dinsdag 7 mei 2024

Matsuo Basho: Verzamelde haiku's

Matsuo Basho: Verzamelde haiku's (Japan, 1663-1694): 470 blz: Vertaald, ingeleid en toegelicht door Jos Vos (2023): Uitgeverij Athenaeum-Polak & Van Gennep
 

 
"Verzamelde haiku's" is uitgegeven als een mooie hardcover met een prachtige stofomslag. Het boek bevat alle 975 haiku's die bekend zijn van Matsuo Basho (1644-1694), Japans bekendste haiku-dichter. Het boek bevat een korte inleiding en vervolgens worden de haiku's genummerd weergegeven in de vertaling van Jos Vos.
 
Tegen het eind van zijn leven beschreef Basho zichzelf als volgt: "Ooit was ik jaloers op lieden die een officiële positie bekleedden. Op zeker ogenblik was ik van plan in een klooster in te treden. Toch laat ik me doelloos zweven als een wolkje in de wind en stop al mijn energie in het beschrijven van vogels en bloesems. Omdat ik zo al enige tijd de kost verdien, ben ik iemand geworden zonder echte vaardigheden of talenten, die enkel vasthangt aan deze ene dunne draad."

Het was voor mij bij voorbaat de vraag wat ik van "Verzamelde haiku's" zou vinden. Ik ben een groot fan van de prozavertalingen van Jos Vos en ik heb helemaal niets met gedichten. Het was dus een sprong in het duister.

Ik vind "Verzamelde haiku's" een prachtige uitgave. Zoals hierboven al is aangegeven wordt iedere haiku van Basho meer of minder uitgebreid becommentarieerd door Jos Vos. Ik ben bij het lezen van het boek gestopt op bladzijde 100. De haiku's zeggen mij niets en het commentaar is goed geschreven, maar kan mij ook niet zo boeien.
 
De weergave van de haiku's en de bijbehorende toelichting gebeurt steeds op dezelfde manier, ik geef als voorbeeld de eerste haiku:
 
1
De maan zal u gidsen:
deze kant op, meneer, als
u een herberg zoekt.

Tsuki zo shirube konata e irase tabi no yado
Titel in Japans schrift

Speelse variant op een zinnetje uit het zestiende-eeuwse no-spel De kobold uit Kurama (Kurama tengu) waarin de Grote Kobold van Kurama (een gehucht ten noorden van Kyoto) de jonge Yoshitsune aanmoedigt om het plaatselijke gebergte te betreden: het is er vreselijk donker, maar de feestelijke lentebloesems zullen hem de weg wijzen. Het parodiëren van spelen uit het doodernstige no-theater was onder haikai-dichters in de jaren 1660-1680 erg populair. Het seizoenswoord "maan" geeft aan dat we te maken hebben met een najaarsgedicht.
 
Misschien is één van mijn lezers geïnteresseerd in "Verzamelde haiku's"? Mijn exemplaar is in zeer goede staat, met een paar kleine potloodstreepjes in de inleiding en is te koop voor 20 euro (exclusief eventuele verzendkosten). 

   

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
 

Geen opmerkingen:

Een reactie posten