Henri Cartier-Bresson: The Face of Asia

Henri Cartier-Bresson: The Face of Asia (Frankrijk, 1972): 199 blz: Uitgeverij Thames and Hudson

 

 

 

Henri Cartier-Bresson (1908-2004) was een Franse fotograaf die door vele collega-fotografen (en trouwens ook door mij) als de belangrijkste fotograaf ooit wordt beschouwd. Hij staat bekend om zijn feilloze gevoel voor compositie, als één van de oprichters van het fotoagentschap Magnum, alsook om zijn theorie van "het beslissende moment", dat ene ogenblik waarop alles samenkomt voor het maken van een zo goed mogelijke foto.

 

Cartier-Bresson was als fotograaf altijd onderweg. Hij heeft uitgebreid rondgereisd in Azië, waarvan "The Face of Asia" een beknopt beeld geeft in 120 foto's. Alle foto's in het boek zijn gemaakt tussen 1947 en 1967. Het boek is onderverdeeld in een inleiding en vijf delen. Die inleiding heb ik gelezen, maar zegt niets van wezenlijk belang.

Deel een: Iran, Turkije, Irak, Oezbekistan, Mongolië

Deel twee: India, Pakistan, Ceylon [Sri Lanka]

Deel drie: Indonesië, Burma [Myanmar]

Deel vier: Japan

Deel vijf: China

 

Zoals je van Henri Cartier-Bresson kunt verwachten staan er veel prachtige foto's in het boek. En inderdaad, de compositie van de foto's is altijd optimaal. Ik beveel "The Face of Asia" aan iedereen aan met belangstelling voor mooie fotoboeken, en in het bijzonder aan mensen die geïnteresseerd zijn in Azië of in het werk van Henri Cartier-Bresson.

 

Voor een aantal foto's uit "The Face of Asia", klik hier.

 

      

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

Dvd: Sporen uit het Oosten

Sporen uit het Oosten (Nederland, 2006): 650 min: Regisseur Rob Hof

 

 

Onbegrijpelijk. Totaal onbegrijpelijk vind ik het dat ik nog nooit eerder gehoord had van de prachtige reisdocumentaire "Sporen uit het Oosten" van regisseur Rob Hof. De serie is ooit uitgezonden op de Nederlandse televisie, maar ik had nog nooit van iemand gehoord dat hij of zij de serie had gezien en ik had er ook nog nooit iets over gelezen. Op het internet is vrijwel niets over de serie te vinden, hij staat te koop op Bol en op IMDB hebben 6 mensen aangegeven de serie gezien te hebben, met een gemiddelde waardering van 6,6. Slechts één persoon heeft de serie met een 8 gewaardeerd. En ik heb nergens een bespreking van de serie kunnen vinden. Blijkbaar ben ik de eerste die het de moeite waard vind om deze serie  te bespreken en dat verbaast mij enorm.

 

"Sporen uit het Oosten" is een 13-delige documentaire over een treinreis die Rob Hof samen met een klein gezelschap in 2006 heeft gemaakt, voornamelijk per trein, vanuit het noorden van Vietnam tot aan Turkije. Hij heeft daarbij 20 landen bezocht: Vietnam, Cambodja, Thailand, Maleisië, Myanmar, Bangladesh, India, Afghanistan, Pakistan, Iran, Syrië, Jordanië, Israël, Turkije, Griekenland, Macedonië, Kosovo, Servië, Kroatië en Slovenië. Per aflevering wordt de reis door één land besproken, India krijgt twee afleveringen en sommige landen krijgen met zijn tweeën een aflevering toebedeeld. De laatste aflevering gaat over de Balkan.

 

Tot mijn dertigste heb ik vrij veel gereisd, daarna door omstandigheden helaas zeer veel minder. Ik heb een enorme verzameling reisverhalen gelezen, veel fotoboeken over verre landen bekeken en ook veel reisprogramma's gezien. Vooral over de vele reisdocumentaires van de VPRO, door mensen als Jelle Brandt Corstius, Ruben Terlou en Adriaan van Dis, ben ik zeer enthousiast. Dat zijn programma's die de diepte in gaan, met presentatoren die de taal van het land spreken en er ontzettend veel over weten. Men kan zeker zeggen dat ik een liefhebber van het genre ben.

 

"Sporen uit het Oosten" gaat misschien minder de diepte in, maar de sfeer van het reizen in Azië, komt dichter bij mijn eigen ervaringen dan in enig ander reisprogramma dat ik ooit heb gezien. De opzet van het programma is geniaal in zijn eenvoud. Rob Hof heeft gekozen voor het reizen per trein. In een treincoupé heb je de maatschappij in het klein. In de bereisde landen reist vrijwel iedereen per trein, er zijn veel minder auto's en autowegen dan wij in het westen gewend zijn. Treinreizen kunnen erg lang duren, tien uur in de trein zitten voor een tocht van 200 tot 300 kilometer is heel normaal.

 

Rob Hof heeft voor de serie een groot aantal mensen geïnterviewd. Hij stelde daarbij steeds  weer dezelfde vragen: wat is de invloed van religie op je leven, wat zijn je grootste angsten en hoe zie je de toekomst? Telkens als iemand geïnterviewd wordt krijg je eerst die persoon te zien, vaak in functie. Vervolgens blijft de tekst van het interview lopen terwijl je beelden te zien krijgt van de treincoupé of van het voorbij suizende landschap of de bebouwing van de stad waar de trein doorheen rijdt. Vervolgens zie je weer een stukje van het interview. Deze afwisseling werkt uitstekend en maakt de serie erg boeiend om naar te kijken. Verder zie je af en toe beelden van de trein die voorbij rijdt in het landschap. Soms is Rob Hof op een andere manier onderweg en krijg je iets te zien van de steden.

 

Waar ik nooit zo bij stil heb gestaan en wat mij opvalt nu ik "Sporen uit het Oosten" in zijn geheel heb gezien, is dat er in zoveel van de bereisde landen na 1945 de nodige conflicten zijn geweest. Je had de Vietnamoorlog, Pol Pot in Cambodja, een 40 jaar durende militaire regering in Myanmar, de problemen met de onafhankelijkheid van Brits India en de verdeling in India en Pakistan en later Pakistan en Bangladesh, de Russische bezetting van Afghanistan en de Taliban, de Iraanse revolutie, Israël met de voortdurende spanningen tussen de joden en de Palestijnen en natuurlijk de oorlog in voormalig Joegoslavië. Het is nogal wat om over te horen in één documentaire.

 

Ik vind "Sporen uit het Oosten" het mooiste reisprogramma dat ik ooit heb gezien en het komt hoog in mijn film top 100!

 

Op IMDB krijgt "Sporen uit het Oosten" van slechts 6 mensen een waardering van 6,6.

 

  

 

Reacties op dit blog zijn meer  dan welkom.

Paul Theroux (tekst) & Steve McCurry (foto's): The Imperial Way

Paul Theroux (tekst) & Steve McCurry (foto's): The Imperial Way: Making Tracks from Peshawar to Chittagong (Verenigde Staten, 1985): 143 blz: Uitgeverij Hamish Hamilton

 

 

"The Imperial Way" is het eerste fotoboek dat Steve McCurry heeft gepubliceerd. Het boek is een samenwerking tussen de beroemde reisverhalenschrijver Paul Theroux en de destijds nog relatief onbekende fotograaf Steve McCurry. 

 

Paul Theroux heeft per trein een reis gemaakt vanaf Peshawar in Pakistan, door Noord-India, tot aan Bangladesh. De 24 bladzijden tekst in het boek zijn een impressie van die reis. Ik weet niet of Paul Theroux en Steve McCurry samen deze reis hebben gemaakt, maar in ieder geval vormen de foto's van Steve McCurry de hoofdmoot van dit boek. 

De tekst is erg onderhoudend en Theroux op zijn best. De foto's van McCurry zijn zoals gebruikelijk bij hem, vooral foto's van mensen, vaak in of rond de trein. Er staan een aantal erg mooie foto's in het boek, maar vergeleken met latere boeken van McCurry, zijn de meeste foto's niet zo heel bijzonder. Toch vind ik dat "The Imperial Way" in mijn collectie thuishoort.

 

Citaten:

- Just before Wazirabad at dawn there was a knock on the door of my compartment.

 "You wanting breakfast?"

 I could have been wrong of course, but it seemed to be the same brisk man who had asked the question ten years ago: it was the same bad eye, the same dirty turban, the same lined face. And the breakfast was the same - eggs, tea, bread on heavy stained crockery.

 I did not think it was a coincidence. I had returned to take this long trip again to see what had changed. I had noticed very few changes.

 

- It was an old route and, undoubtedly, the result of the imperial postal service, for the British regarded letter writing and mail delivery as one of the distinguishing features of any great civilization. And Indians have pretty much suscribed to the paper theory of civilization - even an application for a five rupee bedroll is done in triplicate.

 

- The statistics associated with Indian Railways are elephantine (ten million passengers a day, eleven thousand trains, almost two million workers, and so forth), but the memorable details are simple enough: it is self-sufficient in rolling stock - India manufactures all her own coaches and engines - and it makes an operating profit of twelve percent revenue over expenditure. In many respects, India is the world's greatest railway nation - the most trains, the most passengers, the longest system, the most stations; and also in a negative sense - the most cockroaches, the greatest number of rats living under railway platforms, the most forms to fill out, and some of the dirtiest sleeping cars.

 

        

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Frank van Rijn: Pelgrims en pepers

Frank van Rijn: Pelgrims en pepers: Op de fiets door Azië (Nederland, 1994): 216 blz: Uitgeverij Elmar

 

 

"Pelgrims en pepers" is het vierde boek van Frank van Rijn en het eerste dat door Elmar is uitgegeven. Alle volgende boeken van Frank van Rijn en ook de herdrukken van zijn eerste drie boeken zijn door Elmar uitgegeven.

 

De reis die in dit boek beschreven wordt duurde van juni 1983 tot juni 1984 en begon in Nederland en liep van Athos in Griekenland (de eerste bladzijden van het boek) via Turkije, Iran, Pakistan, India, Nepal, nogmaals India en Sri Lanka naar Indonesië. Frank van Rijn beschrijft met de nodige humor de belevenissen die hij onderweg heeft meegemaakt. Zoals elk boek van Frank van Rijn is dit onderhoudend leesvoer, tenminste als je wat met zijn gevoel voor humor hebt en houdt van reisverhalen.

 

Citaten:

- Terwijl we aten ging het gesprek over het weer, een eenvoudig onderwerp dat, hoe vaak er al over gesproken is, toch elke keer weer boeit en dat bovendien goed bruikbaar is als intermezzo en als ouverture voor een nóg interessanter gesprek.

 

- In Pakistan rijdt men links. Daar hebben de Britten indertijd voor gezorgd. Iemand heeft mij eens verteld dat de Pakistaanse regering na de onafhankelijkheid heeft geprobeerd om rechts verkeer in te voeren, zoals in Zweden zo'n 20 jaar geleden is gedaan. Het experiment mislukte want de kamelen konden geen borden lezen en bleven onverstoorbaar links op de wegen lopen. Daar waren ze aan gewend. De Pakistani hebben er zich toen bij neergelegd en zo is het linkse verkeer gebleven.

 

- De man maakte een uitnodigend gebaar: ik kon meerijden. Dat was een probleem. Hoe leg je met één woordje en nog wel een woordje dat er niets mee te maken heeft, uit dat je uit principe geen lift aanvaardt; dat je hier gekomen bent om te fietsen en dat het een heel onbevredigend idee zou zijn als je zou smokkelen en dat je het bovendien héél erg leuk vindt hier te fietsen, ook al moet je alles lopen?

 

- Dat een klimexpeditie naar een top van 8848 meter wat meer is dan een tocht van een groepje enthousiaste bergsporters voorzien van rugzakken met daarin een pakje boterhammetjes, een appel, een regenpak en een rolletje touw, wat klimijzers en een hamertje, wist ik, maar van deze volbeladen karavanen stond ik toch even te kijken. Hier werd een compleet tentenkamp meegevoerd, alsmede een hoeveelheid kleren waarmee je een heel warenhuis kunt vullen, een lading voedsel waarmee je een hele supermarkt kunt vullen en een kampeeruitrusting waarmee je wel drie buitensportzaken kunt vullen. Waarschijnlijk werden hier meer medicamenten vervoerd dan zich in de rest van Nepal bevonden.

 

- Wat is wijsheid? ... Ergens tussen rennen en stilstaan ligt een optimum. Met je een ongeluk jakkeren, een leven lang, van de ene interessante plaats op aarde naar de andere en nergens langer dan vijf minuten blijven, zie je net zo weinig als wanneer je je hele leven binnen een radius van vijf kilometer van je geboorteplaats blijft.

 

- "Laten we er wat bij drinken", stelde ik voor. Dit voorstel viel in goede aarde en we besloten elk een Thumbs-up te nemen, de Indiase variant van cola.

 "Een Thumbs-up voor elk", zei de Brit tegen de jongen, maar hoewel deze wat Engels sprak, deed zich nu toch een probleem voor, omdat de Brit een ander Engels sprak dan de jongen.

 "Eén Thumbs-up voor jullie allemaal?" vroeg de jongen.

 "Nee, vier Thumbs-up voor ons allemaal", antwoordde de Brit, nog steeds op zijn Brits. Ik kende dit soort spraakverwarringen zo langzamerhand wel en zag aankomen dat we straks tegen heug en meug Thumbs-up zouden moeten drinken. Daarom riep ik de wegsnellende jongen weer terug en voegde er duidelijkheidshalve aan toe: "In totaal vier Thumps-up, niet vier voor elk." Uit de twijfelende blikken van de jongen begrepen we, dat onze intentie, ondanks deze informatie, nog niet geheel duidelijk was.

De Fransman kreeg er genoeg van en bande alle misverstanden onverbiddelijk uit: "One Thumbs-up" en hij wees op mij naast hem, "two Thumbs-up" en hij wees op de Canadees tegenover hem, "three Thumbs-up" en hij wees op de Brit rechts van hem, "four Thumbs-up" en hij wees op zichzelf. We waren onder de indruk. Dit was tenminste duidelijke taal maar dat mag je van een leraar verwachten. Helaas worden echter ook leraren wel eens verkeerd begrepen en even later werden er door de ijverige jongen tien Thumbs-up gebracht, één voor mij, twee voor de Canadees, drie voor de Brit en vier voor de Fransman. Ze moesten in het restaurant ongetwijfeld gedacht hebben dat alle westerlingen gek zijn.

        

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

Dervla Murphy: Full tilt

Dervla Murphy: Full tilt: Dunkirk to Delhi by bicycle (Ierland, 1963): 237 blz: Uitgeverij John Murray

Dervla Murphy is een Ierse reizigster en schrijfster die heel wat reisverhalen op haar naam heeft staan. Ik heb er een groot aantal van gelezen, waarvan ik haar boeken over Transsylvanië, Oost-Afrika en Zuid-Afrika naast dit boek de mooiste vind. Ze is wat stijl betreft en in haar keuze om vooral de ontmoetingen met mensen die ze heeft te beschrijven wel een beetje vergelijkbaar met Carolijn Visser en Lieve Joris, ook twee van mijn favoriete reisverhalenschrijfsters.

In "Full tilt" beschrijft Murphy een fietstocht die ze gemaakt heeft van Duinkerken aan de Normandische kust tot aan Delhi in India.

Ze vertrok gedurende de koudste winter sinds mensenheugenis in januari 1963. Deel van haar bepakking was een geladen pistool. Dat heeft ze ook nodig gehad, in een eenzaam bos in Joegoslavië werd ze door 3 wolven aangevallen. Over de aanloop van haar tocht door Europa is ze vrij kort. Vanaf Teheran op 26 maart tot aan New Delhi op 10 juli bestaat het boek uit dagboekaantekeningen. Ik vind het allemaal erg onderhoudend. Hier weer een aantal citaten:

- I patiently pointed out that I wanted to cycle because I liked cycling, not because of economic distress.

- It's disconcerting how the men in the religious saddle repeatedly abuse their spiritual authority for personal gain.

- One of the things that most intrigues Persians about me is the fact that I have no brothers and sisters: obviously only children are quite unknown here and they have the greatest sympathy for me.

- Both window and door were tightly sealed and the stink was appaling, so I got hold of an Indian, also staying here, and used him as interpreter to tell the propietor that (a) The Shah condemned the segregation of women, (b) The Government was trying to encourage tourism and (c) I was prepared to respect religious conventions within reason but was not prepared to lock myself up for hours in a room like that when I could be sitting in a courtyard like this. The propietor said, "Very well, if you don't mind being stared at", to which I irritably replied that I'd been getting stared at by every man I met for thirty-two days and that if they had nothing better to do I didn't really mind.

- The majority wear watches as ornaments and I was diverted to discover that they can't read the time and don't see why they should learn! Yesterday is over, today is something to be enjoyed without fuss, and tomorrow - well, it's sinful to plan anything for the future because that's Allah's department and humans have no business to meddle with it.

- This house reveals what some might describe as the poverty of Afghanistan but what I prefer to call its simplicity, since poverty denotes a lack of necessities and simplicity a lack of needs.

- Had I flown direct from Dublin and landed in Kabul as awide-eyed, sensitive-nostrilled newcomer to the East, I too might well have been unable to appreciate the finer points of Afghan life and culture. As it is, during my two months' travelling from Istanbul to Meshed, the roads became daily less road-like, the mountains higher, the atmosphere rarer, the clothes stranger, the chairs scarcer, the Moslims more Islamic, the sanitary arrangements more alarming, the weather hotter, the steches stronger and the food dirtier. By the time I arrived at the Afghan frontier it seemed quite natural, before a meal, to scrape the dried mud off the bread, pick the hairs out of the cheese and remove the bugs from the Sugar.

- While the breakfast-water was boiling I was given my camel ride - very short and unsweet. (1) The camel knelt down. (2) I sat on the saddle. (3) The camel stood up. (4) The camel took one step. (5) I fell off. Fortunately this was exactly what the camel-owner had expected me to do and he caught me half way to the ground.

 

Dvd: Ae fond kiss

Ae fond kiss (Groot Brittannië, 2004): 104 minuten: regisseur: Ken Loach



Zojuist heb ik de dvd van Ae fond kiss voor de tweede keer bekeken.

De Pakistaanse jongen Casim is door zijn ouders voorbestemd om uitgehuwelijkt te worden aan zijn nichtje Jasmine. Hij wordt echter verliefd op een gescheiden vrouw van Ierse afkomst: Roisin.

De film geeft een zeer realistisch beeld van hoe het er aan toe kan gaan als mensen uit 2 verschillende culturen met elkaar willen trouwen.

Ik vond dit een erg goede film met prachtrollen voor de 2 hoofdrolspelers.

Als je toch de dvd hebt, dan loont het ook de moeite om even te kijken naar "the making of" waarin de regisseur Ken Loach uitlegt hoe hij te werk is gegaan bij het maken van deze film.