pole, was "a live donkey is better than a dead lion, isn't it?" and I said "Yes darling, as far as I am concerned," and we left it at that.
 
Shackleton over zijn beslissing om terug te keren:
- "Death lay ahead and food behind, so I had to return."
 
- From the expedition's birth, two tales have been handed down. ... The other tale is that Shackleton put this advertisement in the press:
 Men wanted for Hazardous Journey. Small wages, bitter cold, long months of complete darkness, constant danger, safe return doubtful. Honour and recognition in case of succes.

- Also ahead of his time in another field, Shackleton wanted dehydrated food to save weight on the march.

- On 11 december, Endurance again found the pack. This time it could not be turned. The ship was put straight in. Once more, Shackleton was in the half world, neither land nor sea, where ice floes, like giant gleaming shields, swarmed over grey waters. Once more, he saw seal and penguins spread over the ice, whales blowing in the leads, and strange Antarctic birds swooping overhead. To the ordinary ship's sounds of water-squelch, creak of timbers, thrum of rigging, squeak of halyards easing through tackle and the flap-flap of sails filling to the wind, was added the rasp of ice against wood and the throb of engines as steam was raised to pick a way ahead through zigzag channels.

- Since Nimrod Shackleton's feeling had grown that science on a expedition of his kind was regrettably necessary humbug.

- "To serve such a leader," Orde-Lees wrote as they were still sailing south, "is one of the greatest pleasures of the whole trip; he expects his orders to be literally & promptly obeyed but he knows one's linitations better than one does oneself ald he invariably allows for them, he never expects one to do more than one is capable of, he trusts one implicitly and he always appears to be pleased with what one has done."

- "It must have been a moment of bitter disappointment to Shackleton," wrote Macklin; "he had lost his ship, and with her any chance of crossing the Antarctic Continent,
 but he shewed it neither in word or manner. As always with him what had happened had happened: it ws in the past and he looked to the future ... without emotion, melodrama or excitement he said "ship and stores have gone - so now we'll go home.""

- "His first thought," Greenstreet said, "was for the men under him. He didn't care if he went without a shirt on his back so long as the men he was leading had sufficient clothing. He was a wonderful man that way; you felt that the party mattered more than anything else."

- He longed to leave the ice; yet he knew that, except to ships, the ice was at heart friendly. It gave food, shelter, drink, and something solid underfoot. It kept the waters calm. The open sea, which was the sole avenue of escape, he knew only too well, as a seaman, was ruthless, implacable and hostile.

- What Hurley and James had so unwillingly moved into, was a mixture of a hell-ship's fo'c'sle and some unsavoury slum. The penetration of snow-drift through cracks and crevices, though uncomfortable, was at least a whiff of cleansing. When that was finally stopped, the dirt and overcrowding were unrelieved. Rapidly, the most refine sense of smell adjusted to the blend of foetid, unventilated room, rancid blubber, bodies unwashed and clothes unchanged for six months, and guano slowly thawing underfoot to make up the distinctive aroma of the place.

- Only a chance gleam of light revelead that liquid from dirty drying socks, together with a stream from the nose of Green, the cook, was frequently discharging into the cooking pot.

- His narrow escapes on the Discovery and Nimrod expeditions had underlined for Shackleton how food, sleep and warmth were necessary for life. It was possible to survive without two, but not without all three. His only choice on the James Caird was to depend on food. He gave his men all they wanted to eat. There were two hot meals a day. With each he allowed nut food, a sledging biscuit each, and four lumps of sugar. In between meals, every four hours, he had a drink of hot dried milk served all round.

  

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

Roland Huntford: Shackleton: 1

Roland Huntford: Shackleton (Groot-Brittannië, 1985): 697 blz: Uitgeverij Hodder & Stoughton
 

 
Roland Huntford heeft 3 prachtige biografieën geschreven over de waarschijnlijk vier beroemdste poolreizigers. In juni 2005 las ik achter elkaar "Nansen" (1997), "Scott and Amundsen" (1979) en "Shackleton" (1985). De biografie over Shackleton, die ik in 2021 deels heb herlezen (tot en met hoofdstuk 25 "March or die" en bladzijde 292) en nu heb uitgelezen, beschouw ik als de beste van deze 3 biografieën en tevens als mijn favoriete biografie die ik ooit heb gelezen.
 
Roland Huntford besteedt in deze biografie vooral aandacht aan waarom het gaat, de 3 grote poolreizen die Shackleton heeft gemaakt.

Ernest Shackeleton ging varen op relatief jonge leeftijd en had al jong de ambitie om beroemd te worden en vooral ook rijk. Op 13 september 1900 meldde Shackleton zich aan als vrijwilliger voor  de Zuidpoolexpeditie onder leiding van Robert Falcon Scott. 

Shackleton werd door Scott uitgekozen om samen met hem en de arts Edward Wilson te proberen om zover mogelijk naar het zuiden te reizen. Ze bereikten een Zuiderbreedte van iets meer dan 82 graden, hetgeen als niet erg indrukwekkend werd beschouwd. Shackleton werd ziek door scheurbuik en vreemd genoeg hebben ze daardoor waarschijnlijk hun leven gered, Scott dacht er niet over om terug te keren.

Na deze expeditie was Scott een held en Shackleton een nobody die ziek naar huis was gestuurd. Shackeleton zon op revanche en organiseerde een tweede Zuidpoolexpeditie met als enige doel om als eerste op de Zuidpool te zijn. Hij bereikte met zijn maten ruim 88 graden Zuiderbreedte en moest op 97 mijlen afstand van de Zuidpool omdraaien om nog de tocht te kunnen overleven. Het werd een race tegen de klok, maar met heel veel geluk redden ze het.

"Shackleton" is een prachtige biografie, mede doordat Huntford een enorme kennis heeft over de poolreizen en daarnaast beschikt over een soepele schrijfstijl en natuurlijk ook door het inspirerende levensverhaal van Shackleton. Om van deze biografie optimaal te kunnen genieten moet je Engels behoorlijk goed zijn.
 
Citaten:
- Shackleton left the dogs behind, and harnessed himself and his companions to the sledge instead. Turning themselves into beasts of burden, they laboured across the snow on their own unaided feet.
 It was a tableau that would have stupefied the eight other expeditions, of different nationalities, sharing the polar regions, north and south, with them. "Polar exploration without ski is extremely awkward," in the words of Otto Sverdup, the Norwegian explorer now entering his fourth consecutive year in the Arctic, "without dogs it is impossible." Only on Discovery were dogs and ski still considered doubtful innovations.

- The clash of personality has always been a danger more sinister than climate or terrain.

- The science of nutrition was then in its infancy. With hindsight, however, and also by the light of contemporary knowledge, the diet of these men battling their way south had too little protein and fat and too much carbohydrate for hard work at low temperatures. Since it was devoid of vitamin C, the reappearance of scurvy was only a matter of time; they themselves only knew that they carried with them the shadow of a mysterious disease.

- The British party, in contrast, had only the goal ahead, with nothing but physical strenght and dogged persistence and self-punishment to drive them on.
 All this, repeated for the next decade or so, has been romanticised as the "heroic age" of British polar exploration. Like much heroism, it was wasteful and unnecessary, and often only a cloak for incompetence. Shackleton and his companions had, in short, made things difficult for themselves.

- In after years Shackleton used to tell a story of hearing Wilson say to Scott he did not expect him to last the night. That made him determined, so he said, to pull through.

- Among polar explorers, Shackleton was the only one who openly promoted his expedition as a commercial venture. His aim was to be the first at the South Pole. Money would flow from telling the story in books, lectures, newspapers and the exciting innovation of the cinematograph.

- As Shackleton later rationalised it,
 The qualities ... necessary to the explorer are ... in ... order of importance: first, optimism; second, patience; third, physical endurance; fourth, idealism; fifth and last, courage ... Few men are wanting in courage but optimism nullifies disappointment and makes one more ready than ever to go on ... Impatience means disaster ... Physical endurance ... will not compensate for the first two moral or temperamental qualities.

Nadat Shackleton op 97 mijlen van de Zuidpool was omgedraaid:
- Even so, it had taken courage of a special kind to turn, after coming so far, and with the Pole almost within reach. It was arguably one of the bravest acts in the history of exploration. Any fool can go on blindly forward. It required insight and moral courage to turn back; especially when it meant publicly admitting defeat and to a despised rival. 

- They were living off pemmican and pony meat, with only four thin biscuits each a day now. Underlining every word, Wild wrote on the last day of January that Shackleton
 privately forced upon me his one breakfast biscuit, and would have given me another tonight had I allowed him. I do not suppose that anyone else in the world can thoroughly realise how much generosity and sympathy was shown by this; I DO by GOD I shall never forget it. Thousands of pounds would not have bought that one biscuit.

- One day, while Shackleton and Wild were sharing a tent, Shackleton suddenly asked Wild if he would return with him to make another attempt on the Pole. The situation was grotesque. They were at the extremity of starvation. It was so cold that, in his diary, Shackleton had been unable to write more than a sentence or two. They were in the middle of the Barrier, and survival was still no more than a chance. "This trip," as Wild had put it, when he was somewhere about 82 degrees S, in the throes of dysentery, "has completely cured me of any desire for more polar exploration." Nonetheless, in his own words, when Shackleton, shivering in his sleeping bag, asked him to come back,
 without any hesitation I replied "yes"! We then went on to discuss details. Shackleton was sure that he could raise sufficient funds in Australia to return (this) year.
 
Lees verder in mijn bespreking van het tweede deel van "Shackleton".

  

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

donderdag 11 januari 2024

Dvd: De tuin en de wildernis

De tuin en de wildernis (Nederland, 2016): 56 min: Regisseur Hans Hylkema
 
De tuin en de wildernis - DVD
 
"De tuin en de wildernis" is een korte documentaire over boekhandel Athenaeum en het aangrenzende Athenaeum nieuwscentrum aan het Spui in Amsterdam. Veel boekenliefhebbers zullen deze winkel wel eens bezocht hebben tijdens een uitstapje naar Amsterdam. Ook ik ben er wel eens geweest, al herinner ik mij daar niet veel meer van.
 
In "De tuin en de wildernis" wordt een beeld geschetst van de boekwinkel door middel van archiefbeelden in combinatie met interviews met betrokkenen. We zien Adriaan van Dis in gesprek met Johan Polak, de rijke uitgever, die het initiatief voor de winkel nam. Verder zien we medewerkers van de winkel, beroemde schrijvers tijdens een signeersessie en inkijkjes in de winkel met uiteraard heel veel boeken. Er komen een aantal beroemde titels voorbij.

Ik vind "De tuin en de wildernis" een documentaire die een aardig beeld van het reilen en zeilen van een boekwinkel geeft, maar ook niet veel meer dan dat. Wat ik persoonlijk wel erg leuk vind is dat Eva Rovers, schrijfster van de prachtige biografie over Boudewijn Büch, even in beeld komt. Büch zelf kwam ook zeer vaak in de boekwinkel.

   
 
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom. 

Recept: Griekse yoghurt met peer

Dit is één van mijn lievelingstoetjes en zeer eenvoudig te maken.
 
Je neemt een goed rijpe, sappige peer. Je wast de peer, snijdt hem in stukjes en doet er ongeveer net zoveel volle (10% vet) Griekse yoghurt overheen als je peer hebt. Dit smaakt geweldig, het enige waar je op moet letten is dat de peer goed rijp is. Eet smakelijk!
 
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom. 

maandag 8 januari 2024

In memoriam: Patrick Beneken (2 mei 1970 - 7 januari 2024)

In memoriam: Patrick Beneken (2 mei 1970- 7 januari 2024)
 
Ik ben verdrietig, heel erg verdrietig. Als er ooit iemand in mijn familie- of vriendenkring onnodig is overleden dan is het Patrick wel. Patrick is maar 53 jaar oud geworden.
 
Ik ken Patrick al lang. Mijn vader en Herman, de vader van Patrick, waren met elkaar bevriend en gingen vaak samen een stukje wandelen. In 1994 ging ik een keer met mijn vader op bezoek bij Herman. Tussen mij en Herman klikte het meteen zo goed dat we bevriend zijn geraakt. Ook ik ging vaak wandelen met Herman. Herman was leraar Engels en had een zeer brede belangstelling, vooral op het gebied van literatuur, muziek, film en toneel.
 
Door Herman kwam ik ook in contact met zijn vrouw Liedy, hun zoon Patrick en hun dochters Eileen en Deirdre. Op alle vijf was ik erg gesteld. 

In 2001 is Herman overleden. Sinds die tijd ben ik met Patrick bevriend.

Patrick zei wel eens tegen mij dat hij de interesses van zijn vader had en het temperament van zijn moeder. Zijn vader had nogal uitgesproken meningen en kon een beetje opvliegend zijn. Zijn moeder was heel zorgzaam en uiterst vriendelijk.

Net als Herman is Patrick jarenlang leraar Engels geweest. Helaas lukte het hem nooit om een vast contract te krijgen of om langere tijd ergens les te geven. Patrick was slim genoeg, daar lag het niet aan, maar zijn uiterlijke verzorging was middelmatig en ik vermoed dat hij daardoor problemen kreeg. Ook was hij erg eigenwijs. De contacten met zijn leerlingen liepen altijd goed, maar zijn collega's hadden vaak wat moeite met hem.

Ook net als Herman was Patrick iemand met zeer veelzijdige interesses. Hij hield van boeken, films, maar vooral van muziek. Patrick heeft tot een half jaar voor zijn dood altijd in een koor gezongen en hij verzamelde platen. Niet zomaar een beetje, nee, ik denk dat hij tot de grootste platenverzamelaars van Nederland behoorde. Hij had thuis een enorme collectie van voornamelijk avant-gardistische popmuziek, maar hij verzamelde eigenlijk van alles.

Zijn liefde voor muziek, boeken en films deelden Patrick en ik, alleen hadden wij totaal andere smaken. Dat kon stimulerend zijn, maar ook zowel bij Patrick als bij mij tot ongeloof leiden over de smaak van de ander.
 
Patrick kwam al die jaren voornamelijk bij mij op bezoek, ik denk gemiddeld iets minder dan één keer per maand. Tot 2014 gingen we meestal naar de bioscoop vaak samen met Jan, een gezamenlijke vriend, voorafgegaan door een eenvoudig etentje. Na 2014 spraken we meestal bij mij af en zorgde ik voor een uitstekende maaltijd en keken we daarna naar een dvd, ook vaak samen met Jan. Patrick was zeer trouw, hij heeft zo goed als nooit een voorgenomen bezoek afgezegd, en dat terwijl hij er toch 2 keer een uur en drie kwartier voor moest reizen, met de trein vanuit Tilburg.
 
De laatste jaren ging het beduidend minder goed met Patrick. Hij was altijd al erg eigenzinnig geweest en met de corona kreeg hij last van paranoia. Hij werd in 2020 gedwongen opgenomen, er werd schizofrenie bij hem vastgesteld (een diagnose waar hij het absoluut niet mee eens was) en hij kreeg antipsychotica toegediend. 

Van de medicijnen werd hij erg duf en verloor hij veel van zijn energie en levenslust. Ongeveer een half jaar geleden heeft Patrick op eigen initiatief besloten om te stoppen met zijn medicijnen. Ik heb op hem ingepraat dat hij er verstandig aan deed om ze te blijven slikken, maar dat had geen zin. De laatste maanden van zijn leven was Patrick manisch en zijn dood is daar het droevige resultaat van.

Ik wens Eileen en Deirdre en Patricks vrienden heel veel sterkte met dit grote verlies.

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

Dvd: Willem

Willem: Een portret van de kunstenaar Willem van Malsen (Nederland, 2008): 55 min: Regisseur Jeroen Wolf
 
WILLEM ( VAN MALSEN ) 1940-2005
 
"Willem" is een korte documentaire over Willem van Malsen (1940-2005) waarbij familie en vrienden herinneringen aan hem ophalen. Tussen die vrienden zitten een aantal bekende Nederlanders zoals Jan Blokker, Remco Campert, Kees van Kooten en Mensje van Keulen. 

Willem van Malsen was een veelzijdig beeldend kunstenaar. In deze film wordt over hem gesproken door zijn vrienden. Iedereen benadrukt hoeveel ze met hem gelachen hebben en hoe kwaadaardig hij kon zijn als hij gedronken had. Een zwak punt van de documentaire vind ik dat er vooral gepraat wordt over het leven van Willem en dat er relatief weinig aandacht is voor zijn kunst. Wat ik aan kunstwerken van hem heb gezien smaakt in ieder geval naar meer.
 
Op IMDB kan ik niets over "Willem" vinden.

   
 
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom. 
 

zondag 7 januari 2024

Adi Martis & Rik Suermondt: Paul de Nooijer

Adi Martis & Rik Suermondt: Paul de Nooijer (Nederland, 2007): 180 blz: Uitgeverij Focus 


 
Als je iets wilt weten over de fotograaf/beeldend kunstenaar/filmmaker Paul de Nooijer, dan is dit 13e deel van "Monografieën van Nederlandse fotografen" met teksten geschreven door Adi Martis en Rik Suermondt, wel het ultieme boek. Rik Suermondt is ook bekend door het "Nederlands Fotoboek".

Paul de Nooijer (1943) is een Nederlandse fotograaf en filmregisseur die geëxperimenteerd heeft met combinaties van fotografie, het maken van collages en filmproducties. "Paul de Nooijer" gaat vooral over zijn fotografische werk, maar het vermeldt ook terloops zijn werk als filmmaker. 

Het boek is mooi uitgegeven, een hardcover met stofomslag en wetenschappelijk verantwoord met gedegen teksten, een uitgebreid notenapparaat, toelichtingen bij de foto's, een beknopte biografie en een welhaast uitputtende bibliografie.

Ik kende het werk van Paul de Nooijer nog niet. Zoals vermeld is het boek prachtig uitgevoerd, maar spreekt zijn werk mij ook aan? 

Ik zie aan de afbeeldingen in het boek dat Paul de Nooijer originele ideeën heeft. Zijn mengeling van verschillende technieken heeft vaak iets absurdistisch en af en toe moet ik er hardop om lachen, zoals bij "De laatste afwas" een parodie op "Het laatste avondmaal" van Leonardo da Vinci. Ik ben niet zo enthousiast over zijn foto's, maar ben intussen wel benieuwd naar zijn werk als filmmaker.

Voor een aantal foto's van Paul de Nooijer, klik hier.

Foto's ***
Tekst ****

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

vrijdag 5 januari 2024

Tim Flach: Equus

Tim Flach: Equus (Groot-Brittannië, 2008): 305 blz: Uitgeverij Abrams
 

 
Equus is de Latijnse naam voor de familie van dieren waar ezels, zebra's en vooral paarden toe behoren. Van oudsher worden paarden beschouwd als nobele dieren. Ze hebben geen poten maar benen en ze hebben geen kop maar een hoofd. Onnodig om te zeggen dat paarden behoren tot de meest geliefde dieren.
 
Voor "Equus" heeft Tim Flach foto's gemaakt van talloze paarden en een enkele ezel, zebra, zonkey (kruising tussen een zebra en een ezel) of zorse (kruising tussen een zebra en een paard). Het boek begint met een aantal kunstzinnige foto's met details van paarden. Vervolgens staan er foto's in van paarden in weidse landschappen en het boek sluit af met een aantal foto's van een embryo en paarden getooid voor menselijk gebruik.
 
Ik heb van Tim Flach ook twee latere boeken: "Endangered" en "Vogels", die ik allebei schitterend vind. "Equus" is het eerste boek dat Tim Flach heeft gepubliceerd. Ik vind het een erg mooi boek, maar niet zo fantastisch mooi als zijn twee latere boeken.
 
Voor een aantal van de foto's uit "Equus", klik hier.
 
   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

Dvd: Luis Buñuel: El Bruto

El Bruto (Spanje, 1953): 77 min: Zwart-wit: Regisseur Luis Buñuel
 
The Brute (El Bruto) - (Mr Bongo Films) (1953)
 
"El Bruto" is een film van Luis Buñuel die ik nog niet kende. Het is een film uit zijn Mexicaanse periode. 

De bruut uit de film is Pedro, een niet al te snuggere man die wel zeer gespierd is en die door zijn patroon Andrés gevraagd wordt klusjes voor hem op te knappen. Andrés bezit een aantal woningen die hij verhuurt. Omdat hij de grond waarop die huisjes staan wil verkopen, wil hij de huurders uit hun woningen zetten. Begrijpelijk dat de huurders protesteren en Pedro wordt erbij gehaald om de huurders schrik aan te jagen.

Inmiddels is "El Bruto" de 16e film die ik van Buñuel heb gezien en ook deze film is de moeite van het kijken meer dan waard. Mooie zwart-wit beelden, goed acteerwerk en de nodige spanning. Buñuel is één van de hele groten uit de filmgeschiedenis.

Op IMDB krijgt "El Bruto" van 2.200 mensen een waardering van 7,2, en is daarmee een van de laagst gewaardeerde films van Buñuel. Dat mag zo zijn, voor fans van Buñuel hoort deze film  er gewoon bij.

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

donderdag 4 januari 2024

Stephan Vanfleteren: Atelier

Stephan Vanfleteren: Atelier (België, 2023): 437 blz: Uitgeverij Hannibal
 
Atelier Stephan Vanfleteren

 
Sommige fotoboeken koop ik zonder er een foto uit te hebben gezien en terwijl ik er vrijwel niets over heb gelezen. Toen op marktplaats het nieuwste fotoboek van Stephan Vanfleteren "Atelier" werd aangeboden met daarin vooral portretfoto's die Vanfleteren in zijn atelier bij daglicht heeft genomen, wist ik dat ik dit boek wilde hebben. De aanschaf heeft mij niet teleurgesteld. Sterker nog, ik vind "Atelier" met afstand het mooiste fotoboek van Vanfleteren dat ik ken.

"Atelier" bevat een royale selectie uit de foto's die Vanfleteren tussen 2012 en 2023 in zijn atelier heeft gemaakt. Het zijn voornamelijk portretten in zwart-wit en verder stillevens van dode dieren (vooral vogeltjes) in kleur, naakte lichamen en sfeerfoto's van zijn atelier.

Ik ben vooral onder de indruk van de portretten van Vanfleteren. In "Atelier" staan portretten van mijnwerkers, vissers, muzikanten, majorettes, acteurs, collega-fotografen en de vrouw en kinderen van Vanfleteren. Een aantal portretten waar ik erg van onder de indruk ben zijn die van zijn twee dochters, een gezinsfoto met zijn vrouw en zijn twee dochters, twee foto's van Carice van Houten (mijn favoriete Nederlandse actrice), een foto van Peter Buwalda, een schitterend portret van de Deen Mads Mikkelsen (mijn favoriete acteur), een foto van Rutger Hauer en een foto van de mij onbekende muzikante Els Pynoo.

In "Atelier" staat een inleidende tekst van Ilja Leonard Pfeiffer van 9 bladzijden lengte. In een eerder boek van Vanfleteren "Present" heeft Vanfleteren de teksten zelf geschreven. Ik vind de teksten uit dat boek aanzienlijk sterker dan de tekst van Pfeiffer. 

"Atelier" is een prachtig uitgegeven boek met veel mooie foto's. Iedere liefhebber van de foto's van Vanfleteren zal dit boek willen hebben. 
 
Tekst: *** 

Voor een aantal foto's uit "Atelier", klik hier.

  

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

Dvd: The Makioka Sisters

The Makioka Sisters (Japan, 1981): 140 min: Regisseur Kon Ichikawa
 
Criterion Collection: Makioka Sisters [Blu-ray] [1983] [US Import]
 
Ik heb intussen al heel wat boekverfilmingen gezien. Als ik een mooi boek heb gelezen dat verfilmd is, dan ben ik altijd benieuwd hoe het boek in beeld is gebracht. Omgekeerd, als ik een mooie boekverfilming heb gezien van een boek dat ik nog niet gelezen heb, dan is de drang om het boek alsnog te gaan lezen aanzienlijk minder groot.

Ik heb nog nooit eerder zo snel na het lezen van een boek de verfilming ervan gezien als nu bij "The Makioka Sisters". Voor een bespreking van de inhoud zie mijn vorige stukje, de boekbespreking van "De stille sneeuwval" (Nederlandse titel).

Ik had afgelopen september naar de eerste 50 minuten van "The Makioka Sisters" gekeken. Toen was ik niet zo enthousiast, ik had het gevoel naar een toneelstuk te kijken. Wel vond ik toen de kostuums en de decors van de film prachtig.

Nu heb ik de film in zijn geheel gezien en ben ik van mening dat de film het boek zeer nauwgezet volgt, met natuurlijk de nadruk op de relaties tussen de vier zussen en de pogingen om Yukiko aan de man te helpen. Als verfilming van het boek is deze film uiterst geslaagd, en ook als  film op zichzelf is hij zeker de moeite waard. 

"The Makioka Sisters" is een typisch Japanse film, gemaakt zoals geen enkele westerse regisseur dat zou doen. De film is opgenomen in schitterende kleuren, is rustig van tempo en bevat mooie kostuums en decors. Het acteerwerk is ingetogen en komt aangenaam over.

Op IMDB krijgt "The Makioka Sisters" van 1.700 mensen een waardering van 7,2.

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

dinsdag 2 januari 2024

Junichiro Tanizaki: Stille sneeuwval

Junichiro Tanizaki: Stille sneeuwval: De geschiedenis van de gezusters Makioka (Japan, 1946): 625 blz: Vertaald door Jacques Westerhoven (1994): Uitgeverij Meulenhoff
 
Stille sneeuwval
 
"Stille sneeuwval" is een familiekroniek die het verhaal van de 4 zussen Makioka vertelt. De oudste zus is Tsuruko, 36 jaar oud aan het begin van het boek, getrouwd met Tatsuo en moeder van 6 kinderen. De tweede zus is Sachiko, 34 jaar oud en getrouwd met Tenosuke, moeder van een dochter van 10, Etsuko. De derde zus is Yukiko, 32 jaar oud en ongehuwd. De vierde zus is Taeko, ook wel Koi-San genaamd van 26 jaar oud en ook ongehuwd.

"Stille sneeuwval" speelt zich af in de jaren 1938 tot 1941, maar de politieke situatie in die tijd en de oorlog komen nauwelijks ter sprake.
 
In het begin van het boek is er een poging om de derde zus Yukiko aan de man te helpen, vooral georganiseerd door Sachiko. Dit is een van de vele pogingen die in het verhaal gedaan worden om Yukiko te koppelen. De jongste zus, Taeko trekt zich nergens iets van aan, zij heeft voor een schandaal gezorgd door een relatie aan te gaan met Okubata, ook wel Kei-boy genoemd.

De zussen wonen allen in Osaka, maar aan het begin van het boek verhuist Tsuruko met haar familie naar Tokio omdat haar man daar een betere baan krijgt aangeboden. De traditie vereist dat Yukiko en Taeko bij de oudste zus komen wonen, maar Yukiko woont liever bij Sachiko en Taeko woont op zichzelf.

In "Stille sneeuwval" gebeurt niet zo heel veel. Er komt een overstroming in voor en een storm, maar voor de rest gaat het vooral over de belevenissen van met name de jongste 3 zussen. Ze gaan naar het Kabuki-theater, gaan kijken naar de kersebloesem in Kyoto en gaan uit eten. Een erg leuk hoofdstuk vind ik hoofdstuk 30 uit deel 2 (blz 346-352) waarin een bezoek aan een Sushi-restaurant wordt beschreven.

Ik heb erg genoten van deze derde lezing van "Stille sneeuwval". Het is een realistische roman die  waarheidsgetrouw overkomt. Zonder meer één van de mooiste romans die ik ooit heb gelezen!
  
Citaten:
- Er waren mensen die weigerden te geloven dat de derde van de gezusters Makioka ongetrouwd de leeftijd van negenentwintig kon hebben bereikt en zo de huwbare leeftijd voorbij hebben laten glippen zonder dat daar diepgaande redenen voor bestonden, maar toch waren die redenen er niet. De voornaamste oorzaak was misschien dat noch Tsuruko, de oudste van de vier zusters, noch Sachiko en Yukiko zelf zich de luxueuze levensstijl van hun vaders laatste jaren uit het hoofd hadden kunnen zetten, laat staan het ontzag dat de naam Makioka wekte. Met andere woorden, in hun verlangen een echtgenoot te vinden die waardig was te worden opgenomen in zo'n vooraanstaande oude familie, hadden ze alle huwelijkskandidaten die zich aanvankelijk bij de vleet aandienden te min bevonden, ze zo vaak geweigerd dat ze ten slotte al hun goodwill kwijt waren en er niemand meer met aanzoeken kwam -  en in de tussentijd had het fortuin van de familie een keer genomen.

- Taeko werkte alleen als haar hoofd ernaar stond, want ze beschouwde zich inmiddels als een echte kunstenares, en die hielden er geen regelmatige dagindeling op na.

- Taeko had genoeg gekregen van haar poppen omdat ze vond dat ze nu te groot was om door te blijven gaan met zo'n meisjesachtige liefhebberij. Ze wilde iets doen dat nuttig was en dat haar tegelijkertijd de gelegenheid gaf haar natuurlijke aanleg, haar goede smaak en haar handigheid ten volle te gebruiken, en daarvoor leek haar het ontwerpen en maken van kleren het meest geschikt.

- "Ik heb vol bewondering zitten kijken hoe Koi-san haar sushi eet," zei Itakura.
 "Hoezo?"
 "Met dat ronde mondje is ze net een goudvis die aan een klompje wittebrood sabbelt: hij ziet eruit alsof er niks meer bij kan, maar intussen eet hij maar door."
 "Ik dacht al dat je veel te veel naar mijn mond keek," zei Taeko.
 "Koi-san is een goudvis! Koi-san is een goudvis!" zong Etsuko uitgelaten.
 "Maar weten jullie dat ik deze manier van eten speciaal heb geleerd?"
 "O ja? Van wie?"
 "Van de geisha's die ook bij juffrouw Osaku les nemen. Die vertelden me dat ze steeds uit moeten kijken dat er geen speeksel aan hun lippen komt als ze eenmaal lippenstift hebben opgedaan. Je moet het eten met de stokjes recht in je mond steken zonder dat het je lippen raakt, en daarom oefenen ze met gedroogde tofu zolang ze in de leer zijn. Gedroogde tofu absorbeert geweldig, snap je, dus als je dat in de soep dompelt en dan zo'n soppend brokje in je mond kunt stoppen zonder je lippenstift te beschadigen, dan heb je het kunstje onder de knie."

- Als een echte dochter van de Kansai begreep Sachiko heel goed hoe innig Yukiko van haar geboortegrond hield. Het was maar een doodgewone, niet eens bijzonder fraaie tuin, maar als je erin wandelde en de geur van de pijnbomen opsnoof of naar de Rokko-bergen in de verte keek of naar de heldere lucht boven je, dan voelde je dat er in de hele wereld geen plek bestond waar het beter wonen was dan hier tussen Osaka en Kobe. Wat was Tokio hiermee vergeleken toch een lawaaierige, stoffige, smerige, akelige stad! Geen wonder dat Yukiko zo vaak zei dat in Tokio zelfs de wind anders aanvoelde. Sachiko prees zich werkelijk gelukkig dat ze niet zoals haar twee zusters naar Tokio had hoeven te verhuizen.

Een lang citaat over een sushi-meester:
- De zaak ontleende de naam Yohei aan het feit dat de meester het vak had geleerd in Yobei, een reeds lang ter ziele, maar rond de eeuwwisseling erg bekend sushi-restaurant vlakbij de sumo-arena in Tokio. De sushi van Yohei smaakten echter heel anders dan de sushi van Yobei. Al was de meester in Tokio in de leer geweest en kneedde hij daarom zijn sushi in plaats van ze te persen, hij was een geboren Kobenaar en deed zijn uiterste best zijn produkten een uitgesproken Kansais karakter te geven. Zo gebruikte hij bijvoorbeeld uitsluitend kleurloze azijn in plaats van de gele Tokiose soort, en als sojasaus de stroperige Kansaise vorm die je in Tokio nergens tegenkomt. Ook adviseerde hij zijn klanten om sushi met garnaal, inktvis, of zeeoor niet in de saus te dopen maar met zout te bestrooien. Als vis gebruikte hij alles wat er, bij wijze van spreken vlak voor zijn deur, in de Japanse Binnenzee werd gevangen en hij was van mening dat de vis die niet voor sushi geschikt was nog moest worden geboren. Zijn oude leermeester was dezelfde gedachte toegedaan geweest, dus in dat opzicht vertegenwoordigde hij nog steeds de school van Yobei in Tokio. En vis had hij, in alle maten en soorten: in zijn vitrine lag zeepaling, kogelvis (berucht om zijn giftige ingewanden), roodbaars, geelstaart, oesters, verse zeeëgels, "veranda" (het vette deel tussen de buitenste graten van de schol), ingewanden van schelpdieren, en lappen rood walvisvlees. En wie zei dat sushi alleen met vis kan worden bereid? De meester van Yohei maakte ze met paddestoelen, bamboespruiten en zelfs dadelpruimen. Van tonijn, de vis waarnaar de meeste vraag was, moest hij echter niets hebben, dus die gebruikte hij weinig, en naar populaire combinaties als sushi met dwergelft, sint-jakobsschelpen, omelet en wat dies meer zij zocht je in zijn zaak vergeefs. Hoewel hij zijn vis ook wel grillde, bereikten garnalen en zeeoren, de klant in letterlijk springlevende toestand, en als hij vond dat de smaak van de vis daar beter door tot zijn recht kwam maakte hij de sushi niet met mierikswortel af, maar met tuinkruiden, essepeper of kril.

- Sachiko herinnerde zich wat haar oudste zuster haar vorig jaar tijdens het afscheid op het station in Osaka in het oor had gefluisterd, nee, gezucht: "Het kan me niet meer schelen met wie Yukiko trouwt, al draait het op een scheiding uit. Zolang ze maar trouwt."
 
  

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.