Belcampo: Al zijn fantasieën

Belcampo: Al zijn fantasieën (Nederland, 1936-1968 deze editie 1979): 618 blz: Uitgeverij Querido

 

 

De eerste keer dat ik van Belcampo hoorde was toen ik door de moeder van een vriend werd meegenomen naar een avond in Tilburg waarop Mirjam Mare verhalen voorlas van Belcampo. Ik weet nog dat zij het verhaal "De driesprong" voorlas. Of zij nog meer verhalen voorlas en welke dat waren weet ik niet meer.

 

Als ik in mijn leeslijsten kijk, dan zie ik dat ik in 1996 de bundel "Bevroren vuurwerk" heb gelezen en in maart 1997 "Al zijn fantasieën". Na ruim 25 jaar herlees ik deze bundel, het mocht wel weer eens.

 

Belcampo heeft een relatief klein oeuvre nagelaten, in totaal nog geen 1.000 bladzijden. Maar het gaat natuurlijk niet in de eerste plaats om de omvang van een oeuvre, maar vooral om de kwaliteit van dat oeuvre. Belcampo was een van de meest originele en fantasierijke schrijvers die de Nederlandstalige literatuur heeft gekend. Sommige van zijn verhalen behoren tot de meest indrukwekkende verhalen uit de Nederlandstalige literatuur die ik heb gelezen. Ik denk hierbij aan verhalen als: "Het verhaal van Oosterhuis", "De dingen de baas" en "De achtbaan".

 

"Al zijn fantasieën" is een verzameling van 7 eerdere bundels: "De verhalen (1936)", "Nieuwe verhalen (1947)", "Sprongen in de branding (1950)", "Liefde's verbijstering (1953)", "Tussen hemel en afgrond (1959)", "Verborgenheden (1964)" en "De ideale dahlia (1968)".

 

Het eerste verhaal uit de eerste bundel "De verhalen", "De driesprong" gaat over een koning die erg veel last heeft van dromen en daarom het dromen in zijn rijk wil verbieden. Er is een verhaal over ademslaven die met de kleur van hun adem schilderijen maken. Een verhaal over een man die zichzelf letterlijk opeet, en een verhaal over een man die zijn dubbelganger ontmoet en met hem afspreekt dat ze een jaar het leven van de ander zullen leiden. Het meest bijzondere verhaal uit "De verhalen" vind ik toch wel "Het plan Kruutntoone" waar een dorpsbewoner in Rijssen een plan bedenkt om toeristen naar Rijssen te lokken dat volledig uit de hand loopt.

In "Nieuwe verhalen" staan wat langere verhalen. "Het laatste getuigenis" over wat er gebeurt met Nederland nadat er teveel geluisterd is naar gekken, "Het grote gebeuren" een soort van laatste oordeel in Rijssen en vooral het prachtige "Het verhaal van Oosterhuis" over een man die in Brits-Indië lange tijd in een afgelegen vallei heeft geleefd.

 

In "Sprongen in de branding" is "De preek van Adam Langenberg" zeer opmerkelijk. Omdat de dominee vaak afwezig is houdt deze man op een dag een preek waarin hij vertelt hoe het leven eruitziet als het achterstevoren geleefd wordt (bladzijden 213 tot 217 behoren tot de meest indrukwekkende uit het boek). Het verhaal "De storm" over een echtpaar dat meevaart met een gekke kapitein. En dan het schitterende "De dingen de baas" over een opstand van de dingen die genoeg hebben van het met zich laten sollen door mensen en die in beweging komen. Ook dat loopt volkomen uit de hand.

 

Een van de mooiste verhalen uit het boek is ook "De achtbaan" uit "Liefde's verbijstering" dat zich afspeelt in de verre toekomst en waarin de hersenchirurgie zo ver is gevorderd dat men bepaalde herinneringen exact kan verwijderen en zelfs kan transplanteren in iemand anders zijn hersenen. Zeer ingenieus en de afloop van het verhaal is ook verrassend.

 

In "De ideale dahlia" staan ook nog 3 prachtige verhalen. "Bloed zonder bodem" waarin de laatste vampiers in Amsterdam worden uitgeroeid. "Een vergeten hoofdstuk" over de vijver van Noach. En als laatste "De surprise" waarin een man een einde aan zijn leven wil maken, in 2015 verfilmd door Mike van Diem (deze film maakte overigens niet veel indruk op mij ***).

 

Al met al is Belcampo een van mijn favoriete schrijvers uit de Nederlandstalige literatuur.

 

        

 

Reacties op dit blog zijn meer dan welkom.