zaterdag 6 oktober 2018

Hans Rosling: Feitenkennis

Hans Rosling: Feitenkennis (Zweden, 2018): 267 blz: Vertaald door Annemie de Vries (2018): Uitgeverij het Spectrum

FeitenkennisDe juiste antwoorden op de vragen van gisteren zijn:
1 C, 2 B, 3 C, 4 C, 5 C, 6 B, 7 C, 8 A, 9 C, 10 A, 11 C, 12 C, 13 A
Reken voor ieder juist antwoord 1 punt en tel je totale score. Hoeveel goede antwoorden had jij? Als je slecht gescoord hebt, dan bevind je je in goed gezelschap. Tot 2017 heeft Hans Rosling deze vragen aan bijna 12.000 personen in 14 landen voorgelegd. Van de eerste 12 vragen had men gemiddeld maar 2 vragen goed, er was niemand die alle 12 vragen goed beantwoordde en slechts 1 persoon (een Zweed) die 11 van de 12 vragen goed had. Vraag 13 had daarentegen bijna 85 procent van de ondervraagden goed beantwoord.
Aangezien een Chimpansee 33 procent kans heeft op een goed antwoord, blijkt daaruit dat Chimpansees een beter beeld hebben van hoe de wereld in elkaar zit dan mensen ;>)

Elke groep mensen die Hans Rosling ondervraagd heeft, denkt dat de wereld angstaanjagender, gewelddadiger en hopelozer - kortom dramatischer - is dan ze werkelijk is.

Hoe komt het dat de mensen zo onwetend zijn? Bijna iedereen denkt dat de wereld steeds verder achteruit gaat en dat de rijken steeds rijker en de armen steeds armer worden. Dit beeld wordt gevoed door de media die alleen aandacht hebben voor alle rampen. Zo komen geleidelijke verbeteringen zoals afname van de armoede, de verbetering van de gezondheidszorg en het onderwijs, de toename van de beschikbaarheid van veilig drinkwater en elektriciteit en de afnemende gezinsgrootte in vrijwel alle landen nauwelijks in het nieuws.

Rosling geeft een verdere verklaring voor deze onwetendheid aan de hand van 10 instinctieve reacties. Daarbij is de eerste reactie, het zogenaamde kloofinstinct, het sterkst. We zijn gewend te denken in termen van rijk (de Westerse wereld) en arm (de rest) waartussen een enorme kloof bestaat. In 1960 bestond die kloof inderdaad, maar tegenwoordig gaat dit niet meer op. Voor de duidelijkheid verdeelt Rosling de mensen in 4 groepen:

- Op niveau 1, met een inkomen van 1 tot 2 dollar per dag per persoon leeft men in extreme armoede. Men komt net niet om van de honger, maar daarmee is alles gezegd.

- Op niveau 2, met een inkomen tussen 2 en 8 dollar per dag heeft men toegang tot de meeste basisvoorzieningen, maar verder niet veel.

- Op niveau 3, met een inkomen tussen 8 en 32 dollar per dag kan men wat sparen en de kinderen naar school laten gaan en verder laten studeren zodat zij het later beter hebben dan hun ouders.

- Op niveau 4, met een inkomen van meer dan 32 dollar per dag, zitten vrijwel alle mensen in het rijke Westen, die veel luxe hebben, een eigen auto bezitten en regelmatig op vakantie gaan.

Op niveau 1 zitten 1 miljard mensen, op niveau 2 zitten 3 miljard mensen, op niveau 3 zitten 2 miljard mensen en op niveau 4 zitten nog eens 1 miljard mensen.
De grote meerderheid van de wereldbevolking leeft dus op niveau 2 of 3.

In de rest van het boek geeft Rosling verdere verklaringen. "Feitenkennis" is een geweldige eyeopener, zeer goed geschreven en zeer onderhoudend.

Hans Rosling was dokter en statisticus (en degenslikker!) en heeft veel lezingen over de hele wereld gegeven met statistieken die door hem samen met zijn zoon Ola en zijn schoondochter Anna zijn ontwikkeld. Hans Rosling stierf in 2017 aan kanker van de alvleesklier. Ik heb nooit geweten dat statistiek zo boeiend kon zijn!

"Feitenkennis" is een van de interessantste non-fictie boeken die ik ooit heb gelezen!

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.

11 opmerkingen:

  1. Wat ongelofelijk interessant! Je denkt inderdaad dat de kloof groter wordt en ik ben er verbaasd over hoe weinig ik dan eigenlijk weet, terwijl ik mezelf als een redelijk ingelicht mens beschouw. Gelukkig eigenlijk maar dat de wereld er beter voor staat dan we denken!

    Groetjes, Bettina
    (en in alle eerlijkheid, ik had er slechts drie goed :-( )

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Bettina, zoals ik zei, dit boek is een eyeopener van formaat! Nog een feitje over de Verenigde Staten. Daar geeft men bijna drie keer zo veel uit aan de gezondheidszorg per persoon, terwijl de gemiddelde levensverwachting er 6 jaar lager ligt dan in de andere westerse landen, hoe kan dat in vredesnaam? Ook blijven veel bedrijven vooral investeren in de westerse wereld, terwijl er daar vrijwel geen economische groei meer is, en niet in bijvoorbeeld Afrika, Azië en Latijns-Amerika, waar er nog een forse groei is en waar bovendien verreweg de meeste mensen wonen. Groetjes, Erik

      Verwijderen
  2. Ik had er vijf van de twaalf goed, dus ben gelukkig toch iets slimmer dan een chimpansee ;) Maar misschien komt het doordat ik dit boek al eens ergens was tegengekomen, het lijkt me heel boeiend.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Barbara, heel knap! Het boek opent je de ogen voor allerlei misschien niet heel spectaculaire ontwikkelingen, maar wel ontwikkelingen die geleidelijk in de goede richting gaan en samen zorgen voor een beter leefbare wereld. Buitengewoon boeiend! Groetjes, Erik

      Verwijderen
    2. Ja, dat sluit mooi aan bij de visie van de Correspondent, waar ik graag stukken van lees. Zij schrijven over systemen en grote ontwikkelingen in tegenstelling tot de waan van de dag.

      Verwijderen
  3. Hey Erik, ik had andere bezigheden dit weekend zoals je merkte :) dus ik zie je berichten nu pas, maar zeker een eye-opener. Ik nam de vragen even door en zag dat ik er in het merendeel ook naast zat

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Koen, gek toch dat wij ons door de media een veel te negatief beeld over veel dingen laten opdringen. Groetjes, Erik

      Verwijderen
  4. Reacties
    1. Hoi Hella, het is toch een fijn idee om te weten dat de wereld er voor de meeste mensen beter voor staat dan we geneigd zijn te denken door al het negatieve nieuws dat over ons uitgestort wordt. Groetjes, Erik

      Verwijderen
  5. Jaaaaa, Hans Rosling, geweldige man. Ken je zijn TED-talks? Daar heb ik hem ooit leren kennen. https://www.ted.com/talks/hans_rosling_shows_the_best_stats_you_ve_ever_seen?language=en#t-242990 Hij kon het allemaal ook zo fantastisch brengen. Een groot gemis in de wetenschap.
    Leuk dat jij hem op deze manier bespreekt.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Niek, ik heb een TED-talk van Hans Rosling gezien, die waarin hij stastieken toont die te maken hebben met de gemiddelde levensverwachting uitgezet tegen het gemiddelde inkomen per persoon in de periode van 1800 tot 2017. Werkelijk een fantastische lezing! Groetjes, Erik

      Verwijderen