Frank van Rijn: Even naar de evenaar: Fietsen door Kenia en Oeganda (Nederland, 2014): 200 blz: Uitgeverij Elmar
"Even
naar de evenaar" is voor Frank van Rijn met slechts 200 bladzijden een
dun boekje over een tocht van maar 6 weken door Kenia en Oeganda van november 2009 tot februari 2010. Na een
bezoek aan een gepensioneerde arts hoort Frank van Rijn over de
organisatie CooP (= Cycling out of Poverty) en de directeur van die
organisatie zoekt een ambassadeur met veel ervaring in Afrika en met
schrijven. Volgens hem is Frank van Rijn er de geknipte persoon voor.
Frank
fietst langs een paar van de projecten van CooP. Opvallend aan "Even
naar de evenaar" is behalve de beperkte omvang van de tekst dat er veel
kleurenfoto's in het boek staan die duidelijk interessanter zijn dan de
foto's in zijn eerdere boeken.
Frank gaat voor een ontstoken vinger naar een gepensioneerde arts bij hem in de buurt:
- Even later kwam Philip weer beneden met een forse Black and Decker-boormachine in de hand, zo een waarmee je gaten door muren boort om er waterpijpen van een duim breed doorheen te voeren.
"Is dat het "boortje" waar je het over had?" vroeg ik benauwd.
"Ja, maar voor het geval je er bang voor bent heb ik nog wat anders," en hij liet een decimeterlange spijker zien. "Ik kan deze spijker op het gas verwarmen tot hij roodgloeiend is en er vervolgens een gat mee in je nagel branden. Kies maar."
Ik realiseerde mij eens te meer dat deze man jaren in Afrika had gewerkt en had moeten roeien met de primitieve riemen die hij had. Het zou me niet verbazen als hij in die verre uithoek van de wereld, bij gebrek aan de juiste spullen, blinde darmen met scheermesjes had verwijderd, benen met van de bomen afgesneden takken had gespalkt en vreselijke wonden had verbonden met aan repen gesneden T-shirts.
-
Nairobi uitkomen was, zoals ik verwachtte, een verschrikking door het
krankzinnige verkeer en de vierbaans snelweg buiten de stad naar Thika
was ook verre van een lolletje. Ik koos daar voor de vijfde baan: de
berm vol gruis, graspollen en gaten, want op het asfalt riskeerde ik
door een van de honderden scheurende auto's, bussen of vrachtwagens
voortijdig de zesde baan opgestuurd te worden: de eenrichtingsbaan naar
het hiernamaals.
-
"Achtentwintig jaar geleden ... zag Afrika er anders uit: weinig
asfalt, moeilijke grensovergangen, geen internet, geen mobiele
telefoons, weinig elektriciteit, water veelal uit beekjes of putten en
als je probeerde te telefoneren moest je één tot vier uur wachten op een
telefoonkantoor voordat je verbinding kreeg. Vaak lukte het ook helemaal
niet. Dat waren nog eens tijden!"
-
Na wat loven en bieden ging het souvenir van 600 shilling uiteindelijk
voor 100 shilling over de toonbank. Professor David was zichtbaar
tevreden met deze transactie, maar als ik hem meteen die 600 shilling
had gegeven had hij zich vrij zeker minder in zijn nopjes gevoeld, want
dan had hij de rest van de dag het trieste idee gehad dat hij wel 1000
shilling had kunnen vangen.
- Helaas geldt over het algemeen: "Hoe meer ellende, problemen, kou, regen, bandieten en misère je op een reis beleeft, hoe meer je hebt om over te schrijven en hoe plezieriger het boek leest. Een goede vriend zei me eens kort voordat ik weer op reis ging dat hij mij eigenlijk een slechte reis wilde wensen, want, zo betoogde hij, dan zou dat weer een goed boek opleveren."
- Een dag te vroeg komen was niet alleen zinloos, maar zou de mensen waarschijnlijk in verwarring brengen. In Afrika kun je beter te laat komen op een bijeenkomst of vergadering dan te vroeg. Zelfs met op tijd komen kun je organisaties in paniek brengen, zoals ik al eens had meegemaakt.
- "Heb je een blog op internet waarop je al je belevenissen bijhoudt?" wilde Saskia weten.
"Nee, maar ik heb wel een website, die een vriend in Nederland heeft gemaakt. Zo nu een dan stuur ik hem een c-mail met daarin een verhaaltje voor mijn website."
"Een c-mail?"
"Ja, een conventional mail, ofwel een brief met een postzegel erop. Hij typt die dan na ontvangst uit, dus meestal zo'n vijf weken later en zet hem vervolgens op de site. Dat geeft een faseverschuiving van een kleine anderhalve maand, maar dat heeft toch geen mens in de gaten. Erg vaak schrijf ik helaas niet zo''n nieuwsbrief, want ik heb het te druk met fietsen, wandelen, dingen bekijken, voedsel kopen, koken, eten, de fiets operationeel houden, de was doen en allerlei andere corveeklusjes. Kortom, ik heb het te druk met reizen."
-
Wat me onmiddellijk opviel was dat de wielen veertig spaken hadden in
plaats van zesendertig. Sinds een paar jaar reed ik ook rond met veertig
spaken in mijn achterwiel en in die tijd had ik geen spaak meer
gebroken, terwijl ik er voordien, met zesendertig spaken in het wiel,
gemiddeld één in de duizend kilometer brak.
-
Terug in Nederland viel ik, zoals bij elke terugkomst van een reis, met
mijn neus in de ranzige boter. Moest ik tijdens mijn reis zorgen voor
de elementaire dingen in het leven, zoals voedsel kopen, een slaapplaats
zoeken, gezond proberen te blijven, de weg zoeken en oppassen dat ik
niet werd doorgeslikt door een nijlpaard of een krokodil, hier in
Nederland, waar al die problemen niet of nauwelijks speelden, moest ik
trachten overeind te blijven in de chaos van papier: achterstallige
rekeningen betalen, verzekeringen nakijken, moeilijke post beantwoorden
en de map met papieren, bonnetjes, formuliertjes, balansen, grootboeken
en de hele administratieve boel klaarmaken voor de belastingconsulent,
want het invullen van belastingpapieren is een wetenschap die mijn
beperkte capaciteiten ver te boven gaat.
