Maarten 't Hart: Dienstreizen van een thuisblijver (Nederland, 2011):
319 blz: Uitgeverij de Arbeiderspers, serie Privé-domein (nr. 272)
Van de drie deeltjes van Maarten 't Hart uit de
serie Privé-domein die ik de afgelopen 9 dagen heb gelezen, vind ik
"Dienstreizen van een thuisblijver" duidelijk het minste. In het eerste
uitgebreide citaat kun je lezen waar het boek over gaat.
Met
deze drie boeken heb ik alles herlezen wat ik van Maarten 't Hart nog
wilde herlezen. Ik ben meer gecharmeerd van zijn autobiografische boeken
dan van zijn romans en overige boeken. Waarschijnlijk zal ik voorlopig
geen boeken meer (her-)lezen van Maarten 't Hart.
-
Ongetwijfeld zijn er, her en der op de wereld, net zulke mensen als ik
er indertijd een was, "geestelijke eenpittertjes" die dromen van hun in
volstrekte afzondering vervaardigde "letter to the world". Leer onder
meer uit wat hierna volgt wat je te wachten staat en waaraan je
blootgesteld zult worden. Je zult moeten signeren in boekhandels, je
zult moeten optreden in literaire cafés, je zult moeten poseren voor
fotografen, je zult enorm onder druk gezet worden om je gezicht te
vertonen op Buchmessen en Book Fairs, je zult moeten optreden als
filmacteur, je zult het achterste van je tong moeten laten zien bij
interviews, en daarbij op vragen moeten antwoorden die zelfs je beste
vrienden je nog niet zouden durven stellen, je zult keer op keer op tv
moeten verschijnen, en je, daaraan voorafgaand, moeten aanleunen dat je
geschminkt zult worden, je zult je moeten onderwerpen aan de mores van
een van de vreselijkste verschijnselen in de literaire wereld, de
boekpresentatie, je zult (en ik waarschuw je: akeliger en ondankbaarder
arbeid is nauwelijks denkbaar) gevraagd worden voor jury's van literaire
prijzen, je zult door je uitgever onder druk gezet worden om boeken (of
biografieën) te schrijven die je helemaal niet schrijven wilt, je zult
moeten rondlopen bij een van de meest stupide verschijnselen in de
wereld der letteren, het boekenbal, en je zult, als je onverhoopt
genomineerd wordt voor een literaire prijs, moeten aanzitten bij
literaire diners, terwijl de camera's op je gericht staan om je
teleurstelling te registreren op het moment dat de prijswinnaar bekend
wordt gemaakt.
- "Ik lees nooit," zei de man, "daarvan gaan je ogen snel achteruit. Voor je 't weet heb je een bril nodig."
"Welnee," zei ik, "ik lees al vijfendertig jaar, ik heb inmiddels ongeveer tienduizend boeken gelezen, maar nog altijd heb ik geen bril."
- Zelfs zo'n groot man als Karel van het Reve had verrassend weinig gelezen - wat overigens geen beletsel voor hem bleek te zijn om uitgesproken meningen te hebben over boeken die hij nooit had ingekeken.
Aan Maarten 't Hart werd gevraagd om een biografie te schrijven over Simon Vestdijk:
- Niettemin leek ik op die wijde wereld de enige mens die niet wilde inzien dat ik veruit de meest voor de hand liggende kandidaat was om die biografie te schrijven. "Je hebt dat hele oeuvre van Vestdijk in je rugzakje," zei Martin Ros mij, "je kent het van haver tot gort, je hebt het gelezen, en weer opnieuw gelezen, en alles wat er ooit over gepubliceerd is, heb je ook gelezen en herlezen."
Over een informante over Vestdijk:
- Ik begreep dat ik daar ontzaglijk veel thee zou moeten drinken om akelig weinig te weten te komen.
- Vrijwel alle avonden van mijn leven heb ik lezend doorgebracht. Daarnaast heb ik in de vroege morgenuren een en ander geschreven (maar niet zoveel als Vestdijk), overdag nog wat gemusiceerd en uiteraard ook weer veel gelezen, daarnaast een enkel uurtje getuinierd, veel hout gehakt, veel gefietst, en vrijwel dagelijks gekookt.
- ..., ik verafschuw reizen zo grondig dat mijn lijfspreuk luidt: "Als je dood bent, hoef je goddank nooit meer op reis."
- "U hebt waanzinnig veel cd's," zei Frau Schellenberger haast verwijtend, "maar uitsluitend klassieke muziek. En dat terwijl er toch zo veel schitterende popnummers zijn. U hebt nog veel in te halen. Of hebt u uw popmuziek elders in huis staan?"
"Nee, nee," zei ik, "elders in huis staan nog veel meer cd's, maar ook uitsluitend klassieke muziek. Alle andere muziek beschouw ik als rommel."
- Eén componist gaat immers duizend schrijvers te boven.
Toen Maarten 't Hart als gastschrijver een werkgroep over Charles Dickens gaf:
-
Misschien, denk ik achteraf, was Dickens geen goede keus, misschien had
ik een van mijn andere grote liefdes moeten nemen, Theodor Fontane of
William Faulkner of Herman Melville of Roger Martin du Gard, of toch
doodgewoon Vestdijk, dan wel Bordewijk, maar Dickens vind ik nu eenmaal
de allergrootste, en daarbij komt dat Dickens vijftien romans heeft
geschreven, precies het aantal van de werkcolleges dat ik te geven had,
Eén roman per college, kon het mooier?
-
Maar als ik dan zo ver heen was, dacht ik aan wat Karel van het Reve
had gezegd: "Die pil van Huib Drion wil ik best hebben, mits niet
duurder dan een tientje", en die vrekkige humor beurde mij dan weer op.
Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten