Boenin: Verzamelde werken: deel 2 (Rusland, 1913-1930): 577 blz: Vertaald door Margriet Berg & Marja Wiebes (1996): Uitgeverij van Oorschot
Nadat
ik het eerste deel van de verzamelde werken van Boenin had gelezen, had
ik een pauze genomen en als tussendoortjes 4 boeken van Frank van Rijn
gelezen. Daarna ben ik weer verder gegaan met Boenin en heb ik de delen
2-4 in een eigenlijk te hoog tempo gelezen. Ivan Boenin is één van mijn
absoluut favoriete schrijvers, samen met onder andere drie andere
vermaarde Russische schrijvers: Leo Tolstoj, Anton Tsjechov en
Konstantin Paustovskij.
In dit tweede deel staan verhalen, in lengte variërend van 1 tot ruim 60 bladzijden. Ik vind de verhalen van Boenin over het algemeen sterker naarmate ze langer zijn, de allerkortste verhalen (tot 8 bladzijden lengte) kunnen mij meestal niet zo boeien. Het bekendste verhaal uit dit deel is ongetwijfeld "De heer uit San Fransisco" over een Amerikaanse miljonair die per schip een lange wereldreis maakt met zijn vrouw en dochter en in Italië onverwacht komt te overlijden. Tijdens zijn leven wordt hij in ieder hotel met alle egards ontvangen, maar na zijn overlijden weet men niet hoe snel men zijn lijk en de lijkkist moet wegwerken. Cynisch, maar zo gaat het natuurlijk wel.
Citaten:
- Nikifor is een nog jonge maar sombere boer. Hoe hij sprookjesverteller is geworden begrijpt hij zelf niet. Het is begonnen met een grap: op een keer vertelde hij een onbenullig verhaaltje, maar de jonker vond het leuk en gaf hem lachend geld voor een half flesje wodka, en toen hij de volgende dag langs kwam, wilde hij een nieuw verhaal horen. Er zat voor Nikifor niets anders op dan zich de kleinste kleinigheden te binnen te brengen, soms lukraak wat te bedenken, soms echte onzin over zichzelf te verkopen. De
grappenmaker of de sprookjesverteller te moeten uithangen is weliswaar
niet aangenaam, maar het is ook niet aangenaam te moeten erkennen dat je
niets weet te vertellen. En dan ook nog een bijverdienste laten
schieten? In elk geval gaan de kindertjes niet altijd hongerig naar bed,
en heb je zelf soms ook wat lekkers te eten, je koopt tabak, zout,
meel, of zoals nu, grutten, eieren.
- Alleen gekken valt het geluk immers in de schoot, maar een verstandig, zakelijk iemand krijgt van het lot niks cadeau!
- ... iedere geestelijke weet dat het woord "gedood" meer dan duizend keer in de Bijbel voorkomt en meestal met de grootste lof en dank aan de Schepper voor zijn medewerking.
- Men zegt dat de mens een sprekend dier is. Maar het is juister om te zeggen dat de mens een schrijvend dier is.
- Ik lag een hele tijd te lezen op een laag stro op de dorsvloer - en opeens werd ik ongedurig. Nu was ik alweer vanaf de vroege ochtend aan het lezen, had ik alweer een boek in mijn handen! En zo ging het dag in dag uit, sinds mijn prille jeugd! Mijn halve leven had ik doorgebracht in een niet-bestaande wereld, tussen mensen die er nooit waren geweest, die bedacht waren, me opwindend over hun lot, hun vreugde en verdriet, alsof het mijzelf betrof ...
En
hoe moest ik nu onderscheid maken tussen de werkelijke en de fictieve
reisgezellen van mijn aardse bestaan? Hoe moest ik hen uit elkaar houden
en hoe de mate van hun invloed op mij bepalen?
- Ik behoor tot diegenen die bij het zien van een wieg onwillekeurig aan het graf moeten denken.
Een mooi verhaal vind ik "De godsboom" over een eenvoudige boer die veel in spreekwoorden praat:
- Ik ben niet inhalig, ik ben goedhartig. Om geld ben ik niet rouwig. Ben je zelf een stuk verdriet, helpen ook je roebels niet!
- Uit mijn humeur? Helemaal niet. Waarom zou ik uit mijn humeur zijn? Dat past niet. De nacht verduistert de dag, verdriet verduistert de mens.
- ... ik leef zoals God het wil, ik ben om zo te zeggen een godsboom: die waait met alle winden mee ...
- Ik schaam me niet voor mijn armoede: heeft de meid een krappe schoen, kan ze daar soms iets aan doen?
Lees verder in mijn bespreking van het derde deel van Boenins "Verzamelde werken".
Ik heb nog nooit iets van Boenin gelezen. De bibliotheek heeft de verzamelde werken als e-books te leen. Zou je aanraden om dan gewoon bij deel 1 te beginnen?
BeantwoordenVerwijderenHoi Barbara, ik twijfel over mijn advies. Ik ben gewoon begonnen met deel 1 en heb vervolgens de andere 3 delen gelezen (besprekingen van de delen 3 en 4 zijn klaar en komen binnenkort op mijn blog), steeds van voor naar achter. Bij Tsjechov vind ik de eerste 2 delen van het verzameld werk beduidend minder goed dan de delen 3 tot 5. Boenin is eigenlijk vanaf het eerste verhaal meer dan de moeite waard en hij is ook prachtig vertaald. Het mooiste van Boenin vind ik "Het leven van Arsenjev" uit deel 3, daar zou je ook mee kunnen beginnen. Of je kunt uit deel 1 met "Het dorp" beginnen, of als je met een minder lang verhaal wilt beginnen, met "De heer uit San Fransisco" uit deel 2. Alleen zou ik je wel willen aanraden om deel 4 alleen te lezen als je alle andere delen in zijn geheel hebt gelezen en dan ter completing, deel 4 is toch wel een stuk minder. Groetjes, Erik
Verwijderen