Nicolien Mizee: Faxen aan Ger: Deel 6: Ik kus uw handen duizendmaal

Nicolien Mizee: Faxen aan Ger: Deel 6: Ik kus uw handen duizendmaal (Nederland, 2024): 403 blz: Uitgeverij van Oorschot

 

 

 

Het 6e deel van de "Faxen aan Ger" loopt van augustus 2000 tot februari 2001. Het eerste boek van Nicolien Mizee "Voor God en de Sociale Dienst" is verschenen en de reacties zijn over het algemeen positief. Van Nicolien wordt verwacht dat ze haar boek promoot, iets waar ze helemaal geen zin in heeft. Verder de gebruikelijke onderwerpen en aan het einde van "Ik kus uw handen duizendmaal" een verslag van een vakantie met haar zus naar Brazilië. Vandaag heb ik deel 7 opgehaald, waar ik gelijk mee verder ga. 

 

Citaten:

- Twee avonden daarvoor had ik het er met oom FW over gehad wat mensen aantrekkelijk maakte; het belangrijkste (daar waren we het al snel over eens) was dat je je op je gemak voelt bij iemand. Het tweede punt, waar we niet meer zijn uitgekomen, is dat iemand verdergaat met denken en niet blijft steken in verontwaardiging en zelfbeklag.

 

- Vrouwen hebben sowieso de neiging een symbiotisch verband te creëren waarin ze het voortdurend met elkaar eens zijn, waardoor alle scherpe randjes weggestreken worden, en je dreigt te verdrinken in een soort benauwende eenheidssoep.

 

- Ik ben bang dat mijn boek in de modder zakt. Dat niemand het ziet.

 Het zou me niets moeten kunnen schelen. Maar ik heb het geschreven en ik wil dat het gelezen wordt, en niet alleen door mijn vrienden.

 

- Hij leek me iemand die zich geen houding kan geven en dan maar voor een vervelende houding kiest. Veel mannen doen dat, vrouwen zelden.

 

- Zoals ik je al eerder geprobeerd heb uit te leggen, koester ik het magische denkbeeld dat ik door de mensheid geduld word zolang ik in de marge blijf, maar dat ik genadeloos afgemaakt word als ik een stap voorwaarts doe, waarbij mensen me, met een mengeling van spot, walging en een zeker geïrriteerd medelijden, zullen uitleggen dat die plaats alleen aan andere mensen is voorbehouden en niet aan mij.

 

- Ik heb altijd verschil willen uitmaken, al was het maar voor één iemand.

 

- Vriendschap is een gebouw dat je overeind moet houden.

 

- "Vriendschap moet voor tachtig procent plezier zijn," zei Yolanda ooit, "en dan mag je voor twintig procent gezeur hebben. En als dat uit balans raakt, dan moet je ermee ophouden."

 

- Ik heb van jongs af aan nooit kunnen geloven dat het bij  schrijven ergens anders om zou gaan dan een goed verhaal zo goed mogelijk te vertellen. Ik hou ook niet van boeken met verwijzingen naar andere boeken, van films met verwijzingen naar andere films; elke verwijzing die kennis veronderstelt van iets buiten het kunstwerk zelf, beschouw ik als een zwakte.

 

- Het enige wat me echt heel gelukkig maakt, is een brief van een lezer.

 

- PS Terwijl ik dit zit te faxen, zet ik even het zesuurjournaal aan en mijn mond valt open: een item over minister Borst die meent dat cholesterolverlagende middelen niet nodig zijn omdat mensen gewoon gezonder moeten gaan leven. Ik denk dat binnenkort blijkt dat minister Borst 's nachts met een masker voor haar gelaat oude mensen in elkaar timmert omdat ze te duur zijn. En ook alle mensen die roken of een kroket eten.

 

- Hoe dan ook, al zwemmend en nadenkend over "wat wil ik nou eigenlijk van mensen", kwam ik erop uit dat ik het liefst wilde mérken dat ik gewaardeerd gezelschap ben.

  

- Wat mijn leven overigens aanmerkelijk vreugdevoller gemaakt heeft, is het feit dat veel van mijn vrienden kinderen gekregen hebben. Die kruipen bij me op schoot en vinden het fijn als ik er ben.

 

- Vooral van Yolanda heb ik al vele jaren geleden geleerd dat het leven geen kwestie is van goed of fout, maar van het zo  goed en praktisch mogelijk aanpakken van de dingen van alledag.  

 

- Toons oma was een grote, dikke, sombere vrouw. Er waren maar drie dingen waar ze van hield: in verwachting zijn, borduren en roomboter.

 

- "O An, je ziet er weer betoverend uit," had P. gezegd toen ze binnenkwam. Na een dergelijke opening begint elke vrouw zo te stralen dat ze er betoverend uitziet.

 

- Tropische eilanden, halfblote mensen en kokosnoten veroorzaken geen echo in mijn binnenste.

      

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

Nicolien Mizee: Faxen aan Ger: Deel 1: De kennismaking

Nicolien Mizee: Faxen aan Ger: Deel 1: De kennismaking (Nederland, 2017): 393 blz: Uitgeverij van Oorschot

 

 

Nicolien Mizee (1965) is als schrijfster doorgebroken met haar "Faxen aan Ger", waarvan inmiddels 8 delen zijn verschenen. Nicolien heeft deze faxen geschreven tussen 1994 en 2014 dus er kunnen nog vele delen volgen. "Faxen aan Ger" is momenteel een hype, net zoals "Het bureau" van J.J. Voskuil dat dertig jaar geleden was en "Mijn strijd" van Karl Ove Knausgard vijftien jaar geleden.

 

Ger Beukenkamp was docent scenarioschrijven van Nicolien. De faxen zijn uitsluitend éénrichtingsverkeer, nooit heeft Ger een fax beantwoord. 

 

Ik mag wel zeggen dat ik razend enthousiast ben over dit eerste deel "De kennismaking". Nicolien schrijft hierin onbekommerd over haar eigen leven en doet dat in trefzekere bewoordingen met een enorm gevoel voor humor. 

 

Nicolien is naar eigen zeggen "anders". Zo kan ze niets doen waar ze geen zin in heeft, werken al helemaal niet. In "De kennismaking" leeft ze van een bijstandsuitkering en verdient ze wat bij door als naaktmodel te poseren voor allerlei clubjes van amateurschilders. Ze heeft een relatie met Louise, maar dat loopt ook niet helemaal lekker. Wel schrijft ze met veel enthousiasme en ze kan zich voorstellen dat er ooit nog een goede prozaschrijfster uit haar groeit. Dat is haar zeer zeker gelukt. Ik vind "De kennismaking" een waar genot om te lezen, één van de allerleukste boeken die ik ooit heb gelezen. Ik ben benieuwd naar de overige delen.

 

Een briljant stuk uit "De kennismaking" is het verslag dat Nicolien heeft geschreven over de arbeidsgeschiktheidskeuring van de GGD op 11 april 1997 op bladzijden 239-251. Het is in feite een samenvatting van waar het in het hele boek om draait.  

 

Hier flink wat citaten:

- Geheel tegen mijn gewoonte in schoof ik beneden in het café weer bij ze aan, en vertelde, enigszins onder de invloed van de jenever, achter elkaar al mijn succesverhalen over bijna veertien jaar poseren, waarbij ze allemaal over tafel lagen van het lachen en uiteindelijk op de geniale gedachte kwamen dat ik deze verhalen eigenlijk op zou moeten schrijven! In een boek! En dat zouden ze dan, beloofden ze me, ook echt kopen en lezen.

- Jij kunt je werk los van jezelf zien, maar dat is voor mij onmogelijk. (Dat schijnt te komen doordat de beide hersenhelften bij vrouwen met honderd miljoen draadjes aan elkaar zitten, en bij mannen met ongeveer twee.)

- Jouw en mijn gedrag in aanmerking nemend, is het nog een godswonder dat we ooit een min of meer coherente dialoog weten te voeren. Over een half jaar blijkt waarschijnlijk dat jij me al die tijd in de grondbeginselen van de Italiaanse grammatica hebt onderwezen, terwijl ik meende een cursus Argentijnse tango bij je te volgen.

- Elementair aan mijn model is dat ze geen dag iets kan wat ze niet wil. Ze kan zich nu eenmaal niet "over de dingen heen zetten" en geen vuile vingerafdruk van de maatschappij op haar zuivere ziel verdragen.

- Nu zal het je niet verbazen dat jij daar in al je verpletterende Gerheid ook in voorkomt ...

- Mijn bezigheden dezer dagen zijn het schrijven van a. dat verhaal, b. een wervende tekst voor een praktijk voor acupunctuur (die man wil me nu in cadeaubonnen betalen; binnenkort biedt hij me aan een pak van die naalden te sturen bij wijze van honorering) ...

- Begin mei ga ik twee maanden naar Marokko. Ik ga ervan uit dat we neerstorten, ik op onze vakantiebestemming aangekomen tot volslagen apathie verval, mij de haat van mijn reisgezellin op de hals haal, twee weken verdoofd achter haar aan strompel, talrijke ziektes oploop, beroofd en verkracht word, om bij terugkeer opnieuw neer te storten. Mocht ik echter door een merkwaardige samenloop van omstandigheden toch nog thuis geraken, dan is mijn huis afgebrand, mijn familie overleden, en heel Nederland van de aardbodem verdwenen.

- Sybren, mijn eerste vriend, was ook zo, en het was dan ook meteen de laatste. Zes jaar lang gaf hij me het gevoel dat ik iets ongekends in hem en mezelf ging ontdekken, dat we op het punt stonden iets ongelofelijks te bereiken - en het eindige ermee dat je met een pan aardappels zat te wachten op iemand die om drie uur 's nachts apelazerus en zonder onderbroek thuiskwam.

 

- Exact een jaar geleden belde je op om je tevredenheid uit te spreken over De Poolse Familie. Dat was het beste cadeau van die 30e verjaardag. Nu ben ik 31. Vorige maand heb ik een schoenenrek opgehangen. Dat was geloof ik de voornaamste prestatie van het afgelopen jaar.

 

- Het is moeilijk te geloven dat de huidige waarheid niet die van het verleden of de toekomst is.

 

Over haar uitkering:

- In feite is er van de huidige bijstandsuitkering niet meer te leven. Zonder het geld dat ik met poseren verdien, heb ik ongeveer driehonderdvijftig gulden per maand te besteden. Ik hecht niet aan bezit, heb een hekel aan kleren kopen, geef niet om duur eten of dure vakanties, en boeken haal ik wel uit de bibliotheek. Maar ik wil dolgraag een krant lezen, en zo nu en dan ergens eens een kop koffie drinken. Ik leef erg zuinig, maar als ik eraan denk dat ik in december driehonderd gulden aan twee fietsenstallingsabonnementen moet betalen, word ik werkelijk opstandig.

 

- Geen beter geluid dan de sleutel die zich omdraait in de eigen voordeur.

 

- Ik hou in feite helemaal niet van kunst. Ik hou van het leven zoals zich dat aandient, en niet van de stilering die anderen daarin aanbrengen.

 

- Ikzelf heb nooit kunnen werken, maar eigenlijk heb ik altijd gevonden dat men mij moest betalen voor mijn existentie. Ik doe geweldig mijn best voor de mensheid; ik begrijp niet waarom niet iedereen briefjes van duizend in mijn brievenbus stopt.

 

- Liever dan miljoenencontracten, zeiljachten en blonde wijven met heupen als kazen, wil ik namelijk begrepen worden, en ik heb besloten, o geweldige Ger Beukenkamp, dat jij daar nu onmiddellijk mee gaat beginnen.

 

- Ik heb, naar aanleiding van mijn brief over de heiligheid en ons laatste gesprek, een aantal dingen bedacht die volgens mij ontspruiten aan dezelfde wortelstam, maar daar ik geen hersenen in mijn hoofd heb, maar rondwervelende brokken zaagsel, weet ik nog niet precies welke stam dat zou zijn.

 

- Lieve Ger, heel hartelijk gefeliciteerd met het feit dat je me vandaag exact vier jaar kent.

- Ik heb me van jongs af aan gevoeld als een wat ouderwetse heteroseksuele man, die een vrouw nodig heeft voor seks, bewondering en de afwas, maar zich pas echt prettig voelt bij zijn vrienden.

 

- Mijn leven is afhankelijk van de beslissing van het humeur van een willekeurig iemand achter een bureau.

 

- Ik vind mezelf niet bijzonder veeleisend, maar eeuwige liefde en volledige overgave is toch wel het minste wat je van de medemens kan eisen.

 

- En kun je niet eens een heel klein faxje sturen? Zo van: "ik eet vanavond rode kool. Ger."

 

- Ooit had ik een vriendin die een zeker ontzag had voor het feit dat ik een "VGH-tje" was, zoals zij het noemde, iemand "van goeden huize". Ik begreep niet goed wat ze daarmee bedoelde.

 "Jij bent vast opgevoed met het idee dat je aardig moet zijn voor andere mensen," zei ze.

 Dit leek me zo vanzelfsprekend, dat ik pas jaren later (toen ik al lang niet meer met haar omging) begreep wat ze bedoeld had. Zijzelf was grootgebracht met het adagium "pakken wat je pakken kan, anderen doen het ook".

 

- Het allerfijnste vind ik altijd als een man met een auto komt voorrijden, mij een halve dag mee uitneemt (liefst naar buiten) en me dan óók nog mee uit eten neemt. En alles betaalt en deuren openhoudt. Zalig.

- Iedereen zegt dat ik me een beetje aan moet passen en niemand begrijpt hoezeer ik onder dat advies lijd.

 

- ... Geurt, tenger, donker en beweeglijk, tegenover die massieve, blonde reus van het Stadscafé, met zijn horecabuik die als een zak water in zijn overhemd hing.

 

- ... te horen dat je datgene hardop zegt wat de ander denkt, is toch het mooiste wat je met schrijven kunt bereiken.

 

- Praten is zowat het leukste wat er is, maar het liefst als het van (schijnbaar) secundair belang is. Het idee dat je tegenover elkaar aan een tafel zou gaan zitten met als hoofddoel "gezellig praten" lijkt me verschrikkelijk. Liever samen een eind lopen, een kamer witten of een bord eten naar binnen werken.

 

- O ja, en nog iets: zou je me tijdig kunnen waarschuwen als Hans en jij weer een of andere verre reis gaan ondernemen?

 Ik krijg weleens een gruwelijk visioen waarin al mijn faxen nutteloos de kamer instromen, de trap afglijden en de vestibule vullen, zodat jullie, bruinverbrand terugkerend van een verre, verre reis, slechts met de allergrootste moeite de voordeur open kunnen duwen, beduusd naar kilometers fax staan te kijken, en jij verzucht: "Hoe moet ik nou ooit nog tegen dat mens zeggen dat ze eens moet ophouden met die onzin?"

 

- Over het algemeen proberen mensen je terug te voeren naar de oorsprong van je gedachten, en vragen ze "of je niet te veel nadenkt" en of je niet beter eens een leuke vriendin kan gaan zoeken. Maar ik heb helemaal geen zin om het over mij te hebben. Wat kan mij mezelf nou schelen? Daar zit ik al de hele dag aan vast. Ik vind mezelf alleen interessant als lens op de wereld.

 

- Het is zo leuk aan kinderen dat ze zo onbeschaamd voor hun eigen belang uitkomen. Eigenbelang geldt als iets slechts, maar daar ben ik het niet mee eens. Ik vind het heel goed als mensen hun eigen belang op de eerste plaats stellen. In de eerste plaats omdat het duidelijkheid schept, en in de tweede plaats omdat het heel goed samen kan gaan met andere belangen. 

 

- Ikzelf heb een hevige afkeer voor alles wat geen vorm heeft, wat ongenuanceerd is, niet gerelativeerd wordt, wat humorloos en met ontzag gepresenteerd wordt.

 

- Van status heb ik nooit veel begrepen. Ik neem het waar, zoals je een statistiek waarneemt, of een landkaart. Het is voor mij niet werkelijk voor te stellen dat je belangstelling voor de ander afhankelijk zou zijn van diens maatschappelijke positie.

 

- Misschien moet ik bevriend worden met mensen met tweede huisjes. En die het dan zelf te druk hebben om erheen te gaan.

 

- Ik heb altijd een heilige willen zijn. Maar ja, daar was óók al geen opleiding voor.

 

      

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Barbara Savage: Miles from Nowhere

Barbara Savage: Miles from Nowhere: a round-the-world bicycle adventure (Verenigde Staten, 1983): 324 blz: Uitgeverij the Mountaineers

 

 

Ik heb naar schatting zo'n 80 boeken gelezen met reisverhalen over grote fietstochten, waaronder alle 17 boeken van Frank van Rijn, een flink aantal Engelstalige, een stuk of 10 Duitstalige en zelfs eentje in het Frans. Van al deze fietsboeken zijn er 6 die mijn lijstje met mijn favoriete reisverhalen hebben gehaald. Van die 6 vind ik het vorige boek dat ik las: "Ich radle um die Welt" van Heinz Helfgen en "Miles from Nowhere" van Barbara Savage veruit de meest interessante. Nu ik achter elkaar een Duitstalig en een Engelstalig boek heb gelezen, is het mij wel duidelijk dat het lezen van Engelse teksten mij veel makkelijker afgaat dan dat van Duitse teksten. 

 

"Miles from nowhere" is het verhaal van een fietstocht rond de wereld van het Amerikaanse echtpaar Larry en Barbara Savage van april 1978 tot april 1980.

Ze beginnen in de buurt van Los Angeles, fietsen vervolgens naar het noorden naar Canada, naar het oosten en weer naar het zuiden tot Florida. Daar nemen ze het vliegtuig naar Spanje. Ze bezoeken Marokko, Portugal, opnieuw Spanje, Ierland, Groot-Brittannië, Frankrijk, Duitsland, Oostenrijk, Joegoslavië en Griekenland. Vanuit Athene vliegen ze heen en weer naar Egypte en vervolgens naar New Delhi in India. Ze fietsen van New Delhi naar Kathmandu en vliegen van daaruit naar Bangkok. Vanuit Bangkok fietsen ze naar Singapore. De twee laatste landen die ze bezoeken zijn Nieuw Zeeland en Tahiti.

Het boek is erg onderhoudend geschreven en geeft een goed verslag van de talloze ontmoetingen onderweg en ook van de onderlinge strubbelingen in hun relatie. 

 

Citaten:

- There were twelve miles of low rolling hills between San Luis Obispo and the campground at Morro Bay. In that short distance I learned that the difference between the maneuverability of my bike with and without fifty pounds of gear closely resembled the difference in the handling of a Mack truck and a Porsche.

 

Gedurende een van de eerste weken van hun tocht hebben Larry en Barbara de hele dag in de brandende zon gefietst: 

- It was seven o'clock when we reached the campground. ... Larry set to work pitching our tent while I lay on the table ... I curled on top of my sleeping bag, and promptly passed out. If Larry hadn't started ranting hysterically about an hour later I would probably have slept through the night ... "What's the matter?" I asked as I climbed out of the tent. [Larry had een onderdeel van het kooktoestel verloren en kon dat nu niet gebruiken]. ... "Don't you understand what this means?" he pleaded ... "It means I'm going to die of hunger right here and now before your very eyes!" he shouted. "It's been eight hours since I have eaten anything! ... I've got to eat somethin right this minute or I'll die" I wanted to tell Larry ... that nobody who weighs one hundred sixty pounds and is in top physical shape has ever starved to death overnight simply by skipping dinner, but I decided that wouldn't be a good thing to say at at the moment ... I tried to calm him. "Look, I'll go borrow a stove from someone," I said. "It'll only take a minute."

Een ontmoeting met een beer:

- "I'm finding out what happened after the bear left us last night," Larry explained to me. "Turns out my ugly mug scared him so bad that, when he took off, he didn't even take the time to look where he was going."

 "You bet," Dave nodded. "He was makin' for home for all's worth, and I guess our tent was dead centre between yours and home. When he came flyin' by us, he tripped over one of our guy lines and crashlanded into the top of the tent."

 "I'll tell you something, wakin' up inside of a collapsed tent and feelin' a bear on top of you is one horrifyin' experience. I knew it was a bear right off, 'cause one of its paws was spread out over my face ..."

Na vierenhalve maand fietsen en 6.450 mijlen, logeerden Larry en Barbara twee weken bij vrienden:

- The livin' was easy at Fritzi's. Everything in her house was a luxury to us - the stove with its four burners, the oven, the refrigerator, the washing machine and dryer, the carpenting, and the pillows and clean sheets on the perfectly even surface of our bed. I'd almost forgotten just how pampered life could be. When I woke up in the middle of the night with an urge to go to the toilet, there was no need to struggle into shoes and layers of clothes, feel blindly for the toilet paper, fumble with the tent door and the rainfly, trip over rocks and ferns, and squat in the cold or pouring rain; then climb back into the tent and search out and squish any mosquitoes that had flown in while I was opening and closing the door.

In Marokko demonstreren Larry en Barbara het gebruik van hun tent:

- "We want to know how you get inside," Merouane explained.

 Larry unzipped the door, then crawled in and looked back out at us through the windows. That impressed everyone; and when I unpacked our sleeping pads and down sleeping bags, the men took turns feeling them. Merouane wanted to know if President Jimmy Carter owned a tent like ours.

 

Cary, een goede vriend van Larry, komt over naar Schotland om een paar weken samen met Larry en Barbara te fietsen:

- "Tough! You folks 'er real tough. I'm dyin', and ya'll 'er goin' a mile a minute. They'll never believe this back in good 'ole Paso Robles," Cary chuckled in his country drawl. "I thought the rough part o' yer undertakin' would be gettin' used ta pedalin' long distances. Heck, that's only a fraction of it! You've gotta get used ta bugs in yer food and campin' in animal manure and shoppin' fer food three times 'er more a day. An' then at the end o' the day, when yer tired and hungry, you've gotta search fer a good campin' spot and cook up yer dinner on that little stove before ya kin eat. And then you've still gotta wash the dishes before ya kin go ta bed, and lotsa times ya go ta bed dirty. And besides all that, you hafta bicycle in the rain and git all wet and miserable. Now that's what I call tough!"

 

- Larry suddenly realized that he hadn't eaten anything since breakfast and that he was nearing his state of "acute starvation," which commonly set in whenever he went longer than three or four hours without food.

 

In Egypte:

- "Remember, foreign tourists never venture into the tiny villlages in Upper Egypt, so be prepared fot the masses of curious peasants. Two foreigners - and especially a foreign woman - on bicycles with huge packs will be one of the strangest sights those people have ever seen. As a matter of fact, in some of the settlements, this year will quite probably be referred to in the future as the year when the fair-skinned aliens appeared riding their bizarre bicycles"

 

Larry, Barbara en Geoff in India op zoek naar een plek om te kamperen:

- Geoff pushed his bike toward the lobby, but Larry and I hesitated. Geoff was a mess, and he stunk; and we knew we were no better off. It had sprinkled in the morning, and Geoff's dusty body was spotted with droplets of mud. His bare legs and arms were smeared with chain grease, and his hair was matted in sweet and dirt. His bike and panniers were filthy, and the wheels reeked from rolling through manure. Today, as every day, Geoff was wearing his shiny-blue running shorts and his tan tennis shoes - they were probably white underneath the layers of grease and dirt - and nothing else. Larry had on his khaki shorts, and I had donned a sleeveless T-shirt riddled with holes and my Egyptian pedal pushers. To the average westerner, we were a disgusting looking threesome.

Tot hun verbazing krijgen ze een uitstekende kampeerplek.

 

Het eten in Nepal:

- When I poured the rice into our pot of boiling water, dozens of tiny, leggy bug bodies floated up to the surface. We watched the bodies bubble in the water for a moment, and then we looked inside the sack of rice. It was crawling with bugs.

 "I'm eatin' it anyway," announced Geoff, breaking the long silence that followed our discovery. "If we toss it out, there's nothing else to eat except for a few bites of granola, and I'm not to keen on cyclin' these mountains on empty."

Fietsen in Nieuw Zeeland is relaxed:

- We were cruising. We'd returned to "civilized" bicycle touring. Everyone spoke our language, and we were no longer forced to communicate with people in some awkward mixture of grunts, hand motions, and a few foreign words. There was no need to hassle with purifying water or to worry about getting sick on it or the food we ate. We camped out anywhere we pleased without a thought about cobras, bandits, crowds of staring faces, or government regulations forbidding free camping. The campgrounds in New Zealand, which we rolled into now and then when the idea of hot shower struck our fancy, provided washers and dryers; kitchens with stoves, ovens, toasters and sinks; and rest rooms filled with sit toilets and hot showers.

 

      

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Farley Mowat: Woman in the Mists

Farley Mowat: Woman in the Mists: The Story of Dian Fossey and the Mountain Gorilla's of Africa (Canada, 1987): 367 blz: Uitgeverij Warner Books

 

 

"Woman in the Mists" is een biografie over de Amerikaanse gorilla-onderzoeker en natuurbeschermer Dian Fossey (1932-1985). Farley Mowat heeft voor zijn biografie veel gebruik gemaakt van teksten die door Dian Fossey zelf zijn geschreven. Om deze teksten te onderscheiden van zijn eigen teksten zijn de teksten van Dian Fossey in het boek steeds vetgedrukt.

 

Dian Fossey deed vanaf 1967 onderzoek naar de berggorilla's in het Virunga Nationaal Park in Rwanda. Zij is onder primatologen beroemd geworden door haar baanbrekende onderzoek. Tijdens haar onderzoek kreeg Dian Fossey steeds meer te maken met illegale stroperij die veel gorilla's het leven kostten. Daarom ging zij zich steeds meer richten op de bestrijding van de stroperij en werd daarmee berucht. Na de dood van Dian Fossey werd een speelfilm gemaakt over haar leven met als titel "Gorilla's in de mist" en met als hoofdrolspeelster Sigourney Weaver.

 

"Woman in the Mists" is een uitstekend geschreven biografie die goed de dillema's weergeeft waarmee Dian Fossey te maken had. Dit boek stond op mijn lijst met mijn favoriete biografieën, maar ik haal het daarvan af omdat ik toch wel een naar gevoel overhoud aan het lezen ervan. Ik had graag wat meer gelezen over het onderzoek dat Dian Fossey deed en veel minder over haar activiteiten om het stropen tegen te gaan en de vele doden die vallen onder de gorilla's. "Woman in the Mists" is een boek dat geschreven moest worden, maar het laat een wrange smaak na.

 

Citaten:

De eerste ontmoeting van Dian Fossey met de berggorilla's:

- A group of about six adult gorillas stared apprehensively back at us through the opening in the wall of vegetation. A phalanx of enormous, half-seen, looming black bodies surmounted by shiny black patent-leather faces with deep-set warm brown eyes. They were big and imposing, but not monstrous at all. Somehow they looked more like members of a picnic party surprised by interlopers. Their bright gazes darted nervously from under their heavy brows as they tried to determine if we were dangerous. They were evidently wondering if it was safe to stay or if they had better run for it.

 

- Our interview lasted about an hour. Dr. Leakey did most of the talking. He praised Jane Goodall, then in her sixth year studying chimpanzees. Using her as his prime example, he told me of his conviction that women made far better field students of animals than men because of their patience and capacity to give more fully of themselves.

- ... I had no training in anthropology, ethology, biology, zoology, or any of the other "ologies." Leakey scoffed, "I have no use for overtrained people. I prefer those who are not specifically educated for this field since they go into the work with open minds and without prejudice and preconceptions." Then I brought up my age - thirty-four. "But this is the perfect age to begin such work," Leakey said. "You have attained maturity and won't be apt to take rash actions."

- Some five minutes of "tracking" passed before I was aware that Alan was not behind me. Perplexed, I retraced my steps and found him patiently sitting at the very point where we had first encountered the trail.

 With the utmost British tolerance and politeness, Alan said, "Dian, if you are ever going to contact gorillas, you must follow their tracks to where they are going rather than backtrack trails to where they've been." That was my first lesson in tracking, and one that I've never forgotten.

- As the gorillas began to reveal their individual personalities, Dian gave them names. First, No-nose: I think she is an old female, and she is the only one I've dared to name, but this is the only way I can think of her - she looks as if she has no nose. Then came Ferdinand, her name for a big blackback, followed by a whole rush of christenings: Pucker, Mzee, Solomon, Dora, Hugger, Scapegoat, Popcorn, Tagalong, Mrs. Moses, Cassius, Monarch ...

- Their dung, too, provided invaluable clues to a group's proximity, size, and composition, and even it's collective state of mind. The freshness of a dung deposit could be tested by its relative warmth and by the numbers of flies and/or eggs or maggots on it. Different-sized gorillas left different-sized dung deposits, so a careful examination revealed much about the number and ages of the animals in a given group. As for the group's state of mind - dung from undisturbed gorillas had the same general smell and consistency as horse manure, but gorillas in flight or frenzy became diarrheic.

- Dian later discovered that the order from the Cologne Zoo had been filled at the cost of slaughtering all ten adults of a gorilla group as they tried to protect their young on the south slopes of Mt. Karisimbi.

- In this, the fifth year of her study, Dian watched the group change and evolve through three deaths, three births, and the emigration of three young females. In the detailed recording and interpretation of such inter- and intra- group changes over long periods lay the unique value of Dian's study. But, as she was well aware, it would not be possible to claim that the social relationships of the mountain gorillas were really understood until the animals had been observed through several generations.

- Dian continued to view most of the students coming to work at Karisoke with a jaundiced eye. She especially disliked their bookbound softness and their youthful preoccupations with self, which she called "me-itis."

- Dian learned how widespread her notoriety had become when she caught a ride back to her hotel the next day with a group of Japanese primatologists, who told her they had heard she had trained an army of gorillas, which she led in armed attacks against poachers.

- "Nyiramacheballi! Nyiramachabelli!" - that not-so-adorable nickname they have given me - The Lone Woman of the Forest!

- The focus of her life had already been narrowed by the tragedies of Digit and the Zairean gorilla baby. With the loss of Uncle Bert and Macho, she began directing almost the whole of her energies to defending and preserving what remained of the Virunga gorilla population. Everything else seemed relatively unimportant. The accumulation of scientific data now seemed irrelevant to her. Even the writing of her book became a distraction.

- For sure, I wonder why grown men would spend their lives looking at bones when they could look at animals in life. There have to be some kind of science I'll never understand.

- Data gathering surely is important, but things haven't changed that much from the days when scientists shot everything in sight to gather data. They built their reputations then on mainly dead animals. Now they use live animals too, but the principle is the same. Alive or dead, you use the data to pile up a lot of research papers until you've got enough to get "silverback" status.

Over haar boek "Gorillas in the Mist":

- This book is about gorillas, not people. It is not even about me, and there is too much "me-itis" in it already as a result of editorial decisions. I would prefer there be no people in at all, good or bad, but I guess that's too much to ask.

- One of the deep-rooted causes for Dian's distaste for tourism in the park was the disturbing possibility that the gorillas might contract human diseases from the visitors.

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Robin de Puy: If This Is True ...

Robin de Puy: If This Is True ... (Nederland, 2016): 192 blz: Uitgeverij Ludion

 

 

De Nederlandse fotografe Robin de Puy (1986) is een veelgevraagde portretfotografe die onder andere voor de Volkskrant fotografeert. "If This Is True ..." is het eerste fotoboek dat zij heeft gepubliceerd.

 

Na een aantal jaren als portretfotografe te hebben gewerkt merkte Robin de Puy dat ze vooral bezig was met het fotograferen in opdracht en niet zozeer met wat ze zelf wilde fotograferen. Van mei tot juli 2015 trok ze met een motor 10 weken en 8.000 mijl door het westen van de Verenigde Staten. Voor een deel van die reis werd ze begeleid door een cameraploeg.

 

Het resultaat van die reis is een formidabel fotoboek. In "If This Is True" staan een paar foto's van de indrukwekkende landschappen en een enkele van de Harley Davidson waarmee ze rondreisde. Maar het overgrote deel van het boek is gevulde met fenomenale zwart-wit portretten van de mensen die ze onderweg tegenkwam. Bij de portretten van Robin de Puy zie je dat ze echt contact heeft gemaakt met de mensen die ze gefotografeerd heeft. Ik vind haar portretten tot de mooiste behoren die ik ooit heb gezien.

 

Verspreid door het boek staan een aantal bladzijden met teksten in het Engels. Het Engels leest een beetje raar, ik vermoed dat de teksten letterlijk uit het Nederlands vertaald zijn. Ze geven wel een goed beeld van de reis.

 

Ik vind "If This Is True ..." het mooiste boek van een Nederlandse fotograaf dat ik ken. Ik hoop ooit mijn eigen exemplaar te kunnen kopen.

 

Teksten: ****

 

Voor een aantal foto's uit "If This Is True ...", klik hier.

 

  

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Sally Mann: Immediate Family

Sally Mann: Immediate Family (Verenigde Staten, 1992): ? blz: Uitgeverij Phaidon

 

 

Ten tijde van het maken van de foto's voor "Immediate Family" woonde Sally Mann met haar gezin op het platteland in Virginia. Het gezin bestond uit Sally, haar man, haar zoontje Emmett en haar dochters Jessie en Virginia. 

Sally Mann is als fotografe vooral geïnteresseerd in de mensen in haar nabije omgeving, met name haar drie kinderen. Ze volgde het opgroeien van de kinderen en maakte daar prachtige foto's van.

"Immediate Family" is een intiem familiealbum dat een beeld schetst van een idyllische kindertijd waarin kinderen leven te midden van de natuur, wilde spelletjes spelen en vaak in hun blootje rondlopen. Er staan in het boek vooral foto's van alledaagse gebeurtenissen. De foto's van Sally Mann doen mij erg denken aan die van de Fransman Alain Laboile die ook zulke prachtige ongedwongen foto's heeft gemaakt van zijn vaak naakt spelende kinderen in de natuur.

De foto's van Sally Mann zijn met een ouderwetse groot formaat camera gemaakt, prachtig afgedrukt en eenvoudigweg schitterend om naar te kijken. "Immediate Family" is een bescheiden boek met slechts zo'n 60 foto's, maar het is wel een prachtig fotoboek!

Voor een flink aantal foto's uit "Immediate Family", klik hier.

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Hannelore Vandenbussche: Human Playground

Hannelore Vandenbussche: Human Playground: Why We Play (België, 2022): 287 blz: Uitgeverij teNeues

 

 

Sport en spel is populair, zowel om zelf te doen als om naar te kijken. En dat niet alleen in Nederland, maar over vrijwel de gehele wereld. Hannelore Vandenbussche heeft het geniale idee gehad om over de gehele wereld te kijken naar een aantal bijzondere sporten en naar de beoefenaars daarvan.

 

Hannelore Vandenbussche kreeg als fotografe de kans van haar leven toen ze met de Engelse fotograaf Jimmy Nelson mee mocht als zijn persoonlijke assistente bij zijn reizen naar stammen over de gehele wereld voor zijn boek "Before They Pass Away". 

Tijdens de reizen die Hannelore samen met Jimmy Nelson maakte, zag ze dat overal mensen allerlei vormen van sport en spel beoefenden. Daar zaten heel bijzondere sporten tussen en zo kwam Hannelore op het idee om een aantal bijzondere sporten te fotograferen.

In "Human Playground" maken we kennis met sporten als Buzkashi, een soort ruige vorm van polo met een geitenskelet in Centraal-Azië, rendierraces in Finland, stokvechten in Ethiopië, Big Wave Surfing in Portugal, kamelenraces met robots als jockeys in de Verenigde Arabische Emiraten, de jacht met adelaars in Mongolië, de Braziliaanse vechtsport Capoeira, vrouwenboksen in Cuba en fierljeppen in ons eigen Friesland.

 

Het is te zien dat Hannelore in de leer is geweest bij Jimmy Nelson. De portretfoto's in "Human Playground" zien er allemaal goed uit, hoewel niet zo spectaculair als die van Jimmy Nelson zelf. Er staan een klein aantal prachtige foto's in het boek, terwijl de meesten niet heel bijzonder zijn.

 

"Human Playground" is een mooi uitgegeven boek met goede foto's, maar verder niet zo heel bijzonder. Het boek kon worden uitgegeven met steun van de postcodeloterij. Een flink aantal deelnemers aan de postcodeloterij heeft dit boek recent "gewonnen". Ik vraag mij hardop af wat de mensen die het boek hebben gewonnen, daarvan vinden. Volgens mij hebben veruit de meeste mensen niets met fotoboeken.

Voor een aantal foto's uit "Human Playground", klik hier. 

        

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Annie Leibovitz

Annie Leibovitz (Verenigde Staten, 2014 (deze editie 2022)): 545 blz: Uitgeverij Taschen

 

 

Annie Leibovitz is waarschijnlijk 's werelds beroemdste fotograaf van beroemdheden. In de loop van haar carrière heeft ze een hele stoet aan beroemdheden voor haar camera gehad, vooral popmusici en filmsterren, maar ook sporthelden, politici en nog veel meer bekenden.

 

In 2014 kwam het boek "Annie Leibovitz" uit, uitgegeven in een enorm formaat door uitgeverij Taschen. Ik heb dat boek destijds bij Broese ingekeken en vond het erg indrukwekkend. De prijs van het boek was ook erg indrukwekkend, ik geloof 3.000 euro. 

 

Die 3.000 euro had ik natuurlijk niet over voor het boek, maar toen al hoopte ik dat er ook een wat kleinere en handzamere editie van dit boek zou uitkomen. Gelukkig is het nu zo ver.

 

Ook deze kleinere editie, een hardcover met stofomslag in een cassette, met nog altijd een formaat van 38 bij 28 cm en een gewicht van bijna 6 kilo, is een prachtig boek.

In "Annie Leibovitz" staan foto's van het begin van haar carrière tot aan ongeveer 2014. Het boek bevat tal van iconische foto's. Om er een aantal te noemen:

- Koningin Elizabeth in haar paleis

- Olympisch sprinter Carl Lewis klaar voor de start op rode naaldhakken

- Demi Moore, naakt en hoogzwanger

- Zeer gespierde Arnold Schwarzenegger als bodybuilder

- Meryl Streep met een masker 

- John Cleese die als een vleermuis ondersteboven aan een tak hangt

- Naakte John Lennon in een foetushouding met een geklede Yoko Ono

- Daniel Craig in een snelle auto

- Whoopi Goldberg in een bad vol melk

Annie Leibovitz is overigens niet alleen geweldig in portretfoto's van individuele personen. Er staan in dit boek ook een aantal prachtige groepsportretten waarbij opvalt hoe zorgvuldig die zijn geënsceneerd.

 

Al met al vind ik "Annie Leibovitz" een prachtig boek en met 100 euro schappelijk geprijsd.

 

Voor een aantal van de foto's van Annie Leibovitz, klik hier.

 

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

Barbara Stok: De filosoof de hond en de bruiloft

Barbara Stok: De filosoof de hond en de bruiloft (Nederland, 2021): 294 blz: Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar

 

 

De Groningse striptekenares Barbara Stok is bekend geworden met strips over haar eigen leven. Met haar strip "Vincent" over het leven van Vincent van Gogh was ze een nieuwe weg ingeslagen. Barbara Stok heeft 5 jaar gewerkt aan haar nieuwste boek "De filosoof de hond en de bruiloft", over de Griekse filosofe Hipparchia uit de derde eeuw voor Christus.

 

Ik vind "De filosoof de hond en de de bruiloft" een werkelijk briljant boek. Als je alleen maar de tekst zou lezen, dan zou je denken met een feministisch manifest te maken te hebben, waarin wordt betoogd dat ook vrouwen gelijke rechten dienen te hebben. 

 

Maar Barbara Stok is een tekenares. In eerdere boeken van haar vond ik haar een goede tekenares, maar niet briljant. Voor dit nieuwe boek moet ik mijn oordeel bijstellen, hier vind ik de tekeningen briljant. Vooral de tekeningen over een hele of een dubbele pagina ogen als ware kunstwerken. Je kunt zien dat er heel veel tijd, aandacht en talent aan de tekeningen is besteed.

 

Voor wie het nog niet doorheeft, Barbara Stok heeft met "De filosoof de hond en de bruiloft" een werkelijk fenomenaal boek afgeleverd, dat misschien wel mijn favoriete graphic novel ooit is!

 

Citaten:

 

De vader van Hipparchia probeert om haar uit te huwelijken:

- "Hipparchia, ik heb groot nieuws! Jij gaat naar Athene voor een huwelijkskandidaat! De zoon van mijn oude vriend Leandros. Een zeer vooraanstaande familie. Ik heb erg mijn best gedaan om ze te overtuigen ... ... en het is gelukt! Je mag langskomen voor een gesprek!"

 

Hipparchia vraagt aan haar tante:

- "Bent u gelukkig?" 

 "Een vrouw is gelukkig als haar man dat is."

Hipparchia in gesprek met haar nicht:

- "Een goede vrouw is een goede huisvrouw? Waarom is dat zo?" 

 "Denk erom: geen moeilijke praatjes, hè? Daar ging het de vorige keren fout. Dat is niet aantrekkelijk. Terwijl je zo mooi kunt zijn als je je best doet." 

 "Nee, ik bedoel: waarom zijn het die eigenschappen die een vrouw goed maken en geen andere?"

 "Zo is dat nu eenmaal."

- "Kunnen dieren gelukkig zijn?"

 "Haha, dat is toch absurd!"

 "Waarom?"

 "Zo is het nu eenmaal."

 

- "Er wonen hier in Athene wel 65.000 mensen. Met vreemdelingen meegerekend."

 "Dat is exclusief vrouwen en slaven, neem ik aan?"

 "Uiteraard. We tellen paarden ook niet mee."

Als Hipparchia op gesprek is geweest:

- "Je hoort van ons of ze door is naar de volgende ronde."

Hipparchia gaat voor de bruiloft naar de kleermaker:

- "Ik verkoop uitsluitend de beste kwaliteit wol en linnen. Met unieke dessins, geïmporteerd uit Alexandrië. Kwaliteit raakt nooit uit de mode. Tijdloos, elegant, duurzaam. Delicaat als een zoete liefkozing."

De broer van Hipparchia heeft een wind gelaten:

- "Mijn reputatie is naar de knoppen."

 "Waarom is dat eigenlijk zo? Iedereen laat wel eens een wind."

 "Niet in het openbaar!"

 "Waarom niet? Wat is daar feitelijk zo beschamend aan?"

 "Zo is dat nu eenmaal!"

"Mijn paard is een superbeest. Zo'n acceleratievermogen!"

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Gisele

Gisele (Brazilië, 2016): 536 blz: Uitgeverij Taschen

 

 

Gisele Bündchen is een Braziliaans supermodel die sinds eind jaren 90 wereldberoemd is. Voor een vrouwelijk model is ze met een lengte van ongeveer 1,90 meter uitzonderlijk lang.

 

"Gisele" is een prachtig uitgegeven boek op groot formaat en een hardcover met een doorzichtige plastic stofomslag, paars op de voorkant, oranje op de rug en groen aan de achterkant. Van de vier fotoboeken over fotomodellen die ik heb besproken vind ik "Gisele" het mooist uitgegeven boek.

 

Zoals meestal bij dit soort boeken staan er een aantal geweldige foto's in en zeggen de meeste foto's mij niet zo veel. Gisele is natuurlijk prachtig om te zien, maar veel foto's in dit boek bewijzen dat een foto van een prachtige vrouw, niet per se een mooie of interessante foto oplevert. En dat terwijl alle foto's in dit boek door wereldberoemde fotografen zijn gemaakt.

 

Ik vind een aantal foto's in dit boek er tussen uit springen:

Een foto van Walter Chin op blz 79 waarop Gisele naakt op een wit paard zit.

Blz 91: een foto van Annie Leibovitz met Gisele in een witte jurk naast een gespierde man.

Blz 104 en 105: twee foto's van Corinne Day met Gisele in een kleurrijke jurk

Een aantal naaktfoto's van Patrick Demarchelier op blz 129, 199, 331 en 461, waarbij ze op de eerste hoogzwanger is.

Twee foto's van Inez & Vinoodh op blz 232 en 233.

Vijf naakten van Mario Sorrenti op blz 267, 269, 271, 273 en 433.

Een foto van Kelly Klein op blz 369.

Een foto van Steven Meisel op blz 499.

En natuurlijk de naaktfoto op de omslag van Richard Avedon.

Al met al vind ik "Gisele" een prachtig boek met een aantal sublieme foto's, maar in zijn geheel een beetje eentonig. Als je van modefotografie houdt, dan is dit boek wel het summum. 

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Dvd: Woman

Woman (Frankrijk, 2019): 102 min: Regisseurs Yann Arthus-Bertrand & Anastasia Mikova

 

"Woman" is een combinatie van een kunstzinnige documentaire en een politiek pamflet over wat het is om vrouw te zijn, gemaakt door de Franse fotograaf en filmregisseur Yann Arthus-Bertrand in samenwerking met de Oekraïense Anastasia Mikova

Het grootste deel van "Woman" bestaat uit gefilmde portretten van vrouwen over de hele wereld. Alle vrouwen zijn schitterend gefilmd tegen een zwarte achtergrond zodat de hoofden van de geportretteerden er prachtig tegen afsteken. De meeste hoofden zijn slechts een paar seconden in beeld, maar de vrouwen die iets vertellen komen wat langer in beeld (net zo lang als hun verhaal duurt), vaak afgewisseld met andere portretten voor een verhoging van het kijkgenot. De montage van al die portretten is perfect gedaan.

Steeds worden een groot aantal portretten afgewisseld met andere shots waarop vrouwen te zien zijn. Ik vind die shots met portretten afgewisseld door andere opnames zo knap gedaan dat ik "Woman" een prachtige film vind om naar te kijken.

Niet geheel onbelangrijk is natuurlijk ook de kwaliteit van de gesprekken. Ik vind de kwaliteit van de gesprekken beter dan in de eerdere film "Human". Veel vrouwen praten over ellendige dingen in hun leven, maar er zijn er toch ook heel veel die de mooie kanten van het leven benadrukken.

 
Al met al vind ik "Woman" een fantastische film om te zien. Als ik naar de cijfers op IMDB kijk, dan lijkt het of maar weinig mensen deze film hebben gezien. Dat is erg jammer want hij is met een groot vakmanschap gemaakt en lijkt mij erg geschikt voor een miljoenenpubliek. Eigenlijk zou het een goed idee zijn om deze documentaire te vertonen op middelbare scholen zodat ook jongeren een idee krijgen van de moeilijkheden waarmee veel vrouwen helaas nog altijd mee te maken hebben. "Woman" is een zeer heftige film maar de moeite meer dan waard.

 

Op IMDB krijgt "Woman" van bijna 760 mensen een waardering van 7,8 wat ik veel te laag vind.

 

      

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Annie van Gemert: Schooluniformen

Annie van Gemert: Schooluniformen (Nederland, 2013): 224 blz: Uitgeverij Van Halewyck

 

 

Voor haar boek "Schooluniformen" heeft de Nederlandse fotografe Annie van Gemert tussen 2010 en 2013 een aantal scholen in Vlaanderen bezocht om daar foto's te maken. De meeste foto's in het boek zijn portretfoto's van de leerlingen, soms alleen, maar vaker in kleine of grote groepen. Ook staan er in het boek een aantal foto's van de interieurs van verschillende schoolgebouwen.

 

Het valt natuurlijk op dat alle kinderen in een schooluniform gekleed zijn. Blijkbaar was dit in België veel gebruikelijker dan in Nederland. Gelukkig heb ik zelf nooit een schooluniform hoeven te dragen.

 

Ik vind de meeste foto's in "Schooluniformen" erg mooi. Sommige foto's ogen wat onscherp, maar het merendeel is gewoon scherp. Misschien is "Schooluniformen" niet zo'n heel ambitieus fotoboek, maar het boek ziet er mooi uit en het geeft een goed beeld van hoe middelbare scholieren in België eruit zagen en hoe ze gekleed gingen ten tijde van het maken van het boek. Gewoon een mooi boek!

 

Voor een aantal foto's uit "Schooluniformen", klik hier.

 

     

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Lidewijde Paris: Hoe lees ik?

Lidewijde Paris: Hoe lees ik? (Nederland, 2016): 275 blz: Uitgeverij Meulenhoff

 

 

Op de sites van collega-bloggers heb ik al een aantal enthousiaste besprekingen over "Hoe lees ik?" van Lidewijde Paris gelezen. Kijk op de blogs van Alek, Barbara en Jannie voor een uitgebreidere bespreking. Omdat er dus al minstens drie goede besprekingen op het net staan, houd ik het hier kort. Wel geef ik zoals gebruikelijk een aantal citaten, hoewel ik hier meteen bij moet zeggen dat ik het aantal geschikte citaten in het boek naar verhouding erg klein vind.

 

De ik in de titel, slaat niet zoals je misschien zou denken op de lezer van het boek, maar op Lidewijde Paris, de schrijfster ervan. Lidewijde Paris is redacteur bij een literaire uitgeverij en haar manier van lezen zou je dus als een beroepsdeformatie kunnen beschouwen. Het lijkt mij niet meer dan logisch dat een redacteur veel gedetailleerder naar een tekst kijkt dan een gemiddelde lezer dat ooit zal doen.

 

Lidewijde Paris schrijft zeer onderhoudend en zeer leesbaar. Om haar betoog te ondersteunen legt ze een aantal begrippen uit de literatuurstudie uit, zoals "fabel en sujet" en "Raffung und Dehnung" waar ik nog nooit van had gehoord en dat ik zeer mooie termen vind. Aan de hand van een aantal tekstfragmenten die allen zeer de moeite van het lezen waard zijn, laat Lidewijde zien hoe een tekst is opgebouwd.

 

Zoals gezegd vind ik dat Lidewijde Paris zeer onderhoudend schrijft en ook mooie teksten heeft uitgezocht om haar betoog te ondersteunen. Haar manier van lezen echter verdient wat mij betreft geen navolging. Ik denk dat 98% van de lezers het met mij eens is, als ik zeg dat ik lees voor mijn plezier en niet om een literatuurbespreking te schrijven of te houden. Het doet mij veel te veel denken aan de methoden op de middelbare school toen mij voor langere tijd (ongeveer 10 jaar) het plezier in het lezen werd ontnomen door de manier waarop we op school met lezen waren omgegaan.

 

Na het succes van "Hoe lees ik?" heeft Lidewijde Paris zich speciaal gericht op het lezen van korte verhalen en "Hoe lees ik korte verhalen" geschreven. Dat boek heb ik meteen na "Hoe lees ik?" gelezen en is eigenlijk een herhaling van zetten. Wat mij betreft kunt u dat boek rustig overslaan, al is het wel leuk om de 14 korte verhalen te lezen die Lidewijde heeft uitgekozen voor dat boek. Ik vind over het algemeen de uitgekozen teksten in het nieuwe boek ook minder lezenswaardig dan in haar eersteling. 

 

Inmiddels is een derde boek van Lidewijde verschenen: "Een gedicht is ook maar een ding". Ik heb het bij mijn bibliotheek gereserveerd en zal het binnenkort ook wel lezen en (wie weet?) bespreken. 

 

Citaten:

- Begrippen helpen vooral bij het duidelijk maken van en het praten of schrijven over literatuur, ze zijn geen doel op zich, hoe bevredigend het vinden ook kan zijn; het is makkelijker om naar "een hamer" te vragen dan steeds te verwijzen naar "dat ding met een houten of metalen handvat en een ijzeren blok aan het uiteinde waarmee we stukjes metaal die we "spijkers" noemen in de muur of een stuk hout slaan zodat we iets kunnen ophangen of twee dingen met elkaar verbinden".

 

- Als ik lees, heb ik altijd een potlood bij de hand. Ik zet dus puntjes en strepen, smileys en m's. Ik maak stambomen, schrijf namen van personages bovenin, noteer voorin op welke bladzijden ik mooie citaten heb gevonden of een verklaring voor de titel. Alles wat mij opvalt tijdens het lezen is meestal wel ergens in die aantekeningen terug te vinden.

 

- In  The New Yorker van 24 juni 1996 geeft Bill Buford de volgende definitie van een verhaal: "Het is een stuk tekst dat de lezer aanzet om te willen weten wat er verder gebeurt."

 

- ... iemand kan alleen iets onbekends benoemen aan de hand van dingen die hij wel kent.

 

- Op namen ben ik hoe dan ook verdacht. En ik ben vertalers altijd grenzeloos dankbaar als ze laten weten dat namen van personages een extra, functionele betekenis dragen, zeker als ik laat vertalen uit een taal waarvan ik niet alle ins en outs ken.

 

Uit "De kraai" van Kader Abdolah:

-  Soms vertel ik dingen waarvan ik twijfel of ze waar zijn, maar tot mijn verbazing komen ze geloofwaardiger over dan de waarheid.

- De kunst van het praten over boeken ligt niet alleen in het ventileren van een mening, maar in de uitleg waarop je die mening baseert.

   

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Barbara Stok: Lang zal ze leven

Barbara Stok: Lang zal ze leven: Van 20+ tot 40- (Nederland, 2013): 304 blz: Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar

 

 

Barbara Stok is een Groningse striptekenaar die strips maakt over haar eigen leven. "Lang zal ze leven" gaat over de periode van net na haar 20-ste levensjaar tot vlak voor haar 40-ste. Het is een bloemlezing uit eerdere bundels die ze maakte. Alle tekeningen in het boek zijn in zwart-wit.

Barbara heeft het over alledaagse dingen: een jongen waar ze verliefd op wordt, de dingen waar ze blij van wordt, de dingen waar ze chagrijnig van wordt, een zeiltochtje over het IJsselmeer, over een baantje als journaliste, over Joekes (de hond van haar vriendje), de hoe-hak-ik-een-knoop-door-tip, over een lezing van Martha Nussbaum, over meditatie, over het niet kunnen krijgen van kinderen.

Een erg mooi moment in het boek is als Barbara net ontslag heeft genomen van haar baan als journaliste en op een tekening buiten loopt te stralen van geluk. Toen ze solliciteerde op die baan had iemand al tegen haar gezegd: "Een baan is het begin van het einde. Dat moet je zo lang mogelijk uitstellen."

 

Zowel de tekeningen, de schrijfstijl als het levensverhaal van Barbara Stok zijn niet heel bijzonder, maar de combinatie van deze drie elementen levert een hartverwarmende verfrissende strip op. Warm aanbevolen voor wie van strips houdt. Ik leerde het werk van Barbara Stok kennen door het blog van Niek.

 

Citaten:

De dingen waar ik blij van word:

- Door de plassen rijden

- Een harde wind laten

- Snoep! [Met een tekening waarop ze een enorme reep chocolade naar binnen schrokt]

- De wekker op allemaal gelijke cijfers zien staan

- Autorijden, want dan kan je heel hard schreeuwen zonder dat iemand het merkt

- Lekker thuis plaatjes draaien

- Narcisjes die uit hun knop komen

- Een zomerse plensbui

- Een dikke drol leggen

De dingen waar ik chagrijnig van word:

- Rook

- Een haar in m'n eten

- Als iemand m'n antwoordapparaat niet inspreekt

- Automatische "frisse geur"-sproeiers bij openbare weecees

- Een snurkende bedgenoot

- Sluitingstijd

- Een lege brievenbus

- Te vroeg wakker gebeld worden

- Hitte! (vanaf 24 graden Celsius)

 

- De dood komt elke dag dichterbij. Wanneer ik doodga, wil ik tevreden terug kunnen kijken op mijn leven. Dat ik mijn best heb gedaan om er iets moois van te maken. Als ik nu een ongeluk krijg en doodga, heb ik het laatste jaar van mijn leven verspild! Alle dagen voor die stomme kranten aan het werk is allemaal verloren tijd.

De hoe-hak-ik-een-knoop-door- Tip van vandaag:

- Bij twijfel: gewoon doen!

 Of was het nou: bij twijfel niet doen? 

 Nou weet ik het niet meer.

- Soms laat ik mij ongeremd wegzinken in zelfmedelijden ... 

... Maar ook bij pech is het de kunst om er het beste van te maken.

Stap 1: Verleg je focus naar wat je allemaal nog wél kan.

Stap 2: Zoek nieuwe tijdverdrijven.

Stap 3: Praat zo min mogelijk over je kwaal. Dan ga je er vanzelf ook minder aan denken.

Stap 4: Kijk niet te veel terug en niet te veel vooruit. Daar word je maar somber van ...

Stap 5: Wat ook reuze opbeurt, is op de tv iemand zien die er véél erger aan toe is.

- "Zou jij de wc willen schoonmaken?"

 "Dat doe ik straks wel ... ... als ik klaar ben met zitten."

- "En hoe gaat het in de winkel?"

 "Slecht. Ik ben ontslagen. Aan het eind van de maand loopt mijn contract af."

 "Wat?! Ontslagen!?! Waarom?!?"

 "Mijn baas zei dat ik te eerlijk ben tegen klanten. Als een product een slechte koop is, zeg ik dat gewoon. Ik ga mensen geen troep aansmeren."

 "Eerlijkheid is een goede eigenschap. Maar het mag natuurlijk niet ten koste gaan van de winst."

- "Als ik in deze tijd tiener was geweest, denk ik dat ik aardig onzeker was geworden over mijn uiterlijk. Met al die dikke borsten in videoclips. Dat had je in mijn tijd gelukkig niet. Ik krijg bijna de indruk dat je met kleine borsten niet aantrekkelijk kunt zijn. Het is maar goed dat ik zo zelfverzekerd ben. Ik vind mijn tietjes best mooi. Vind je ook niet?"

 "Jouw borsten zijn als de Japanse keuken: ... ... subtiel en verfijnd, een ware delicatesse!"

 

- "Zal ik 'm nou kopen of niet?"

 "Dat moet je zelf weten. Maar 139 euro is wel duur."

 "Ik koop hem niet."

 "Mooi. Dat scheelt."

 "Dat scheelt om precies te zijn 139 euro, die we nu aan iets anders kunnen besteden."

 "Door de jas niet te kopen, hebben we eigenlijk 139 euro verdiend."

 "Kijk eens wat een leuke schoenen."

 "Als we die niet kopen, verdienen we 80 euro."

 "Die oorbellen koop ik ook niet!"

 "29,95 euro verdiend!"

 "En dat tafeltje ook niet!"

 "Weer 115 euro verdiend!"

 "Dit is leuk winkelen!"

 "Zo worden we rijk!" 

- "Wat voor strips maak je?"

 "Autobiografisch getinte verhalen over alledaagse belevenissen en observaties."

 "Waarom teken je over jezelf?"

 "Ik ben misschien de hoofdrolspeler, maar niet het onderwerp van de strips"

 "Waar gaan ze dan over?"

 "Over onze maatschappij, over universele gevoelens, over wat er nou werkelijk toe doet en wat niet. Dat is de rode draad."

      

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Saskia Bos: Schizofrenie en bergen beklimmen

Saskia Bos: Schizofrenie en bergen beklimmen (Nederland, 2016): 190 blz: Uitgeverij de Graaff

 

Saskia Bos hoort al vanaf haar elfde stemmen. Op de middelbare school loopt het uit de hand. In opdracht van de stemmen verwondt ze zichzelf en op aanraden van school zoeken Saskia en haar ouders hulp bij een psycholoog.

 

Dit is het begin van een lange zoektocht naar allerlei hulpverleners, psychologen, psychiaters, casemanagers en instanties zoals psychiatrische ziekenhuizen, het RIAGG en een stemmenpoli op zoek naar een manier om met de klachten te leven.

 

Uiteindelijk wordt de diagnose schizofrenie gesteld. Helaas kan men de ziekte schizofrenie niet genezen, hooguit kan men ermee leren omgaan met behulp van medicijnen.  

Saskia doet een poging tot zelfmoord, maar weet uiteindelijk haar leven op de rails te zetten door veel te sporten (fietsen, hardlopen en voetballen) een hond te nemen en in de bergen te gaan wandelen.

 

"Schizofrenie en bergen beklimmen" is een uitstekend geschreven boek dat makkelijk weg leest en voor mij nogal confronterend is. Saskia is heel open over haar ziekte en alleen al daarom is het heel mooi dat dit boek is uitgegeven. In het boek zijn een aantal teksten uit haar dossier opgenomen. Wat opvalt is dat die teksten nogal wollig zijn en in vakjargon zijn geschreven met veel moeilijke woorden. Saskia zelf schrijft veel leesbaarder.

 

Citaten:

- Na twee maanden psychotherapie word ik gebeld, mijn therapeut is voor lange tijd ziek en ik krijg een nieuwe. Aan de nieuwe vraag ik wat er aan de hand is met de oude therapeut, ik maak me zorgen en hoop dat ze niet ernstig ziek is. Maar de nieuwe mag daar niets over vertellen in verband met privacy. Mijn dossier is inmiddels overgeheveld naar de nieuwe, mijn privacy doet er blijkbaar wat minder toe.

- Een andere verpleegkundige vindt dat ik moet opschrijven wat ik denk. Ik doe dat, maar als ik zie dat mijn geschreven gedachten, zonder toestemming van mij, meegenomen zijn naar het kantoor van de verpleegkundigen en daar door iedereen gelezen worden, zet ik geen woord meer op papier. 

- Ik heb vaak bij mijn ouders geopperd om een tweede huis in Spanje te kopen, of nog liever, in Afrika, dan kan ik 's winters in de echte zon zitten. Maar dat doen ze niet, beetje jammer.

- Thuis werd ik geaccepteerd om wie ik ben en mijn psychiatrische klachten hebben de sterke band tussen mij en mijn broer en zussen gelukkig niet kapot gemaakt. Misschien zelfs wel sterker.

- Met mijn klasgenoten had ik niet veel contact ... Tijdens de les kreeg ik vaak een berichtje via msn van een klasgenoot die naast me zat. Het leek mij logischer om gewoon live met elkaar te praten, maar ik was de enige met die mening.

- Wat ik lastig vind van een open afdeling is dat het heel druk is. De deur naar buiten staat open en iedereen loopt af en aan. Artsen, verpleegkundigen, bezoekers en patiënten lopen door elkaar heen. Ik ken hier nog helemaal niemand en heb geen idee wie hier wel thuis hoort en wie niet.

Over haar hond, die ze Masai genaamd heeft:

- Zelf vond ik het leuk om eenden op te jagen en ik leerde Masai dat ook. Maar ik deed het alleen als niemand keek, en hoewel ik Masai had uitgelegd dat hij het alleen stiekem mocht doen, deed hij het toch als andere mensen keken. De afkeurende blikken van de mensen maakte dat ik het Masai weer afleerde om eenden op te jagen.

- Voordat ik Masai kreeg deed ik bijna niets op een dag, ik had geen ritme en geen doel. Met de komst van Masai was dat compleet veranderd. Ik moest op tijd op, want Masai moest plassen. Ik moest naar buiten, want Masai had beweging nodig. Ik moest de wijde wereld in, want Masai moest gesocialiseerd worden. En zo zorgde Masai ervoor dat ik weer een dagritme had.

- De verpleging is bijna nooit op de afdeling, ze zitten altijd op hun kantoor. Alleen om ons te wekken, tijdens de maaltijden en tijdens de koffiemomenten zijn ze op de afdeling.

- Ook thuis bleef ik suïcidaal. Een paar dagen na de opname deed ik nog een poging om mijzelf op te hangen. Mama wist dat ik dood wilde en liet me zo min mogelijk alleen, ze vond me dan ook snel en maakte de riem, die strak om mijn nek zat, los. Ze gaf me een knuffel en huilde. Ze zei dat ze begreep dat ik dood wilde, maar vroeg me om alsjeblieft nog even vol te houden.

- Hardlopen was, en is nog steeds, mijn beste medicijn.

- Ik had flink gespaard tijdens de opnames, dat is een voordeel van opgesloten zijn, je kan niet weg om even te shoppen, dus je betaalrekening blijft onaangeroerd.

- Masai werd zo, zonder dat hij het wist, mijn hulphond. Een soort blindengeleidehond, maar dan andersom. Een blindengeleidehond waarschuwt blinde mensen om dingen te ontwijken, die zijzelf niet kunnen zien. Masai leert mij om dingen te negeren, die er in werkelijkheid niet zijn. Masai heeft geen enkel probleem met de extra verantwoording die hij als hulphond heeft, hij vindt het prima om af en toe op me te liggen en voor me te waken. Als hij in ruil daarvoor twee keer per dag het bos in mag om te rennen, en twee keer per dag zijn eten krijgt, dan is hij dik tevreden.

- Bij die reisorganisatie kunnen ze zeggen: "We willen je niet meer mee, want wij willen geen risico lopen," maar ikzelf kan dat niet. Ik kan geen aangetekende brief naar meneer Schizofrenie sturen, met het verzoek om deze vakantie thuis te blijven. Schizofrenie zit aan mij vast en reist altijd met mij mee.

- Met elke tocht die ik maakte, kreeg ik meer zelfvertrouwen. Ik voelde me steeds minder een psychiatrisch patiënt en in de bergen vergat ik dat ik ziek ben. Ik had nog steeds veel last van mijn ziekte, maar ik had een passie om voor te leven.

- Schizofrenie regeert nog steeds mijn leven. Om het in de hand te houden, zijn mijn dagen gestructureerd en rustig. Ik sport veel en eet gezond. Ik doe niets onverwachts, bereid alles goed voor en maak bij alles wat ik doe de overweging of het niet te druk is. Soms doe ik teveel, en moet ik dat bekopen met dagen waarop schizofrenie weer de baas is. Dan kruip ik met Masai op de bank en wacht tot ik me weer beter voel.

    

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

 

Barbara Yelin: Irmina

Barbara Yelin: Irmina (Duitsland, 2014): 272 blz: Vertaald door Sigge Stegeman (2016): Uitgeverij Soul Food Comics

 

 

Barbara Yelin vond een aantal jaar geleden in de nalatenschap van haar oma een doos met dagboeken en brieven. Die vondst inspireerde haar om deze graphic novel te maken.
  

Irmina is een jonge Duitse vrouw die naar Engeland reist en daar kennis maakt met Howard, een zwarte man uit Barbados. Ze heeft haar eigen mening over van alles en nog wat en steekt die niet onder stoelen of banken. Omdat het geld op is moet ze terug naar Duitsland. Daar aangekomen blijft ze ervan dromen om spoedig weer naar Engeland te gaan. Het loopt echter anders, ze trouwt met een SS-er en conformeert zich steeds meer aan het nazistische regime.

Ik vind de tekeningen in dit boek geweldig. Vooral de tekeningen van stadsgezichten over de volle twee pagina's vind ik fenomenaal. "Irmina" is één van de mooist getekende graphic novels die ik ken.

 

Ik kan mij alleen niet zo goed voorstellen dat een jonge Duitse vrouw, met een goede opleiding, en overal een eigen mening over, zich zo gaat conformeren aan het heersende misdadige regime. Het is waarschijnlijk veel meer gebeurd, uit opportunisme of gewoon uit angst, maar voor mij blijft het moeilijk voorstelbaar.

 

Iedereen met ook maar een minimale interesse in de graphic novel als kunstvorm zal dit boek weten te waarderen. Een warm aanbevolen boek!

 

Citaten:

- "En? bevalt het u?"

 "Londen? Oh, ik vind het GRANDIOOS! De winkels, de levendigheid, de theaters, bioscopen, de Theems en zelfs de mist! Ik zou dagenlang kunnen ronddwalen en me verwonderen. Maar de Londenaren ... Ik woon hier al een half jaar, maar ze laten me nog dagelijks voelen dat ik niet één van hen ben. U kunt zich niet voorstellen hoe men hier als buitenstaander behandeld wordt"

 "Toch wel ... een beetje."

 "Oh, neem me niet kwalijk. Wat dom van me. Waar komt u vandaan?"

 "Van een klein Caraïbisch eiland. Britse kolonie. U kent het vast niet."

 

- "De Duitse jongedame, gravin."

 "Daar bent u dan. Komt u binnen."

 "Goedendag, gravin."

 "Heeft Brenda u de kamer laten zien? Ik neem aan dat alles naar tevredenheid is? Uit Duitsland, dus? Nog erg jong, nietwaar?"

 "Negentien, gravin."

 "Een kind! En bent u uit Duitsland geëmigreerd? Joods?"

 "N ... nee - geen van beide. Ik ... ... ik ben een normale Duitse."

 "Een NORMALE Duitse? Kind, u weet niet wat u zegt! Uw normale Duitsers veroorzaken op dit moment groot onheil. En het einde lijkt nog niet in zicht, leest u geen kranten?"

 "Ach, kranten."

 "Kind! U hebt nog veel te leren."

- "Het spijt me. Ik heb domme dingen gezegd."

 "Je weet toch wat er op dit moment in Duitsland gebeurt?"

 "Daar kan ik toch niets aan doen! Daar heb ik niets mee te maken!"

 "Ach, Irmina. Soms vraag ik me af wie je eigenlijk bent."

 "Ik? Nou ja ... dat weet je toch. Blauwkous! Tiepmiep! Communiste! Nazivrouwtje! Emigrante! Suffragette! Ik ben ik. Dat moet genoeg zijn. Ik wil alleen ... ... kunnen we elkaar niet vaker zien?"

- "Pruimen!"

 "Wil je? Net geplukt."

 "Een geschenk uit de hemel! Ik heb nog niet ontbeten. Sinds wanneer hebben jullie fruitbomen?"

 "Die oude Jodin van beneden ... Van de lente was ze plotseling verdwenen. Opgekrast. Toen heb ik tegen moeder gezegd ... ... iemand zou die mooie vruchten moeten plukken."

 "Emigranten. Wist je dat die bij Engelsen geliefder zijn dan normale Duitsers?"

 

- "DAT is wat u wilt? ZELF beslissen? Hoe zit het dan met uw verantwoordelijkheid naar het volk toe? Naar Duitsland? Uw land?"

 "Mijn land? Meneer Heinrich! Hier verdien ik niet eens voldoende om in mijn bescheiden levensonderhoud te voorzien! Ik woon in een onverwarmde kamer en leef van gortsoep! Uw luchtkastelen beloven dan wel grootse dingen, maar daar kan ik geen gehaktballen van kopen."

 "Maar het gaat toch om een gezamenlijke visie! En eenieder die meewerkt aan deze visie staat grote dingen te wachten. Maar daarvoor moeten ook offers gebracht worden."

 "Met alle respect voor uw grote toekomst, maar ik zou de mijne graag zelf vormgeven."

 "Nou, uw eerlijkheid siert u. Moedig bent u ook. En ook een beetje onvoorzichtig. Toch vind ik ... dat u ons in de steek laat."

 

- "Natuurlijk Irmina. Jij hebt ook werkelijk ALTIJD honger! Haha!" 

 "Dat is ook geen wonder. Bij mij is elke dag maaltijdsoepdag. En nu hebben ze van mijn magere loon ook nog een gift afgetrokken voor het Winterhulpwerk. "Vrijwillig". MIJ heeft niemand iets gevraagd!"

 "Irmina! Ook jij moet offers brengen! Een volk helpt zichzelf."

 "Natuurlijk, Gerda. Geloof je werkelijk dat de Führer elke zondag watersoep weglepelt? Hahaha!"

 

- "Mama ... ... wat doen die mensen daar?"

 "Er zijn mensen ... vertrokken. Nu verkopen ze hun meubels."

 "Waarom hebben ze die dingen niet meegenomen?"

 "Omdat het Joden waren."

 "Mama, wat zijn Joden?"

 "Vraag niet zoveel. We moeten naar de bakker."

 "Maar mama, wat ZIJN dat, Joden?"

 "Ons ongeluk! De Joden zijn ons ongeluk! Begrepen?! En nu STIL!"

 

        

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.